Саудаға жолды жеңілдету көзделіп отыр. Қазақстан мен Өзбекстан өзара тауар айналымын 2030 жылға қарай $10 млрд-қа жеткізуді жоспарлап отыр, алайда бұл үшін тараптарға тарифтік емес кедергілерді азайтып, бір-бірінің нарығына тауарлардың қолжетімділігін кеңейту қажет, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл мәселелерді 19 тамызда Қазақстанның Өзбекстандағы Төтенше және Өкілетті Елшісі Ералы Тоғжанов пен Өзбекстан Премьер-министрінің орынбасары Жамшид Ходжаев талқылады. Кездесу екі ел арасында жоғары деңгейде қол жеткізілген уағдаластықтарды іс жүзінде жүзеге асыру аясында өтті.
Тарифтік емес кедергілер келіссөздердің өзегіне айналды
Кездесудің негізгі тақырыптарының бірі кедендік баждарға тікелей қатысы жоқ, бірақ компаниялар арасындағы сауданы қиындатуы мүмкін шектеулер болды.
Тараптар қолданыстағы тарифтік емес кедергілерді жою және қазақстандық әрі өзбекстандық тауарлардың екі ел нарығына шығуына қолайлы жағдай жасау қажеттігін талқылады.
Бизнес үшін бұл блоктың практикалық маңызы зор. Тауар айналымының өсуі тек сұраныс пен келісімшарт санына ғана байланысты емес. Өнімге қойылатын талаптар, нарыққа жіберу рәсімдері және өзара жеткізілім кезінде компаниялар тап болатын басқа да шарттар да үлкен рөл атқарады.
Қазақстан мен Өзбекстан сауда көлемін арттырумен қатар оның құрылымын әртараптандыруды да көздеп отыр.
$10 млрд межесіне 2030 жылға қарай жету жоспарланған
Тоғжанов пен Ходжаев екі мемлекет басшылары қойған міндетті растады: өзара тауар айналымын 2030 жылға қарай $10 млрд-қа жеткізу.
Қазір сауда оң динамика көрсетіп отыр. Қазақстан тарапының ресми деректеріне сәйкес, 2026 жылдың алғашқы бес айында Қазақстан мен Өзбекстан арасындағы тауар айналымы 37%-ға өсіп, $2,3 млрд-қа жеткен.
Алайда $10 млрд межесіне жету үшін дәстүрлі жеткізілімдерді көбейту жеткіліксіз. Екіжақты күн тәртібінде инвестициялар, өнеркәсіптік кооперация және бірлескен өндірістердің маңызы артып келеді.
Сондықтан кездесуде саудадағы кедергілермен қатар нақты инвестициялық және кооперациялық жобалар да талқыланды.
«Орталық Азия» орталығы шекаралық сауданы күшейтуі тиіс
Келіссөздердің жеке бөлігі «Орталық Азия» халықаралық өнеркәсіптік кооперация орталығына арналды.
Жоба Қазақстан мен Өзбекстан арасындағы шекаралық сауда мен өнеркәсіптік кооперацияны дамытуға арналған алаң ретінде құрылып жатыр. Орталық аумағында бірлескен инвестициялық және өндірістік жобаларды іске асыру жоспарланған.
Екі ел үшін бұл дайын өнім саудасынан өндірістік байланыстарды тереңдетуге көшуге жасалған қадам. Бірлесіп шығарылатын өнім көлемі артқан сайын екіжақты сауда қолданыстағы тауар құрылымына ғана тәуелді болмайды.
Орталық $10 млрд мақсатына жетудің практикалық құралдарының бірі ретінде қарастырылып отыр.
Сауда өсімі енді нақты тетіктерге байланысты
Кездесу басында Жамшид Ходжаев Ералы Тоғжановты Қазақстанның Өзбекстандағы Елшісі қызметіне тағайындалуымен құттықтап, дипломатиялық қызметіне табыс тіледі.
Келіссөздердің негізгі бөлігі экономикаға арналды: өзара сауда, инвестициялар, өнеркәсіптік кооперация және компаниялардың көрші ел нарығына шығу шарттары талқыланды.
Тараптар Қазақстан мен Өзбекстан арасындағы стратегиялық әріптестік пен одақтастық қатынастар аясында тығыз өзара іс-қимылды және қол жеткізілген уағдаластықтарды жүзеге асыруды жалғастыруға дайын екенін растады.
Ендігі негізгі мәселе $10 млрд көрсеткішінің өзінен гөрі оған қалай жету керектігіне ауысып отыр: тарифтік емес кедергілерді жою, бірлескен өндірістерді іске қосу және өзара инвестицияларды ұлғайту.
Бұған дейін біз Қазақстан мен Өзбекстанға $10 млрд сауда көлеміне жетуге не кедергі келтіріп, не көмектесетінін егжей-тегжейлі жазған едік.