Астанада киберқауіпсіздік пен жасанды интеллекттің болашағы талқыланды — Қазақстан цифрлық егемендікке қалай ұмтылып жатыр?
Елордада өткен бір кездесу жай ғана ресми шара емес, Қазақстанның технологиялық бағытын айқындайтын маңызды кезеңдердің бірі болды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Премьер-Министрдің орынбасары – Жасанды интеллект және цифрлық даму министрі Жаслан Мәдиев әлемдік киберқауіпсіздік көшбасшысы Palo Alto Networks делегациясымен жүздесіп, елдің цифрлық болашағын бірге талқылады.
Қазақстан неге киберқауіпсіздікке басымдық беріп отыр?
Соңғы жылдары әлемде кибершабуылдар саны күрт өсіп, мемлекеттер үшін тек экономикалық емес, ұлттық қауіпсіздік мәселесіне айналды. Қазақстан да бұл трендтен тыс емес. Сондықтан Мәдиев атап өткендей, ел үшін басты мақсаттардың бірі — сенімді цифрлық егемендік құру.
Бұл дегеніміз:
- деректерді ел ішінде қорғау,
- мемлекеттік жүйелердің тұрақтылығын арттыру,
- сыртқы қауіптерге тәуелділікті азайту.
Осы бағытта Қазақстан енді реактивті емес, проактивті модельге көшуді көздеп отыр. Яғни, шабуыл болғаннан кейін әрекет ету емес, қауіптің алдын алу.
CyberShield: жаңа қорғаныс архитектурасы
Кездесуде ерекше назар аударылған жобалардың бірі — CyberShield. Бұл бірыңғай киберқауіпсіздік жүйесі елдегі барлық маңызды инфрақұрылымды қорғауға бағытталған.
Оның ерекшелігі:
- тәуекелдерді нақты уақыт режимінде бақылау,
- жасанды интеллект арқылы қауіптерді ерте анықтау,
- мемлекеттік және жеке секторды бір жүйеге біріктіру.
Қарапайым тілмен айтқанда, бұл — бүкіл елдің цифрлық «қалқаны».
Жасанды интеллект: мүмкіндік пе, әлде қауіп пе?
Кездесуде ЖИ технологияларын енгізу де қызу талқыланды. Бір жағынан, ол процестерді жылдамдатады, тиімділікті арттырады. Екінші жағынан — жаңа қауіптерді тудырады.
Сондықтан Қазақстанның ұстанымы:
ЖИ-ды енгізу керек, бірақ қауіпсіз түрде.
Бұл үшін:
- арнайы платформалық шешімдер әзірленеді,
- қауіпсіздік стандарттары енгізіледі,
- мемлекеттік жүйелерге бақылаумен енгізіледі.
Білім — басты инвестиция
Киберқауіпсіздік тек технология емес, кадр мәселесі де. Бұл бағытта нақты нәтижелер бар:
- 5 жетекші университетте оқыту басталды (ҚБТУ, SDU, Coventry University Kazakhstan, De Montfort University Kazakhstan, АЭЖБУ)
- Astana IT University-де Киберқауіпсіздік академиясы ашылды
- 30+ инженер халықаралық стандарттар бойынша дайындықтан өтті
Бұл нені білдіреді?
Қазақстан енді тек технология сатып алушы емес, өз мамандарын дайындайтын елге айналып келеді.
Пилоттық жобалар: теориядан практикаға
Қазірдің өзінде бірқатар нақты жобалар тестіленіп жатыр:
- XDR — соңғы нүктелерді қорғау
- SOC автоматтандыру — қауіпсіздік орталықтарын жаңарту
- SASE — бұлттық қауіпсіздік шешімдері
Бұл жобалар Қазақстанға жаһандық тәжірибені өз жағдайына бейімдеуге мүмкіндік береді.
Алдағы 5 жыл: не өзгереді?
Кездесу соңында тараптар нақты жоспар бекітті. Ол тек технологиямен шектелмейді:
- бірлескен ғылыми зерттеулер
- ұлттық сараптаманы дамыту
- заңнаманы жетілдіру
- ЖИ мен бұлттық технологияларға жаңа талаптар енгізу
Яғни, Қазақстан цифрлық трансформацияны жүйелі түрде жүргізбек.
Қорытынды
Бұл кездесу бір нәрсені анық көрсетті:
Қазақстан цифрлық дәуірде жай бақылаушы емес, белсенді ойыншы болуға дайын.
Киберқауіпсіздік пен жасанды интеллект — жай тренд емес, елдің болашағын анықтайтын негізгі факторлар. Ал бүгінгі қадамдар ертеңгі тұрақты цифрлық экожүйенің негізін қалап жатыр.
