Қазақстанның мектептерінде жүзеге асырылып жатқан шахмат бағдарламасы халықаралық деңгейде жоғары бағаланды.
Ұлан-Батырда өткен «Шахматтар білім беруінде» конференциясында FIDE мен әлемдік сарапшылар еліміздің тәжірибесін басқа мемлекеттер үшін үлгі ретінде атады.
Қазақстан тәжірибесі неге назар аудартты?
21-ші Азия шахмат чемпионаты аясында өткен халықаралық конференцияға FIDE өкілдері, ұлттық федерациялар, білім министрліктері мен сарапшылар жиналды.
Кездесудің басты тақырыптарының бірі – шахматты білім беру жүйесіне енгізу болды.
Халықаралық мектептік шахмат федерациясының (ISCF) президенті әрі Қазақстан шахмат федерациясының басшысы Тимур Турлов еліміздегі тәжірибені таныстырып, шахматтың балаларды болашаққа дайындаудағы рөліне тоқталды.
«Қабілет, білім және өз бетінше ойлау қасиеті кез келген мемлекеттің ең құнды активтерінің біріне айналуда. Біз шахматтың балалар назарын шоғырландыру, аналитикалық ойлау, тәртіптілік, қиындықтарға төтеп беру және шешім қабылдау дағдыларын ерте жастан дамытудың ең қолжетімді құралдарының бірі екеніне сенімдіміз», – деді Тимур Турлов.
Жоспардан асып түскен жоба
Қазақстанда мектеп шахматын дамыту 2023–2027 жылдарға арналған ұлттық жоспар аясында жүзеге асырылып келеді.
Бастапқы мақсат – 2027 жылға дейін 1400 мектепті қамту болатын.
Алайда бағдарлама күткеннен әлдеқайда жылдам нәтиже көрсетті.

Бүгінде жобаға:
- 1500-ден астам мектеп;
- 60 мыңнан астам оқушы;
- 3500 дайындалған мұғалім қатысады;
- оқыту 1–4 сыныптар арасында жүргізіледі.
«Бағдарлама жоспарланған көрсеткіштерден асып түсті. Бұл жоба пилоттық кезеңнен ұлттық деңгейдегі жүйелі дамуға өткенін көрсетеді», – деді Тимур Турлов.
Қазақстанның жолын басқа елдер де таңдауда
ISCF мәліметінше, бірнеше мемлекет қазақстандық тәжірибені зерттеп жатыр.
Мәселен:
- Барбадос мектеп шахматы бойынша пилоттық жобаны қарастыруда;
- Коста-Рика жаңа білім беру бастамаларын әзірлеуде;
- Сальвадор ұзақ мерзімді шахмат стратегиясын дайындап жатыр.
Бұл жұмыстардың барлығы ISCF пен ұлттық үкіметтердің ынтымақтастығы аясында жүргізілуде.
FIDE Қазақстанды ерекше атады
FIDE президенті Аркадий Дворкович Қазақстанды шахматты білім беру жүйесіне сәтті енгізген елдердің бірі ретінде бағалады.
«Бүгінгі талқылаулар тек шахмат туралы емес – біз жаңа ұрпақты ойлауға, үйренуге және табысқа жетуге қалай дайындайтынымыз туралы», – деді ол.
Алматы әлемнің үздік университеттерін қабылдайды
Қазақстан шахматтағы халықаралық позициясын нығайтуды жалғастырып жатыр.
Биыл 3–9 тамыз аралығында Алматыда FIDE университеттік командалар арасындағы әлем чемпионатының финалы өтеді.
Турнирге әлемнің 16 үздік университеті қатысады.
Олардың қатарында:
- University of Oxford;
- University of Cambridge;
- Peking University;
- Webster University;
- Saint Louis University;
- University of Texas at Dallas бар.
Жүлде қоры – 50 мың еуро.
Шахмат енді тек спорт емес
Бірнеше жыл бұрын шахмат мектептерде қосымша үйірме ретінде қабылданса, бүгінде ол балалардың сыни ойлауын, зейінін және шешім қабылдау қабілетін дамыту құралына айналып отыр.
Ұлан-Батырдағы конференция көрсеткендей, Қазақстан бұл бағытта тек қатысушы емес, тәжірибесі өзгелерге үлгі болатын елдердің қатарына қосылды.





