Қазақстан соңғы жылдары Еуразиядағы басты энергетикалық және логистикалық орталықтардың біріне айналу жолында сенімді қадам жасап келеді.
Әсіресе газ саласындағы ірі жобалар мен транзиттік мүмкіндіктер елдің аймақтағы стратегиялық рөлін күшейтіп отыр, деп хабарлайды DKNews.kz.
Сарапшылардың пікірінше, дәл қазір Орталық Азияның энергетикалық картасында жаңа кезең басталып жатыр.
Бүгінде Қазақстан мен Ресей арасындағы газ саласындағы ынтымақтастық жай ғана көршілік байланыс емес. Бұл — тұтас аймақтың энергетикалық қауіпсіздігіне әсер ететін ауқымды стратегиялық әріптестік.
Қазақстан неге маңызды ойыншыға айналды?
Қазақстанның географиялық орналасуы — елдің ең үлкен артықшылықтарының бірі. Еуропа мен Азияны байланыстыратын негізгі бағыттардың дәл ортасында орналасқан республика бүгінде табиғи газ тасымалындағы маңызды транзиттік дәлізге айналып отыр.
Қазір қазақстандық инфрақұрылым арқылы ресейлік табиғи газ Өзбекстан мен Қырғызстанға жеткізіледі. Сонымен бірге кері бағыттағы тасымал да белсенді жұмыс істеп тұр. Бұл бірнеше бағытта жұмыс істейтін жүйе Қазақстанның құбыр желілерін Орталық Азиядағы аса маңызды энергетикалық артериялардың біріне айналдырды.
Соңғы жылдары газ тасымалдау жүйесін жаңғыртуға ерекше назар аударылып келеді. Сарапшылар мұны кездейсоқ емес дейді. Себебі болашақта аймақта энергияға деген сұраныс бірнеше есе артуы мүмкін.
Қарашығанақ пен Орынбор: жылдар бойғы тиімді модель
Екі ел арасындағы ынтымақтастықтың тағы бір маңызды бағыты — Қарашығанақ кен орнынан өндірілетін шикі газды Ресейдегі Орынбор газ өңдеу зауытында өңдеу.
Бұл жоба посткеңестік кеңістіктегі ең тұрақты өндірістік кооперациялардың бірі саналады. Көпжылдық серіктестік екі тарапқа да экономикалық тиімділік әкеліп қана қоймай, технологиялық тәжірибе алмасуға мүмкіндік берді.
Энергетика саласының сарапшылары мұндай жобалардың маңызы алдағы жылдары одан әрі арта түсетінін айтады. Себебі қазіргі әлемде сенімді логистика мен тұрақты жеткізу тізбегі басты факторға айналып отыр.
Орталық Азиядағы жаңа газ хабы
Қазақстан бүгінде тек транзиттік мемлекет болумен шектелмейді. Ел біртіндеп Орталық Азиядағы толыққанды газ хабына айналып келеді.
Мұның бірнеше себебі бар:
- қолайлы географиялық орналасу;
- дамыған құбыр инфрақұрылымы;
- көрші елдермен тұрақты энергетикалық байланыс;
- экспорттық және транзиттік қуаттарды кеңейту.
Сарапшылардың пікірінше, дәл осы факторлар Қазақстанды аймақтағы негізгі энергетикалық орталықтардың біріне айналдыруы мүмкін.
Инфрақұрылымды кезең-кезеңімен жаңғырту республика экономикасына қосымша табыс әкеліп қана қоймай, Орталық Азия мемлекеттері арасындағы экономикалық байланысты күшейтеді. Ал бұл өз кезегінде аймақтағы тұрақтылық пен энергетикалық қауіпсіздікке тікелей әсер етеді.
Қазір әлемде энергия ресурстары үшін күрес күшейіп жатқан тұста Қазақстанның рөлі бұрынғыдан да маңызды бола түсті. Елдің газ саласындағы жаңа стратегиясы оны Еуразиядағы шешуші ойыншылардың біріне айналдыруы әбден мүмкін.
