Қазақстанда су энергетикасын дамыту жаңа қарқын алып келеді.
Су ресурстары және ирригация министрлігі елдің үш өңірінде шағын су электр станцияларын (СЭС) салуға кірісті, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл бастама тек энергия өндіру емес, сонымен қатар су ресурстарын тиімді пайдаланудың маңызды қадамы болмақ.
Қай су қоймаларында СЭС салынады?
Жаңа жобалар үш стратегиялық нысанды қамтиды:
- Қарағанды облысындағы Самарқанд су қоймасы
- Ақтөбе облысындағы Қарғалы су қоймасы
- Абай облысындағы Қаракөл су қоймасы
Бұл нысандарда шағын СЭС салуға арналған жобалау-сметалық құжаттар әзірленіп жатыр. Қазіргі таңда барлық үш жоба мемлекеттік сараптамадан өтуде.
Неге шағын СЭС маңызды?
Қазақстанда электр энергиясына сұраныс жыл сайын артып келеді. Ал шағын СЭС-тердің бірнеше артықшылығы бар:
- Экологиялық таза энергия көзі
- Қосымша электр өндіру мүмкіндігі
- Бар су инфрақұрылымын тиімді пайдалану
- Ірі ГЭС-терге қарағанда табиғатқа әсері аз
Яғни, бұл жобалар жаңа бөгеттер салмай-ақ, бар су қоймаларын пайдалану арқылы энергия өндіруге мүмкіндік береді.
Алдағы жоспар: тағы 5 жоба
Министрлік мұнымен тоқтап қалмайды. Тағы бес нысан бойынша жобалау-сметалық құжат әзірлеу жоспарланған:
- Оның ішінде 3 жоба жеке инвесторлармен бірге іске асады
- Бұл — мемлекет пен бизнестің әріптестігін күшейтетін маңызды қадам
Жалпы алғанда, ел бойынша шағын СЭС орнатуға жарамды 29 нысан іріктеліп алынған.
«Жол картасы» қандай нәтиже береді?
Бұл жұмыстар 2023 жылдың қыркүйегінде қабылданған арнайы бағдарлама аясында жүзеге асуда. Оның мақсаты — гидротехникалық нысандардың әлеуетін толық пайдалану.
Қазсушар мекемесінің дерегінше:
Жол картасы іске асқанда жыл сайын өндірілетін электр энергиясының көлемі 30 МВт-қа дейін жетеді.
Бұл — бір қарағанда үлкен сан емес сияқты көрінгенімен, өңірлік деңгейде айтарлықтай әсер етеді: ауылдар мен шағын қалалар үшін тұрақты энергия көзі қалыптасады.
Қазірдің өзінде жұмыс істеп тұрған СЭС-тер
Бүгінде «Қазсушар» балансында үш шағын СЭС бар:
- Солтүстік Қазақстандағы Сергеев гидроторабы
- Қарағанды облысындағы Ынтымақ су қоймасы
- Қорғас өзеніндегі «Достық» гидроторабы
Бұл нысандар шағын СЭС-тердің тиімді жұмыс істей алатынын дәлелдеп отыр.
Бұл бастама нені өзгертеді?
Қазақстан үшін бұл тек энергетика емес, стратегиялық бағыт:
- Энергетикалық тәуелсіздік артады
- Аймақтарда инфрақұрылым дамиды
- Жаңартылатын энергия үлесі өседі
Ең бастысы — бұл жобалар «жасыл энергетикаға» көшу жолындағы нақты қадамдардың бірі.
Сарапшылардың пікірінше, егер осы бастама жүйелі түрде жалғасса, Қазақстан шағын СЭС-тер бойынша Орталық Азияда жетекші елдердің біріне айналуы мүмкін.
