2025 жылдың қорытындысы бойынша Қытай-Қазақстан Халықаралық шекара маңы ынтымақтастық орталығы Қорғас арқылы өткен адамдар саны тарихи рекордқа жетті. Бір жыл ішінде орталыққа 9,99 млн-нан астам адам кіріп-шығып, бұл көрсеткіш өткен жылмен салыстырғанда 33,3 пайызға артты. Мұндай деректі Қорғас ШЫХО кеден қызметі жариялады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Шекаралық сауда мен еркін қозғалыстың символына айналған Қорғас бүгінде жай ғана өткел емес, екі ел арасындағы экономикалық серіктестіктің нақты көрінісі болып отыр.
Визасыз режим мен бажсыз сауда - басты тарту күші
Қорғас ШЫХО - Қытай мен Қазақстан бірлесіп құрған алғашқы трансшекаралық экономикалық ынтымақтастық аймағы. Ол Қытайдың солтүстік-батысында орналасқан Синьцзян-Ұйғыр автономиялық ауданы аумағындағы аттас қалада жұмыс істейді.
Орталықтың басты артықшылығы - «визасыз режим + бажсыз сауда» қағидаты. Дәл осы модель Қорғасты жыл он екі ай бойы адамдар ағылатын ерекше кеңістікке айналдырды. Мұнда келушілер сауда жасап қана қоймай, трансшекаралық ынтымақтастықтың қалай жұмыс істейтінін өз көзімен көреді.
15 секундта кеденнен өту - шекарадағы жаңа стандарт
Жолаушылар легінің күрт өсуі кеден қызметінен жаңа шешімдерді талап етті. Соның нәтижесінде Қорғаста ақылды кедендік бақылау жүйесі белсенді түрде енгізіліп жатыр.
Қолданылып жатқан негізгі жаңашылдықтар:
- тәулік бойы алдын ала онлайн тіркелу мүмкіндігі;
- интеллектуалды температура өлшеу;
- бет-әлпетті тану технологиясы;
- контактісіз терагерцтік тексеру.
Осының арқасында жолаушылар үшін «15 секундтық» контактісіз кеденнен өту форматы іске асырылды. Бұл - тіпті ірі әуежайлар үшін де жоғары көрсеткіш.
Шекара ішіндегі сауда қаласы
Қорғас ШЫХО 2012 жылғы сәуірде пайдалануға берілді. Бүгінде Қытай аумағындағы орталықта:
- 2 мыңнан астам сауда нүктесі;
- 200-ден аса бажсыз сауда кәсіпорны жұмыс істейді;
- 40-тан астам елден жеткізілетін мыңдаған тауар түрі ұсынылады.
Іс жүзінде Қорғас шекара бойындағы жеке сауда қаласына айналып үлгерді.
Қорғастың стратегиялық маңызы
Сарапшылардың айтуынша, рекордтық көрсеткіштер тек шопингпен шектелмейді. Қорғас:
- Қытай мен Қазақстан арасындағы экономикалық серіктестіктің витринасы;
- Еуразиядағы маңызды құрлықтағы логистикалық торап;
- цифрлық технологиялар арқылы шекарадан өтуді мейлінше жеңілдетудің үлгісі.
Өзара сауда, туризм және транзит көлемі өскен сайын Қорғас Қытай мен Еуразияны байланыстыратын негізгі хабтардың бірі ретіндегі орнын нығайта түсуде.
Қазіргі қарқын сақталса, жылына 10 млн адамдық көрсеткіш бұл орталық үшін шек емес, жаңа кезеңнің бастауы ғана болуы әбден мүмкін.
