2025 жылы Қытай мен Орталық Азия елдері арасындағы экономикалық және сауда ынтымақтастығы тарихи деңгейге шықты. Жыл қорытындысы бойынша тауар айналымы 106,3 млрд АҚШ долларын құрап, жылдық есепте 12 пайызға өсті. Бұл туралы ҚХР Сауда министрлігі жексенбі күні ведомствоның ресми сайтында жарияланған мәлімдемеде хабарлады.
Осылайша, Қытай мен Орталық Азия арасындағы сауда көлемі тарихта алғаш рет 100 млрд долларлық межеден асты. Ең маңыздысы – бұл өсім қатарынан бес жыл бойы сақталып келеді, яғни екіжақты сауда тұрақты әрі жүйелі түрде дамып отыр, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қытай – Орталық Азияның басты сауда серіктесі
2024 жылы Қытай Орталық Азия елдерінің ең ірі сауда серіктесіне айналса, 2025 жылы бұл мәртебесін толықтай бекітті. Қытайдың өңірге экспорты 71,2 млрд долларды құрап, бір жылда 11 пайызға артты.
Экспорт өсіміне ең алдымен электрмеханикалық өнімдер мен жоғары технологиялық тауарлар жеткізілімі айтарлықтай үлес қосты. Ал Орталық Азия елдерінен Қытайға импорт көлемі 35,1 млрд долларды құрап, 14 пайызға өсті.
Электронды сауда мен логистика – өсімнің негізгі қозғаушысы
ҚХР Сауда министрлігінің мәліметінше, трансшекаралық электронды коммерция Қытай мен Орталық Азия арасындағы сауданың басты драйверлерінің бірі болып отыр. Бұл бағыттағы сауда жоғары қарқынмен дамуын жалғастыруда.
Сонымен қатар қойма және логистикалық инфрақұрылымның құрылысы белсенді түрде жүргізіліп, трансшекаралық төлемдер саласындағы ынтымақтастық та жаңа деңгейге көтерілуде. Мұның бәрі бизнестің жұмысын жеңілдетіп, сауда процестерін жылдам әрі тиімді етеді.
«Бір белдеу – бір жол»: экспорт пен индустриялық жаңғыру
Сауда байланыстарының нығаюына «Бір белдеу – бір жол» бастамасы аясындағы жоғары сапалы ынтымақтастық та елеулі үлес қосып отыр. Қытай тарапы бұл бастама нақты әрі өлшенетін нәтижелер беріп жатқанын атап өтті.
Көлік байланысы, жабдықтар өндірісі, экологиялық таза пайдалы қазбалар және заманауи ауыл шаруашылығы салаларындағы ірі жобаларды іске асыру жеделдетілді. Бұл Қытай экспортының Орталық Азияға ұлғаюына ғана емес, өңір елдерінің өнеркәсібін жаңғыртуына және экономикалық өсіміне де ықпал етуде.
Алдағы жоспарлар
ҚХР Сауда министрлігі алдағы кезеңде сауда құрылымын оңтайландыруды, бизнестің жаңа форматтарын дамытуды және ынтымақтастықтың институционалдық тетіктерін жоғары деңгейге көтеруді жалғастыратынын мәлімдеді.
Сарапшылардың пікірінше, сауда көлемінің тұрақты өсуі мен экономикалық байланыстардың тереңдеуі Орталық Азияны Қытайдың сыртқы экономикалық стратегиясындағы негізгі бағыттардың біріне айналдырып отыр. Ал өңірдің өзі Еуразиядағы сауда жүйесінде барған сайын маңызды орын ала бастады.
