Қазақстан вагон өндірісін күшейтпек.
Үкімет отандық зауыттарды ұзақмерзімді тапсырыспен қамтып, теміржол техникасындағы импортқа тәуелділікті азайтуға басымдық берді, деп хабарлайды DKNews.kz.
26 тамызда Қазақстан Республикасы Премьер-министрінің бірінші орынбасары Нұрлыбек Нәлібаевтың төрағалығымен отандық вагон жасау саласын дамыту мәселелері қаралды. Кеңеске мемлекеттік органдар, «Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ, Атырау вагон жасау зауыты, «ЗИКСТО» және «Семей машина жасау» кәсіпорындарының өкілдері қатысты. Бұл туралы Үкіметтің ресми ақпараттық ресурсы хабарлады.
Зауыттарға ұзақмерзімді тапсырыс қажет
Кеңестегі негізгі мәселелердің бірі кәсіпорындардың өндірістік қуатын толық пайдалану болды.
Зауыт басшылары өндірістің қазіргі жағдайы, қуаттардың жүктелуі және даму жоспарлары жөнінде баяндады. Талқылауда кәсіпорындарды тұрақты әрі ұзақмерзімді тапсырыспен қамтамасыз етуге ерекше назар аударылды.
Мұндай модель отандық өндірушілерге өндіріс көлемін алдын ала жоспарлауға, жеткізушілермен тұрақты жұмыс істеуге және жаңа қуаттарды іске қосуға мүмкіндік береді.
Үкімет бұған дейін де теміржол машина жасау секторындағы өндірістің өскенін хабарлаған. Мәселен, Атырауда іске қосылған кәсіпорынның жобалық қуаты жылына 6 мың жүк вагоны мен вагон-цистернаға дейін жетеді. Ал «ЗИКСТО» базасында жолаушылар вагондары өндірісін ұлғайту көзделген.
Бір вагоннан тұтас өндірістік тізбекке дейін
Үкіметтің жоспары дайын вагон шығарумен шектелмейді.
Нұрлыбек Нәлібаев шикізат пен материал жеткізушілерінен бастап, құрамдауыш бөлшектер шығаратын кәсіпорындар мен сервистік компанияларға дейін тұрақты өндірістік тізбек қалыптастыру қажеттігін айтты.
Бұл жағдайда вагон құрастыратын негізгі зауыттың айналасында бірнеше деңгейлі өндіріс пайда болады. Бір кәсіпорын металл немесе жартылай фабрикат жеткізсе, екіншісі бөлшек өндіреді, үшіншісі жөндеу мен сервисті қамтамасыз етеді.
Үкімет дәл осындай өнеркәсіптік кооперацияны отандық вагон жасаудың негізгі бағыты ретінде қарастырып отыр.
Вагон зауыттарының айналасында кластер құрылады
Кеңесте ірі вагон жасау кәсіпорындарының маңында өнеркәсіптік кластерлер қалыптастыру қажеттігі көтерілді.
Оларға құрамдауыштар мен жартылай фабрикат өндірушілерін, материал жеткізушілерін, сервистік компанияларды, сондай-ақ ғылым және білім беру ұйымдарын біріктіру ұсынылып отыр.
Мұндағы есеп түсінікті: вагонның көбірек бөлшегі Қазақстанда жасалған сайын импортқа жұмсалатын тәуелділік төмендейді, ал тапсырыстың үлкен бөлігі ел ішіндегі кәсіпорындарға қалады.
Теміржол машина жасау саласындағы жекелеген өнімдер бойынша локализация деңгейі қазірдің өзінде 35–40 пайызға жеткені бұған дейін ресми деңгейде айтылған. Кейбір кәсіпорындарда бұл көрсеткіш одан да жоғары болуы мүмкін.
ҚТЖ тапсырыстарында қазақстандық кәсіпорындарға мән берілмек
Нұрлыбек Нәлібаев теміржол саласының қажеттілігін өтеу кезінде қазақстандық кәсіпорындардың әлеуетін барынша пайдалану керектігін атап өтті.
Бұл вагон жасаушылар үшін шешуші мәселенің бірі. Өндірістік желіні іске қосу жеткіліксіз: зауытқа тұрақты тапсырыс керек. Үкімет кеңесінде ұзақмерзімді келісімдерге басымдық берілуі сондықтан кездейсоқ емес.
Отандық өндіріс үлесінің ұлғаюы теміржол паркін жаңарту кезінде шетелден дайын вагон немесе оның жекелеген бөлшектерін сатып алу қажеттілігін біртіндеп азайтуы тиіс.
Сонымен бірге бұл процестің қаншалықты жылдам жүретіні нақты тапсырыс көлеміне, кәсіпорындардың жүктемесіне және құрамдауыштарды Қазақстанда шығару деңгейіне байланысты болады.
Үкімет мемлекеттік органдарға тапсырма берді
Кеңес қорытындысында мемлекеттік органдар мен мүдделі ұйымдарға вагон жасауды әрі қарай дамыту, қазақстандық қамту үлесін ұлғайту және кәсіпорындар арасындағы өндірістік кооперацияны кеңейту жөнінде тапсырмалар берілді.
Ендігі негізгі мәселе өндіріс қуатын ғана өсіру емес, сол қуатты тұрақты тапсырыспен қамтамасыз ету болмақ. Егер бұл тізбек жұмыс істесе, теміржол саласындағы тапсырыс бір зауытта қалып қоймай, металл өңдеу, бөлшек жасау, сервис және инженерлік қызмет көрсететін ондаған қазақстандық кәсіпорынға тарай алады.
Бұған дейін біз Қазақстандағы теміржол машина жасау саласында өндіріс көлемінің артуы және отандық кәсіпорындардың жаңа жобалары туралы да жазған едік.

