Қазақстан өңірдегі ірі астық жеткізуші ел ретіндегі орнын тағы бір мәрте дәлелдеді. Соңғы айларда елдің экспорттық әлеуеті айтарлықтай күшейіп, астық жеткізу көлемі де, географиясы да кеңейіп келеді.
2025 жылғы қыркүйектен 2026 жылғы 31 қаңтарға дейін Қазақстан 5,8 миллион тонна астық экспорттады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл өткен маркетингтік жылдың дәл осы кезеңімен салыстырғанда 1 миллион тоннаға артық. Ол кезде экспорт көлемі 4,8 миллион тоннаны құраған болатын.
Мұндай өсім – кездейсоқ көрсеткіш емес. Сарапшылар мұны бірнеше факторлармен байланыстырады: жоғары өнімділік, логистикалық бағыттардың тұрақтануы және көрші елдердегі сұраныстың артуы.
Негізгі өсім – дәстүрлі нарықтарда
Экспорт көлемінің негізгі өсімі Орталық және Оңтүстік Азия елдеріне тиесілі. Бұл аймақтар Қазақстан астығы үшін бұрыннан қалыптасқан әрі сенімді нарық саналады.
Ең үлкен серпіліс Өзбекстан бағытында байқалды. Бұл елге жөнелтілген астық көлемі 49 пайызға өсіп, 1 миллион 813 мың тоннадан 2 миллион 702 мың тоннаға жеткен. Өзбекстан үшін қазақстандық бидай – ішкі нарықтағы тұрақтылықтың маңызды факторы.
Қырғызстанға жеткізілім көлемі де айтарлықтай артты. Егер өткен жылы бұл елге 95 мың тонна астық экспортталса, биыл бұл көрсеткіш 163 мың тоннаға жетіп, 1,7 есеге өскен.
Ал Ауғанстанға экспорт тіпті екі есеге жуық артқан. Жеткізілім көлемі 216 мың тоннадан 416 мың тоннаға дейін ұлғайды. Бұл – Қазақстанның гуманитарлық әрі сауда бағытындағы рөлінің күшейіп келе жатқанын көрсетеді.
Қазақстан астығы неге сұранысқа ие?
Мамандардың айтуынша, қазақстандық астықтың сапасы, бағасының бәсекеге қабілеттілігі және географиялық жақындығы – басты артықшылықтар. Бұған қоса, теміржол арқылы тасымалдаудың тұрақты жолға қойылуы экспорт көлемін арттыруға мүмкіндік беріп отыр.
Қазақстан үшін астық экспорты – тек табыс көзі ғана емес, сонымен қатар өңірлік азық-түлік қауіпсіздігінің маңызды элементі. Сондықтан алдағы айларда да бұл көрсеткіштердің өсе түсуі ықтимал.
Бір сөзбен айтқанда, Қазақстан астығы аймақтағы стратегиялық өнімге айналып келеді, ал экспорттағы оң динамика елдің аграрлық әлеуеті әлі де толық ашылмағанын аңғартады.
