Эксклюзивті Senior Advisor сұхбатында швед пракадемигі және халықаралық бизнес стратегі Алекс Матрссон мырза Өзбекстан Президенті Шавкат Мирзиёев пен Дүниежүзілік банктің вице-президенті Антонелла Бассанидің кездесуі әдеттегі дипломатиялық жүздесуден әлдеқайда маңызды екенін атап өтеді. Матрссон мырзаның пікірінше, бұл кездесу:
«Өзбекстанның реформалар бағытына стратегиялық сенім білдіру және оның Орталық Азиядағы инвестициялар мен даму тұрғысынан ең тартымды елдердің біріне айналып келе жатқанын мойындау».
Ол бұл серіктестік жүйелі құрылымдық реформалардың халықаралық сенімнің нығаюына және ұзақ мерзімді экономикалық мүмкіндіктердің кеңеюіне барған сайын көбірек ықпал етіп жатқанын көрсетеді деп есептейді.
Матрссон мырза Дүниежүзілік банктің Өзбекстандағы портфелінің 15 млрд АҚШ долларынан асуын:
«Бұл жай ғана қаржыландырудағы маңызды меже емес — бұл институционалдық сенімнің нақты өлшемі»,
— деп бағалайды.
Ол Дүниежүзілік банктің Ташкенттегі өңірлік кеңсесінің табысты жұмыс істеуі Өзбекстанның даму саласындағы ынтымақтастықтың өңірлік орталығы ретіндегі позициясын одан әрі күшейтетінін атап өтеді.
«Халықаралық қаржы институттары сенімді көшбасшылықты, саясаттағы жүйелілікті және шешімдерді іске асыру қабілетін көрген жерге инвестиция салады. Өзбекстан осы үш қасиетті де біртіндеп дәлелдеп келеді», — деп атап көрсетеді Матрссон мырза.
Ұсынылып отырған ұзақ мерзімді Елдік ынтымақтастық бағдарламасына тоқталған Матрссон мырза мұны өзара қатынастардың маңызды жаңа кезеңі деп бағалайды.
«Әңгіме енді жекелеген жобаларды қаржыландырудан ұзақ мерзімді ұлттық трансформацияны қалыптастыруға ауысты», — дейді ол.
Оның бағалауынша, бұл Өзбекстанның қысқа мерзімді саяси нәтижелерге емес, тұрақты экономикалық және әлеуметтік прогреске қол жеткізе алатын берік институттар қалыптастырып жатқанына деген сенімнің артып келе жатқанын көрсетеді.
Матрссон мырза шағын және орта бизнесті дамытуға, кедейлікті азайтуға және мемлекеттік кәсіпорындарды жекешелендіруге беріліп отырған басымдықты ерекше маңызды деп санайды.
«Бәсекеге қабілетті экономика кәсіпкерлерге мүмкіндік беру, жеке бизнесті күшейту және ашық нарықтық жағдай қалыптастыру арқылы құрылады», — дейді ол.
Оның пікірінше, құрылымдық реформаларды жалғастыру өнімділікті арттырып, инвесторлардың сенімін күшейтеді және елдегі экономикалық қатысу аясын кеңейтеді.
Жасанды интеллектке ерекше назар аударылғанын атап өткен Матрссон мырза бұл бастаманы:
«Осы кездесуден шыққан ең күшті стратегиялық сигналдардың бірі»,
— деп сипаттайды.
Ол былай дейді:
«Жасанды интеллект енді жай ғана технологиялық күн тәртібі емес — ол экономикалық бәсекеге қабілеттілік күн тәртібі».
Оның пікірінше, Өзбекстанның жасанды интеллектіні бірнеше секторға енгізуге деген ұмтылысы болашаққа бағытталған көзқарасты көрсетеді. Бұл мемлекеттік қызметтердің сапасын, өнеркәсіптік өнімділікті және елдің ұзақ мерзімді бәсекеге қабілеттілігін арттыра алады. Алайда ол үшін цифрлық дағдылар мен адами капиталға инвестиция салу қатар жүруі тиіс.
Матрссон мырза су ресурстарын басқару және адами капиталды дамыту салаларындағы ынтымақтастықтың стратегиялық маңызын да атап өтеді.
«Су қауіпсіздігі экономикалық қауіпсіздікке айналып келеді. Тұрақты ресурстық басқаруға ерте инвестиция салған елдер экономикалық өсімді сақтай отырып, климаттық тәуекелдерді басқаруға жақсырақ дайын болады», — дейді ол.
