Астанада өткен ТРАСЕКА Үкіметаралық комиссиясының XVIII отырысында халықаралық тасымал саласы үшін маңызды келісімге қол қойылды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қазақстан, Қырғызстан, Өзбекстан, Әзербайжан және Украина Бірыңғай транзиттік рұқсат (БТР) туралы келісімді ресми түрде бекітті. Бұл құжат Еуропа мен Азия арасындағы жүк тасымалын жеңілдетіп, шекарадағы бюрократияны азайтуды көздейді.
Қарапайым тілмен айтқанда, енді тасымалдаушылар әр мемлекеттен бөлек-бөлек қағаз рұқсат алуға уақыт жоғалтпайды. Оның орнына бір ғана электрондық рұқсатпен бірнеше елдің аумағы арқылы жүк жеткізе алады.
Бұл не үшін маңызды?
Қазір халықаралық жүк көліктері әр елдің өз транзиттік рұқсатын рәсімдеуге мәжбүр. Бұл — қосымша уақыт, шығын және қағазбастылық деген сөз. Әсіресе шекарадағы ұзын-сонар кезек пен құжат тексеру мәселесі тасымалдаушыларға көп қиындық туғызады.
Жаңа жүйе осы процесті айтарлықтай жеңілдетпек.
БТР толықтай электрондық форматта жұмыс істейді. Рұқсат арнайы веб-портал арқылы рәсімделеді, оған бірегей нөмір мен штрих-код беріледі. Яғни қағаз құжат тасып жүрудің қажеті болмайды.
Сарапшылардың айтуынша, бұл:
- шекарадан өту уақытын қысқартады;
- тасымал бағасын арзандатуы мүмкін;
- логистиканың ашықтығын арттырады;
- жемқорлық тәуекелдерін азайтады;
- цифрлық тасымал жүйесін дамытуға жол ашады.
Қазақстан үшін қандай пайдасы бар?
Қазақстан соңғы жылдары өзін Еуропа мен Азияны байланыстыратын басты транзиттік хаб ретінде көрсетуге тырысып келеді. Әсіресе геосаяси өзгерістерден кейін Орта дәлізге қызығушылық күрт өсті.
ТРАСЕКА дәлізі дәл осы бағыттағы негізгі жобалардың бірі саналады. Оның құрамына 14 мемлекет кіреді. Бағыт Кавказ арқылы Еуропаны Орталық Азиямен байланыстырады.
Жаңа келісім Қазақстан арқылы өтетін жүк көлемін арттыруы мүмкін. Ал бұл:
- бюджетке қосымша кіріс;
- жол бойындағы инфрақұрылымның дамуы;
- жаңа логистикалық орталықтардың ашылуы;
- жұмыс орындарының көбеюі деген сөз.
Қалған елдер ше?
Құжатқа әзірге бес мемлекет қол қойды. Ал ТРАСЕКА-ға мүше басқа елдер келісімге қосылу үшін ішкі рәсімдерін жалғастырып жатыр.
Келісім барлық қажетті мемлекеттік процедуралар аяқталғаннан кейін ғана күшіне енеді.
Сарапшылар нені айтып жатыр?
Логистика саласының мамандары мұны аймақтағы тасымал жүйесін цифрландырудағы үлкен қадам деп бағалап отыр. Өйткені әлемдік саудада жылдамдық шешуші факторға айналған кезде, шекарадағы әрбір сағат маңызды.
Егер жүйе толық іске қосылса, Орталық Азия арқылы өтетін маршруттардың бәсекеге қабілеті артып, Қытай мен Еуропа арасындағы жүк ағынының бір бөлігі осы дәлізге ауысуы мүмкін.
Ал бұл Қазақстанның транзиттік әлеуетін жаңа деңгейге көтереді.
