KAZENERGY қауымдастығы алаңында жанар-жағармай нарығындағы баға қалыптастыру мәселелері талқыланды. Кездесуге сарапшылар, салалық ұйымдар, «ҚазМұнайГаз» өкілдері және мемлекеттік органдар қатысты, деп хабарлайды DKNews.kz.
Негізгі назар АИ-92 бензині мен дизель отынының бағасына аударылды.
Баға шектеуі: нарыққа қысым күшейіп жатыр
Нарық қатысушылары қазіргі баға реттеу тетіктері бірқатар қиындықтар туғызатынын атап өтті.
Атап айтқанда:
- өндірістік шығындар өсіп жатыр
- логистика мен операциялық шығындар артқан
- баға шектеуі компанияларға қосымша жүктеме түсіреді
- саланың тұрақтылығына кері әсер етеді
Сонымен қатар макроэкономикалық факторлар мен жеткізу тізбегіндегі өзгерістер мұнай өнімдерінің өзіндік құнына ықпал етуде.
«Сұр» экспорт қаупі бар
Сарапшы Нұрлан Жұмағұлов нарықтағы басты тәуекелдердің біріне тоқталды.
Оның айтуынша:
- көрші елдермен баға айырмашылығы жоғары
- арзан отын сыртқа заңсыз шығарылуы мүмкін
- бұл ішкі нарықта тапшылық қаупін тудырады
Бағаларды кезең-кезеңімен теңестіру осы тәуекелдерді азайтуға мүмкіндік береді.
Инвестиция мәселесі: салаға қаржы қажет
Сарапшы Ерлан Жаукин баға реттеудің тағы бір салдарын атап өтті.
- инвестициялық мүмкіндіктер шектеледі
- мұнай өңдеу зауыттарын жаңғыртуға қаржы жетіспейді
- жаңа МӨЗ салу үшін қосымша ресурстар қажет
Оның пікірінше, нарықтық модельге көшу:
- мұнай өңдеу тереңдігін арттыруға
- жаңа инвестициялар тартуға
- саланың дамуын жеделдетуге мүмкіндік береді
Нарықтық бағаға көшу: кезең-кезеңімен
Кездесуге қатысушылар мораторий аяқталғаннан кейін баға қалыптастырудың нарықтық моделіне көшу қажет екенін айтты.
Бұл:
- бағаның ашық қалыптасуын қамтамасыз етеді
- экономикалық негізділікті арттырады
- ұзақ мерзімді тұрақтылыққа жол ашады
Сонымен бірге, әлеуметтік факторларға ерекше назар аударылды.
- баға бірден емес, кезең-кезеңімен өсуі тиіс
- халық табысы мен экономикалық жағдай ескеріледі
- күрт өзгерістердің алдын алу маңызды
Қорытынды: ұсыныстар әзірленді
Кездесу нәтижесінде қатысушылар ортақ ұстаным қалыптастырып:
- баға қалыптастыру тетіктерін жетілдіру
- нарық тұрақтылығын қамтамасыз ету
- ұсыныстарды уәкілетті органдарға жолдау
туралы келісімге келді.
Неге бұл маңызды
Жанармай бағасы – экономика мен қоғам үшін ең сезімтал тақырыптардың бірі.
Бұл мәселе:
- инфляция деңгейіне әсер етеді
- бизнес шығындарын анықтайды
- халықтың күнделікті шығынымен тікелей байланысты
Сондықтан нарықтық бағаға көшу – тек экономикалық емес, әлеуметтік тұрғыдан да маңызды шешім.
