2026 жылғы 15 наурызда Қазақстанның барлық өңірінде жаңа Конституция жобасы бойынша республикалық референдум өтті. Күн бойы сайлау учаскелерінде азаматтардың белсенді қатысуы байқалды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Тәуелсіз бақылаушылар, азаматтық қоғам өкілдері және халықаралық сарапшылар дауыс беру процесінің жоғары деңгейде ұйымдастырылғанын атап өтті. Олардың айтуынша, рәсімдер ашық өтіп, айтарлықтай заң бұзушылықтар тіркелмеген.
Азаматтардың белсенділігі жоғары болды
«Ел дауысы» қоғамдық қорының жетекшісі, танымал блогер Аида Жексенова бақылаушылар күні бойы сайлау учаскелерінде халықтың көп болғанын байқағанын айтты.
Оның сөзінше, кейбір учаскелерде азаматтар дауыс беру басталмай тұрып жиналған.
«Кей жерлерде адамдар учаске ашылмай тұрып жинала бастады. Күн бойы дауыс берушілердің ағыны тұрақты болды. Келгендердің арасында егде жастағы азаматтар, студенттер мен жастар көп болды», – деді Аида Жексенова.
Оның айтуынша, «Ел дауысы» қоғамдық қорының бақылаушылары 32 қалада жұмыс істеген.
Өңірлердегі бақылау жұмысы
Өңірлерде де бақылаушылар белсенді жұмыс жүргізген. Мысалы, Түркістан облысында «Дауыc» бақылаушылар коалициясы 922 сайлау учаскесін қамтыған.
Облыстық бөлімшенің жетекшісі Бақытжан Әшірбаев бақылаушылар таңғы сағат 5:45-тен бастап учаскелерге келіп, дайындық жұмыстарын бастағанын айтты.
Бақылаушылар алдын ала:
- арнайы оқыту курстарынан өтті
- қажетті нұсқаулық алды
- дауыс беру рәсімдерінің тәртібімен танысты
Бұл дайындық сайлау процесін жүйелі бақылауға мүмкіндік берген.
Ашықтық пен қолжетімділік
Павлодар облысында «Дауыc» коалициясының жергілікті филиалының жетекшісі Алма Қозбаева бақылаушылар үшін дауыс беру процесінің әр кезеңінің ашық өтуі маңызды болғанын айтты.
Бақылаушылар:
- сайлау учаскелерінің дайындық деңгейін тексерді
- мүмкіндігі шектеулі азаматтар үшін қолжетімділікті бағалады
Оның айтуынша, дауыс беру күні азаматтардың көңіл-күйі жақсы болып, учаскелерге келушілер саны жоғары болған.
Қарағанды облысында коалиция филиалының жетекшісі Дмитрий Полтаренко барлық учаскелердің талапқа сай жабдықталғанын атап өтті.
Азаматтық белсенділік көрінісі
Көкшетауда «Ел дауысы» қорының бақылаушысы Элеонора Далабаева азаматтарды мемлекеттегі өзгерістерге бейжай қарамауға шақырды.
Ал Тараз қаласындағы №494 учаскеде бақылаушы Гаухар Сайлаухан комиссия жұмысы заң талаптарына толық сәйкес жүргізілгенін айтты.
Оның сөзінше, учаске ашылған сәттен бастап дауыс берушілер саны көп болған.
Бірінші келген сайлаушыларға естелік сыйлықтар беріліп, алғаш рет дауыс берушілерге ерекше көңіл бөлінген.
Орал қаласында жұмыс істеген бақылаушы Әлия Сәлиева да дауыс беру процесінің ашық әрі әділ өткенін растады.
Демократиялық мәдениеттің белгісі
Сарапшылардың пікірінше, бұл референдум Қазақстандағы азаматтық қоғамның қалыптасып келе жатқанын көрсетті.
Бақылаушылардың айтуынша:
- дауыс беруге жоғары қатысу байқалды
- учаскелердегі тәртіп сақталды
- бақылаушылар жүйелі жұмыс жүргізді
Сонымен қатар тәуелсіз бақылаушылар референдум барысында айтарлықтай заң бұзушылықтар тіркелмегенін атап өтті.
