Қазақстанда соңғы жылдары микрокредитке қатысты даулар жиілеп барады. Бірақ кейбір схемалар тіпті көзге көрінбейтіндей етіп жасырылған. Соның бірін Қазақстан Республикасы Қаржылық мониторинг агенттігі әшкереледі, деп хабарлайды DKNews.kz.
Агенттік заңсыз кәсіпкерлік қызмет пен қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыру фактілері бойынша С.С. Койновқа және оған қатысы бар тұлғаларға қатысты тергеуді аяқтады. Істің ауқымы – миллиардтармен есептеледі.
Посмотреть эту публикацию в Instagram
Ломбард емес, микрокредит фабрикасы
Өткен жылдың қыркүйегінде ел бойынша комиссиялық дүкен ретінде жұмыс істеп келген ірі ломбардтар желісінің артында жасырын микрокредит беру схемасы тұрғаны анықталған.
Тергеу деректеріне сәйкес, «Актив Ломбард» желісінің иесі С.С. Койнов комиссиялық сауда форматын пайдаланып, жеке тұлғаларға жоғары пайызбен заңсыз қарыз берген.
Сырттай қарағанда бәрі заңды:
- комиссиялық дүкен,
- мүлік қабылданады,
- келісімшарт жасалады.
Алайда шын мәнінде бұл – кепілмен берілетін микрокредит болған.
Бір бренд, бір кеңсе, бір қызметкерлер
Схема заңды көрінуі үшін Койнов бірнеше ЖШС тіркеген:
- One Billion Sales
- The Best Seller
- Shark in Sales
Олардың барлығы «Актив Маркет» бірыңғай брендімен жұмыс істеген.
Ең қызығы:
- комиссиялық бөлімшелер мен «Актив Ломбард» бір ғимаратта орналасқан,
- клиенттерге бірдей қызметкерлер қызмет көрсеткен,
- ал келісімшарттар формалды әрі жалған болған.
0,3% орнына – 2%: клиент қалай ұтылды?
Қазақстан заңнамасы бойынша микрокредиттің ең жоғарғы мөлшерлемесі тәулігіне 0,3% болуы тиіс.
Ал бұл жағдайда:
- тәуліктік сыйақы 1,73%-дан 2,07%-ға дейін жеткен,
- яғни заңда рұқсат етілген мөлшерден 5 еседен аса жоғары.
Бұл – мыңдаған азаматтың құқығы өрескел бұзылғанын білдіреді.
Нәтижесінде:
- 1,9 миллионнан астам шарт жасалған,
- заңсыз табыс көлемі 19 млрд теңгеден асқан.
Ақша қайда кетті?
Тергеу материалдары қылмыстық кірістерді заңдастырудың көп деңгейлі схемасы қолданылғанын көрсетті.
Негізгі тәсілдер:
- байланысы бар компаниялармен жалған шарттар,
- шоттар арасында ақшаны қайта-қайта аудару,
- соңында қаражатты дивиденд ретінде шығару.
Осы жолмен 5 млрд теңгеден астам ақша заңдастырылған.
Бұдан бөлек, Койнов «Zeus Co» ЖШС-ін тіркеп, оны бағдарламалық қамтамасыз ету әзірлеуші компания ретінде көрсеткен. Құны асыра көрсетілген шарттар арқылы:
- компания шотына 2,5 млрд теңге түскен,
- оның 2,2 млрд теңгесі Койновқа дивиденд ретінде аударылған.
Миллиардтарға бағаланған мүлікке тыйым салынды
Сот санкциясымен жалпы құны 8,9 млрд теңге болатын мүлікке тыйым салынды.
Тізімде:
- Астанадағы 4 пәтер мен 2 тұрғын үй,
- БАӘ-дегі 4 апартамент,
- 6 қымбат автокөлік, оның ішінде Rolls-Royce, Bentley, Mercedes-Benz,
- депозиттік шоттардағы 2,7 млрд теңге бар.
Қандай шара қолданылды?
- С.С. Койнов қамауға алынды
- оның төрт сыбайласына елден шықпау туралы қолхат берілді
Қылмыстық іс бойынша өзге ақпарат ҚР ҚПК 201-бабына сәйкес жария етілмейді.
