Қазақстан ұлттық даму жоспарларын қайта қарайды. Президент Қасым-Жомарт Тоқаев елдің ұзақ мерзімді даму басымдықтарын айқындайтын жаңа құжат әзірлеуді тапсырды. Оны дайындауға бір жыл уақыт берілді, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл туралы Мемлекет басшысы 2026 жылғы 28 қазанда Қазақстан халқына арнаған «Қазақстанның жаңа тарихи кезеңдегі өзекті міндеттері» атты жыл сайынғы Жолдауында мәлімдеді.
Тоқаев ұлттық жоспарларды неге қайта қарауды тапсырды?
Президенттің айтуынша, Қазақстан жаңа тарихи кезеңге қадам басып отыр. Сондықтан елдің стратегиялық даму бағыттарын қайта саралап, бұрын қабылданған жоспарларға сын көзбен қарау қажет.
Мемлекет басшысы барлық ұлттық жоспарлар мен стратегияларды қайта бағалау керектігін айтты. Оның пікірінше, Қазақстан осы уақытқа дейін қандай нәтижеге жеткенін және алдағы кезеңге қандай басымдықтармен қадам басатынын нақты айқындауы тиіс.
«Осы бетбұрысты кезеңде біз барлық ұлттық жоспарлар мен стратегияларды сыни тұрғыдан қайта қарауымыз керек. Тәуелсіздігіміздің келесі маңызды белесіне қандай жетістіктермен жететінімізді нақты түсінуіміз қажет», – деді Қасым-Жомарт Тоқаев.
Дегенмен Президент қолданыстағы стратегиялық құжаттардың күшін жою туралы мәлімдеген жоқ. Әңгіме ел дамуының ұзақ мерзімді бағдарларын қайта саралап, болашақ міндеттерді айқындау жөнінде болып отыр.
Бұл мемлекеттік басқару жүйесі үшін елеулі мәселе. Өйткені әзірге экономика немесе әлеуметтік саладағы нақты өзгерістер емес, алдағы шешімдерге негіз болатын стратегиялық бағыттар талқылануда.
Қазақстанның жаңа даму стратегиясын әзірлеуге бір жыл берілді
Тоқаев жаңа құжатты дайындауға жауапты мемлекеттік органдарды да атады.
Негізгі жұмысты Президент Әкімшілігі мен Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігі бірлесіп жүргізуі тиіс. Бұл іске ғылыми орталықтар, ең алдымен Қазақстанның стратегиялық зерттеулер институты тартылады.
«Сондықтан Президент Әкімшілігі Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігімен бірлесіп, ғылыми орталықтарды, ең алдымен Қазақстанның стратегиялық зерттеулер институтын тарта отырып, бір жыл ішінде ел дамуының ұзақ мерзімді басымдықтарын айқындайтын құжат әзірлеуі керек. Меніңше, депутаттар да осы маңызды құжатты дайындауға өз үлесін қоса алады», – деді Мемлекет басшысы.
Құжатты әзірлеуге бір жыл берілгенімен, оның нақты атауы, құрылымы мен негізгі көрсеткіштері әзірге жарияланған жоқ.
Президент депутаттардың да бұл жұмысқа атсалысуы мүмкін екенін жеткізді. Демек, ұзақ мерзімді даму бағыттарын белгілеуге мемлекеттік органдармен қатар Парламент өкілдері де қатыса алады.
Стратегияларды қайта қарау экономика мен бизнеске қалай әсер етуі мүмкін?
Қазақстан үшін ұзақ мерзімді стратегиялық жоспарлау мемлекеттің қандай салаларға басымдық беретінін және ресурстарды қандай міндеттерге бағыттайтынын айқындаумен тығыз байланысты.
Жаңа құжаттың мазмұнына қарай қазіргі даму бағыттары сақталуы немесе қайта қаралуы мүмкін.
Бизнес үшін мұндағы негізгі мәселе – мемлекеттік экономикалық саясаттың болжамдылығы. Ұзақ мерзімді инвестиция салуды көздейтін компанияларға елдің даму басымдықтары мен қабылданатын шешімдердің сабақтастығын түсіну қажет.
Алайда кәсіпкерлер мен инвесторларға нақты қандай өзгерістер әсер ететінін айтуға әлі ерте.
Президент бұл тапсырма аясында қосымша қолдау көрсетілетін салаларды атаған жоқ. Салық саясатына немесе инвестициялық талаптарға өзгеріс енгізілетіні туралы да мәлімдеме жасалмады.
Тоқаев Қазақстанға ұзақ мерзімді даму бағдары не үшін қажет екенін түсіндірді
Мемлекет басшысы алдағы міндеттерді айқындау үшін елдің болашағына кеңірек көзқараспен қарау қажеттігін айтты.
«Алыс көкжиекке көз тігу бізге қазіргі міндеттер мен басымдықтарды айқындауға мүмкіндік береді. Бұл егемен стратегиялық бағытымыздан айнымай, жасампаз жоспарларымызды жүзеге асыру үшін қажет», – деді Президент.
Тоқаевтың сөзінен жаңа құжаттың жекелеген қысқа мерзімді бастамалармен шектелмеуі керектігін аңғаруға болады. Мемлекеттік органдар ел дамуының ортақ ұзақ мерзімді бағдарын қалыптастыруы тиіс.
Дегенмен жаңа құжаттың қолданыстағы ұлттық жоспарлармен және стратегиялық бағдарламалармен қалай үйлестірілетіні әзірге белгісіз.
Алдағы бір жылда әзірленетін құжат Қазақстанның қай даму бағыттарын сақтап, қай басымдықтарын қайта қарайтынын айқындауы мүмкін.
Бұған дейін біз Тоқаевтың 2026 жылғы Жолдауында көтерілген негізгі мәселелер мен Президенттің маңызды мәлімдемелері туралы да жазған едік.