Ол білім беруді, жұмыс күшінің әлеуетін және институттардың тиімділігін арттыру жалғасып жатқан реформалардың пайдасын барынша арттыру үшін шешуші мәнге ие болатынын қосады.
Алдағы кезеңге көз жүгірткен Матрссон мырза Дүниежүзілік банктің жоғары басшылығымен жоспарланған өзара іс-қимыл реформаларды іске асыруды жеделдетуге және қосымша халықаралық инвестициялар тартуға мүмкіндік береді деп санайды.
«Жаһандық инвесторлар жүйелілікке, болжамдылыққа және сенімді серіктестікке қарайды. Өзбекстан осы үш қасиетті де барған сайын анық көрсетіп келеді, ал бұл халықаралық нарықтарға өте қуатты сигнал береді», — деп түсіндіреді ол.
Қорытындылай келе, швед пракадемигі және халықаралық бизнес стратегі Алекс Матрссон мырза Өзбекстан халықаралық сенім оның басты стратегиялық активтерінің біріне айналып келе жатқан дамудың жаңа кезеңіне қадам басқанын атап өтеді.
«Дүниежүзілік банкпен бұл серіктестік даму саласындағы қаржыландырудан әлдеқайда ауқымды. Бұл институттарды қалыптастыру, бәсекеге қабілеттілікті күшейту, инновацияларды жеделдету және Өзбекстанды жаһандық деңгейде сенімді экономикалық серіктес ретінде орнықтыру туралы. Ауқымды реформаларды жүйелі іске асырумен ұштастыра алатын елдер экономикалық көшбасшылықтың келесі буынын қалыптастырады, ал Өзбекстан солардың қатарында болуға ниетті екенін көрсетіп келеді», — деп қорытындылайды Матрссон мырза.
Алекс Матрссон мырза туралы
Алекс Матрссон мырза — швед пракадемигі және халықаралық бизнес стратегі. Ол — жаһандық деңгейдегі көреген көшбасшы, тәлімгер, кәсіпкер, аға оқытушы, зерттеуші және халықаралық бизнес саласындағы беделді кеңесші. Ол Швециядағы International Business Strategy бағыты бойынша №1 түлек атанған.
Матрссон мырзаның жаһандық құн тізбегі бойынша бизнесті бастау, жүргізу және басқару, сондай-ақ инвесторлармен, шағын және орта кәсіпорындармен, трансұлттық корпорациялармен, мемлекеттік органдармен, университеттермен және пәнаралық ғылыми-зерттеу институттарымен халықаралық деңгейде жұмыс істеуде мол тәжірибесі бар. Ол мемлекеттік саясат, бизнес стратегиясы, өнеркәсіптік маркетинг, коммерциялық дипломатия және ғылыми зерттеулерді коммерцияландыруға қатысты стратегиялық мәселелермен айналысады.
Жоғары білім беру саласына келгенде, Матрссон мырза серендиптілікке, инновацияға және синергия қалыптастыру күшіне сенеді. Сондықтан бұл ұғымдар оның білім тарату қызметінің негізгі тұғырын құрайды. Ол табиғаты жағынан қатаң әрі прагматикалық тәсілді қолданады. Матрссон мырза негізгі бизнес тұжырымдамаларын табысты меңгертуді жүйелі түрде қамтамасыз ете отырып, студенттердің рефлексивті ойлау қабілетін қатар дамытуға ұмтылады.
Оның мақсаты — студенттерге өздерінің «state-of-the-art» білімін конструктивті түрде тәжірибеде қолдануға мүмкіндік беру. Осылайша олар өздерінің жергілікті қауымдастықтарының, өңірлерінің және жалпы әлемдік қоғамның «әлеуметтік» және «экономикалық» әл-ауқатын ілгерілететін маңызды игілік көзіне айнала алады.
Матрссон мырзаның ғылыми қызметі сауданы ілгерілету, дамушы нарықтар, бизнестің орнықтылығы және интернационалдандырудың желілік тәсілі бағыттарына шоғырланған.
Алекс Матрссон мырза — Швецияның оңтүстік-шығысындағы жағалауда орналасқан Кальмар қаласынан бастау алатын нордтық скандинавиялық The House of Matrsson әулетінің мүшесі. Әулет консервативтік қағидаттарға берік, білімге, дәстүрге және бүкіл әлемдегі ортақ игілікке адал.
Жеке деңгейде Матрссон мырзаның қызығушылықтары өте кең: көк киттер, араб жылқылары, классикалық музыка, этикалық капитализм, дін, мәдениет, Солтүстік Еуропа елдері, Парсы шығанағы өңірі және Орталық Азия — әсіресе Қазақстан.
