Атырауда 50 миллион теңге жүлде қоры бар халықаралық шахмат фестивалі аяқталды. Atyrau Open 2026 турнирінің басты бәсекесінде армениялық гроссмейстер Эмин Оганян жеңіске жетіп, 9 миллион теңге иеленді. Қазақстан шахмат федерациясының ресми турнир бағдарламасына сәйкес, жарыс 12–20 қазан аралығында өтіп, классикалық шахматтан Қазақстан кубогының үшінші әрі қорытынды іріктеу кезеңі болды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Masters турнирінде екінші орынды Қытай өкілі Цзян Хаочэнь, үшінші орынды грузиялық гроссмейстер Баадур Джобава иеленді. Қазақстандық шахматшылар арасындағы үздік нәтижені бесінші орын алған Алдияр Ансат көрсетті.
Эмин Оганян 20-орыннан бастап, чемпион атанды
Армениялық гроссмейстер Эмин Оганян жарыс алдындағы бастапқы тізімде 20-шы нөмірмен тіркелген еді. Алайда тоғыз турдың қорытындысында рейтингі жоғары қарсыластарын басып озып, Masters турнирінің жеңімпазы атанды.
Оганян тоғыз партияда 7 ұпай жинап, бірде-бір рет жеңілген жоқ. Ол қытайлық Цзян Хаочэньмен бірдей ұпай жинағанымен, қосымша көрсеткіштер бойынша бірінші орынға шықты.
«Қарсыластар өте мықты болып, әр партия тартысты өтті. Дегенмен көшбасшылықты қолға алып, оны соңына дейін сақтап қала алдым. Жалпы, қазақстандық шахматшылардың әлеуеті өте жоғары, мұнда мықты мектеп қалыптасқан. Рейтингі төмен болғанымен, өте шебер ойнайтын спортшылар бар, олармен өткен кездесулер оңайға соққан жоқ», — деп әсерімен бөлісті Эмин Оганян.
Жеңімпазға 9 миллион теңге табысталды. Бастапқы тізімде 30-шы нөмірмен тұрған қытайлық халықаралық шебер Цзян Хаочэнь екінші орын үшін 7 миллион теңге алды. Ал грузиялық гроссмейстер Баадур Джобава үшінші орынға ие болып, 5 миллион теңге ұтып алды.
Қазақстандық шахматшылар қандай нәтиже көрсетті?
Masters турнирінде отандық қатысушылар арасынан Алдияр Ансат үздік нәтиже көрсетті. Ол жалпы есепте бесінші орынға тұрақтады.
Әйелдер арасындағы арнайы марапаттарда қазақстандық шахматшылар да ерекшеленді. Қызылордалық Әсел Серікбай үздік нәтиже көрсетсе, екінші орын үндістандық Вантика Агравалға бұйырды.
Үшінші орынды Қазақстан чемпионы Зарина Нұрғалиева иеленді. Ол бұдан бір ай бұрын Самарқандта өткен шахмат Олимпиадасында ұлттық құрама сапында күміс медаль жеңіп алған болатын.
Отандық шахматшыларға арналған арнайы жүлделер Мұртас Қажғалиевке, Ораш Шоназаровқа және Әлішер Сүлейменовке берілді.
Сонымен қатар Эло рейтингі бойынша 2500–2599, 2400–2499 және 2300–2399 аралықтарында үздік нәтиже көрсеткен қатысушылар жеке марапатталды.
Open турнирінде астаналық шахматшы жеңіске жетті
Фестивальдің екінші негізгі жарысы – Open турнирінде Қазақстан өкілдері жүлделі орындардың барлығын иеленді.
Үздік үштік мынадай болды:
- Бірінші орын – Сәтбек Ахмединов, Астана.
- Екінші орын – Әлихан Қажатұлы, Жетісу облысы.
- Үшінші орын – Арыстан Исанжулов, Семей.
Open турнирі де классикалық уақыт бақылауымен, швейцариялық жүйе бойынша тоғыз турдан тұрды.
50 миллион теңге және 32 гроссмейстер
Atyrau Open 2026 халықаралық фестиваліне әртүрлі мемлекеттен 200-ден астам шахматшы қатысты. Олардың арасында 32 гроссмейстер болды.
Жарысқа АҚШ-тың белгілі шахматшысы Гата Камский, Өзбекстан құрамасымен шахмат Олимпиадасында жеңіске жеткен Шамсиддин Вохидов пен Жахонгир Вахидов, сондай-ақ Аркадий Найдич пен Санан Сюгиров қатысты.
Үндістан атынан Леон Люк Мендонка, Адитья Миттал және Пранав Ананд сияқты мықты шахматшылар өнер көрсетті.
Фестивальдің кепілдендірілген жалпы жүлде қоры 50 миллион теңгені құрады:
- 45 миллион теңге – Masters турниріне.
- 5 миллион теңге – Open турниріне.
Турнирге халықаралық деңгейдегі тәжірибелі гроссмейстерлердің қатысуы қазақстандық шахматшыларға жоғары бәсекелестік жағдайында шеберлігін сынауға мүмкіндік берді.
