Қазақстанның әскери флоты үшін тарихи дата.
1996 жылғы 17 тамызда әскери кемелерде Қазақстанның Әскери-теңіз туы алғаш рет көтерілді, содан бері 30 жыл өтті, деп хабарлайды DKNews.kz.
Осы датаға орай Ақтауда салтанатты шара ұйымдастырылып, әскери қызметшілер жауынгерлік даярлық элементтерін көрсетті. Қонақтарға заманауи теңіз техникасы, қару-жарақ пен жарақтандыру құралдары таныстырылды.
Қазақстанның Әскери-теңіз күштері қалай құрылды
Қазақстанның Әскери-теңіз күштері 1993 жылғы 2 сәуірде Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығымен құрылды.
Ал үш жылдан кейін, 1996 жылғы 17 тамызда Қазақстанның Әскери-теңіз туы әскери кемелерде алғаш рет көтерілді.
Ақтауда өткен мерейтойлық рәсімге:
- Әскери-теңіз күштерінің қолбасшылығы;
- Маңғыстау облысының әкімі Нұрдәулет Қилыбай;
- Ақтау гарнизонының әскери қызметшілері;
- ҚР ҚК Әскери-теңіз күштерінің ардагерлері;
- қоғам өкілдері қатысты.
Әскери қызметшілер жауынгерлік даярлық элементтерін көрсетіп, теңіз күштерінің қазіргі мүмкіндіктерін таныстырды.

«Алғашқы теңізшілер қалыптастырған дәстүрлерді бағалайды»
Әскери-теңіз күштерінің Бас қолбасшысы, 1-сыныпты капитан Қанат Ниязбеков мерейтойдың Қазақстан флоты тарихындағы маңызына тоқталды.
«Бүгін біз Қазақстанның Каспий теңізі секторында ұлттық мүдделерді қорғауды қамтамасыз ететін Әскери-теңіз күштерінің қалыптасуына негіз болған маңызды оқиғаны атап өтіп жатырмыз. Әскери қызметшілердің қазіргі буыны алғашқы теңізшілер қалыптастырған дәстүрлерді бағалайды, Әскери-теңіз күштерінің жауынгерлік әлеуетін нығайтып, халықаралық ынтымақтастықты жүйелі түрде дамытып келеді», – деді Әскери-теңіз күштерінің Бас қолбасшысы, 1-сыныпты капитан Қанат Ниязбеков.
Қазақстанның әскери флоты қандай міндет атқарады
Бүгінде Әскери-теңіз күштері Қазақстан Қарулы күштерінің дербес әскер түрі ретінде Каспий теңізінің қазақстандық секторындағы қауіпсіздікті қамтамасыз етеді.
Негізгі міндеттері:
- Қазақстанның теңіз шекарасын күзету;
- порттардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету;
- аса маңызды инфрақұрылым нысандарын қорғау;
- суасты диверсияларына қарсы іс-қимыл жүргізу;
- теңіздегі қауіп-қатерлерге ден қою.
Бұл міндеттердің маңызы Каспийдегі экономикалық және инфрақұрылымдық жобалардың дамуына байланысты арта түседі.

Флоттың негізін Қазақстанда жасалған төрт кеме құрайды
Әскери-теңіз күштерінің судағы құрамының негізінде төрт зымырандық-артиллериялық кеме бар:
- «Қазақстан»;
- «Орал»;
- «Сарыарқа»;
- «Маңғыстау».
Олардың барлығы Қазақстанда, Орал қаласындағы «Зенит» зауытында жасалған.
Кемелер теңізүсті нысандарын жоюға арналған және Каспий теңізінде дербес түрде 10 тәулікке дейін әрекет ете алады.

«Алатау» мен «Жайық» қандай міндет орындайды
Қазақстан флоты тек зымырандық-артиллериялық кемелермен шектелмейді.
Оның құрамында миналар мен басқа да суасты қауіптерін анықтау және залалсыздандыру міндеттерін орындайтын «Алатау» рейдтік тралы бар.
Навигациялық және гидрографиялық қамтамасыз ету үшін арнайы кемелер пайдаланылады. Олардың қатарында «Жайық» кемесі де бар.
Осылайша флоттың құрамы теңіздегі жауынгерлік міндеттермен қатар қауіпсіз навигация мен суасты қатерлеріне қарсы іс-қимылды да қамтамасыз етуге бағытталған.
Қазақстан әскери кемелерін өзі жасап келеді
Ұлттық әскери флоттың ерекшеліктерінің бірі – бірқатар кеменің Қазақстанда жасалуы.
Негізгі өндірістік алаң – Орал қаласындағы «Зенит» зауыты. Кәсіпорында 1990 жылдардан бері патрульдік және жауынгерлік катерлер мен кемелер жасалып келеді.
Отандық кеме жасау әскери флотты жаңарту үшін ғана емес, елдің қорғаныс өнеркәсібіндегі технологиялық құзыреттерін сақтау тұрғысынан да маңызды.
Каспий елдерімен бірлескен жаттығулар өткізіледі
Қазақстанның Әскери-теңіз күштері Каспий маңы мемлекеттерімен халықаралық оқу-жаттығуларға қатысады.
Мұндай жаттығулардың негізгі мақсаты:
- теңіздегі қауіп-қатерлерге бірлесіп ден қою;
- маңызды теңіз инфрақұрылымын қорғау;
- бөлімшелер арасындағы өзара іс-қимылды жетілдіру;
- жауынгерлік әзірлікті арттыру.
Бұл бағыт Каспийдегі қауіпсіздіктің трансшекаралық сипатын ескере отырып ерекше мәнге ие.

Бұл не үшін маңызды
30 жыл ішінде Қазақстанның әскери флоты алғашқы бөлімшелерден Каспий теңізіндегі қауіпсіздікке жауап беретін Қарулы күштердің дербес әскер түріне дейінгі жолдан өтті.
Каспий Қазақстан үшін теңіз шекарасы ғана емес. Мұнда порттар, көлік бағыттары, энергетикалық және басқа да стратегиялық инфрақұрылым орналасқан. Сондықтан теңіздегі қауіпсіздік елдің экономикалық мүдделерімен де тікелей байланысты.
Қазақстанда жасалған әскери кемелердің флот негізін құрауы ұлттық қорғаныс өнеркәсібінің әлеуетін көрсетеді. Ал халықаралық жаттығулар теңіздегі ықтимал қауіптерге бірлесіп әрекет ету мүмкіндігін арттырады.