Қазақстандағы барлық жолға ортақ жауапкершілік жүктеледі. Президент Қасым-Жомарт Тоқаев республикалық және жергілікті маңызы бар автомобиль жолдарының сапасын қамтамасыз етуді Үкіметке, нақтырақ айтқанда, Көлік министрлігіне тапсыруды талап етті, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл туралы Мемлекет басшысы 28 қазандағы Қазақстан халқына Жолдауында мәлімдеді. Президент жол құрылысына қатысты мәселелердің шешілуін созбалаңға салған шенеуніктерді сынға алып, 2027 жылы барлық автомобиль өткізу пунктін қайта жаңғыртуды аяқтауды тапсырды. Оның айтуынша, инфрақұрылымдағы кемшіліктер Қазақстанның халықаралық транзиттен табыс табу мүмкіндігін шектеп отыр.
Жергілікті жолдар үшін де Көлік министрлігі жауап бермек
Бұған дейін Қазақстандағы автомобиль жолдарын басқару республикалық және жергілікті деңгейлерге бөлініп келген. Тоқаевтың айтуынша, республикалық жолдардың үлесі жалпы жол желісінің шамамен 26 пайызын құрайды. Қалған жолдар әкімдіктердің қарамағында.
Президент мұндай жауапкершілік бөлінісі қордаланған мәселелерді шешуге кедергі келтіріп отырғанын айтты.
«Ережелер мен регламенттерді алға тартқан орталық және жергілікті атқарушы органдар мәселені бір-біріне ысырып, оны шешудің орнына әбден созбалаңға салды», — деді Қасым-Жомарт Тоқаев.
Мемлекет басшысы автомобиль жолдарының санатына қарамастан, олардың барлығына Үкімет Көлік министрлігі арқылы жауап беруі керек екенін тапсырды.
Бұл өзгеріс өңірлер үшін де маңызды. Өйткені мәселе қалалар арасындағы ірі магистральдармен ғана шектелмейді. Ауылдар мен елді мекендердегі тұрғындар күнделікті пайдаланатын жергілікті жолдардың сапасы да назарға алынады.
Дегенмен министрлік пен әкімдіктер арасындағы өкілеттіктердің нақты қалай бөлінетіні әзірге айтылған жоқ.
Тоқаев битум мен қиыршық тасты сылтауратуды қабылдамайды
Президент жол құрылысының сапасына ерекше тоқталды. Оның бағалауынша, осы уақытқа дейін инфрақұрылымды дамыту жұмыстары жеткілікті қарқынмен жүргізілмеген.
«Қайталап айтамын: бізге өте сапалы жолдар қажет. Битум мен қиыршық тастың сапасын сылтауратуға болмайды», — деді Мемлекет басшысы.
Бұл талап республикалық трассаларға да, жергілікті жолдарға да қатысты.
Президенттің тапсырмасына сәйкес, жолдың қай мекеменің қарамағында екеніне қарамастан, құрылыс сапасына қойылатын талап бірдей болуы тиіс.
Алайда жауапкершілікті бір орталыққа шоғырландыру қаржыландыру, құрылыс барысын қадағалау және дайын жолдарды қабылдау мәселелерін өздігінен шешпейді. Бұл тетіктерді Үкімет нақтылауы қажет.
Шекарадағы барлық автомобиль өткізу пункті 2027 жылы жаңғыртылуы тиіс
Мемлекет басшысының тағы бір қатаң тапсырмасы мемлекеттік шекараға қатысты болды.
Тоқаев 2027 жылы барлық автомобиль өткізу пунктін сапалы қайта жаңғырту жұмыстарын аяқтауды талап етті.
Президент шекарадағы ұзын-сонар көлік кезегін Қазақстанның транзиттік әлеуетін толық пайдалануға кедергі келтіретін мәселелердің бірі деп атады.
«Егер шекара көп шақырымға созылған көлік кептелісін туғызатын «тар өткелге» айналса, ал қазір дәл осындай жағдай болып отыр, онда Қазақстанның қандай да бір көшбасшылығы туралы сөз қозғаудың өзі артық», — деді Тоқаев.
Халықаралық жүк тасымалдаушылар үшін шекарадан өту жылдамдығы айрықша маңызды. Жол қаншалықты сапалы болғанымен, жүк көліктері өткізу пунктінде ұзақ кідірсе, жеткізу уақыты да ұлғаяды.
Сондықтан шекара инфрақұрылымын жаңғырту мен автомобиль жолдарын салу бір-бірінен бөлек қарастырылмайды.
Қазақстан Еуропа мен Азия арасындағы транзиттен түсетін табыстан қағылуы мүмкін
Президент автомобиль жолдары мен шекара бекеттерінің жағдайын елдің стратегиялық мақсатымен байланыстырды. Қазақстан Еуразиядағы ірі көлік-логистика торабына айналуды көздейді.
Елдің географиялық орналасуы Еуропа мен Азия арасындағы жүк ағындарына қызмет көрсетуге мүмкіндік береді. Бірақ тиімді орналасудың өзі жеткіліксіз.
Тоқаевтың айтуынша, Қазақстанға сапалы автомобиль жолдарымен қатар, заманауи жол бойындағы сервистік инфрақұрылым қажет.
Тасымалдаушылар үшін бұл жол үстінде қажетті қызметтерге қол жеткізу деген сөз. Ал халықаралық дәліздердің бойында орналасқан өңірлер үшін жүк тасымалына қызмет көрсететін кәсіпорындарды дамытуға мүмкіндік туындайды.
Президент мұндай инфрақұрылымсыз Қазақстанның жаһандық транзиттік магистраль мәртебесіне үміткер болуы қиын екенін ескертті.
Air Cargo компаниясының жұмысына президенттің көңілі толмады
Тоқаевтың сыны автомобиль тасымалымен ғана шектелген жоқ.
Мемлекет басшысы әуе арқылы жүк тасымалдау саласындағы пайдаланылмай отырған мүмкіндіктерге де назар аударды.
Қазақстан аумағы арқылы Еуропа мен Азияны байланыстыратын маңызды әуе дәліздері өтеді. Алайда президенттің бағалауынша, ел бұл артықшылықты әзірге толық пайдалана алмай отыр.
Қосымша жүк ағындарын тарту үшін әуе тасымалына қызмет көрсететін жерүсті инфрақұрылымын дамыту қажет.
Президент жеке меншік Air Cargo компаниясына үлкен үміт артылғанын айтты.
Оның сөзінше, компанияның қаржы тартуға, шетелдік жетекші мамандарға жоғары еңбекақы төлеуге және шешімдерді өз бетінше қабылдауға мүмкіндігі бар. Соған қарамастан, күткен нәтиже әзірге көрінбейді.
«Сіздерге сенім артылды, енді нақты шешімдер мен нәтижелер күтеміз», — деді Қасым-Жомарт Тоқаев.
Президенттің бұл ескертуі транзиттік инфрақұрылымның тиімділігі тек жол салумен өлшенбейтінін көрсетті. Әуежай қызметі мен халықаралық жүк ағындарынан табыс табу мүмкіндігі де назарда болуы керек.
Бұған дейін біз Тоқаевтың Қазақстан халқына Жолдауында көтерілген негізгі міндеттер туралы жазған едік. Енді Үкіметтің алдында барлық автомобиль жолдарының сапасына жауап беру және 2027 жылдың соңына дейін шекарадағы автомобиль өткізу пункттерін жаңғырту жұмыстарын аяқтау міндеті тұр.