Атырауда халықаралық шахмат мектебі ашылмақ
Фестивальдің маңызды нәтижелерінің бірі спорттық жарыстардан тыс қабылданған шешімдер болды.
Қазақстан шахмат федерациясының бірінші вице-президенті Дәрмен Сәдуақасов Атырау облысының әкімдігімен турнирді тұрақты өткізу туралы келісімге қол жеткізілгенін хабарлады.
«Турнирдің өту деңгейіне көңіліміз толады. Атырауға әлемнің әр түкпірінен шахматшылар жиналды. Олардың арасында Гата Камский сияқты танымал гроссмейстерлер мен отандық шеберлеріміз бар. Солардың бірі Атыраудың жас шахматшысы, Қазақстан чемпионы әрі шахмат Олимпиадасының күміс жүлдегері Зарина Нұрғалиева. Бұл бәсеке отандық спортшыларымыз үшін шеберліктерін шыңдап, тәжірибе жинауға жақсы мүмкіндік берді. Негізгі нәтижелердің бірі Атырау облысының әкімдігімен Atyrau Open турнирін дәстүрлі түрде өткізу туралы келісімге қол жеткізгеніміз. Келесі жылы да бұл доданы Қазақстан кубогының кезеңі ретінде ұйымдастыруды жоспарлап отырмыз. Бұдан бөлек, әкімдік пен Қазақстан шахмат федерациясының қолдауымен Атырауда халықаралық деңгейдегі шахмат мектебін ашу жөнінде уағдаластық. Сондай-ақ бүгін Х. Досмұхамедов атындағы Атырау университетінде шахмат кабинетін аштық. Бұл — студенттердің шахмат ойнап, шыңдалуына арналған тағы бір маңызды алаң. Сондықтан мұндай кабинеттің ашылуын үлкен жетістік деп білеміз», — деді Қазақстан шахмат федерациясының бірінші вице-президенті Дәрмен Сәдуақасов.
Осылайша, Atyrau Open турнирін келесі жылы да Қазақстан кубогының кезеңі ретінде өткізу жоспарланып отыр. Ал халықаралық деңгейдегі шахмат мектебін ашу туралы бастама өңірдегі жас спортшыларды даярлау мүмкіндіктерін кеңейтуге бағытталған.
Атырау университетінде шахмат клубы ашылды
20 қазанда Х. Досмұхамедов атындағы Атырау университетінде профессор Ғабдрахман Айдаралиев атындағы шахмат клубы ашылды. Ол өңірдегі шахмат қозғалысының негізін қалаушылардың бірі ретінде белгілі.
Жаңа клуб студенттердің шахматпен тұрақты айналысуына және шеберлігін дамытуына арналған.
Фестиваль аясында балалар арасында блиц-турнир және шахмат жаттықтырушылары мен оқытушыларына арналған семинар да ұйымдастырылды.
Ал 21 қазанға гроссмейстер Жахонгир Вахидовтың қатысуымен бір мезгілде ойын сеансын өткізу жоспарланған.
Қазақстан кубогының финалы қашан өтеді?
Atyrau Open 2026 классикалық шахматтан Қазақстан кубогының үш іріктеу кезеңін қорытындылады.
Биылғы жарыс кезеңдерінің жеңімпаздары:
- Ақтөбе, маусым – америкалық гроссмейстер Эндрю Хонг.
- Өскемен, шілде – Андрей Есипенко.
- Атырау, қазан – армениялық гроссмейстер Эмин Оганян.
Үш кезеңнің қорытынды ұпайлары бойынша Қазақстан кубогының финалына жолдама алатын алты ер және алты әйел шахматшы анықталады.
Тағы алты қатысушы Қазақстан шахмат федерациясы Президиумының шешімімен, жастар мен ересектер жаттықтырушылар кеңесінің ұсынысы негізінде таңдалады.
Kazakhstan Chess Cup 2026 финалы 1–13 желтоқсан аралығында өтеді.
Атыраудағы фестивальді облыс әкімдігі, облыстық Дене шынықтыру, спорт және туризм басқармасы және Қазақстан шахмат федерациясы ұйымдастырды. Серіктестер қатарында KSI PetroGasServices, Dalaro Overseas Limited, BI Group, ELEVATE және INFINITY GROUP болды.
Жарыс халықаралық шахматшылардың басын қосып қана қоймай, Атырауда шахмат инфрақұрылымын дамытуға қатысты жаңа бастамаларға жол ашты. Ендігі назар желтоқсанда өтетін Қазақстан кубогының финалына аударылады.
Бұған дейін біз Atyrau Open 2026 халықаралық шахмат фестивалінің басталғаны және Атырауға әлемнің 23 елінен 200-ден астам шахматшы жиналғаны туралы жазған едік. Енді тоғыз турдың қорытындысы шығып, жеңімпаздар анықталды. Ал Қазақстан кубогының финалы 1–13 желтоқсан аралығында өтеді.
