Қазақстанда көктемгі егіс науқаны қызған шақта Үкімет аграрлық сектордағы басты мәселелерді тағы бір мәрте талқылады.
Премьер-министр Олжас Бектеновтің төрағалығымен өткен Үкімет отырысында биылғы егіс жұмыстарының барысы, фермерлерді қолдау, су тапшылығы, тыңайтқыш көлемі мен цифрландыру мәселелері қаралды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Басты мақсат – елдің азық-түлік қауіпсіздігін күшейту және импортқа тәуелділікті азайту.
«Қазіргі басты міндет – егіс науқанын сапалы өткізу»
Үкімет отырысында сөз сөйлеген Олжас Бектенов Мемлекет басшысы аграрлық саланы дамытуға ерекше мән беріп отырғанын айтты. Оның сөзінше, ауыл шаруашылығы – тек экономика емес, бұл елдің азық-түлік тәуелсіздігіне тікелей әсер ететін стратегиялық сала.
Премьер-министрдің айтуынша, қазір негізгі міндет – көктемгі егіс жұмыстарын уақытылы әрі сапалы аяқтау. Себебі дәл осы кезеңдегі шешімдер күздегі өнім көлеміне әсер етеді.
Соңғы жылдары Қазақстанда өсімдік шаруашылығы тұрақты өсім көрсетіп келеді. Алайда сарапшылар климаттың өзгеруі, су тапшылығы және әлемдік нарықтағы тұрақсыздық жағдайында бұл қарқынды сақтау оңай болмайтынын айтады.
Биыл 2,3 миллион тонна тыңайтқыш себіледі
Үкімет дерегінше, биыл ауыл шаруашылығы алқаптарына 2,3 миллион тонна тыңайтқыш енгізу жоспарланып отыр. Сонымен бірге элиталық тұқымдардың үлесін 11,7 пайызға дейін жеткізу көзделген.
Мамандардың пікірінше, сапалы тұқым мен тыңайтқыш – өнім көлемін арттырудағы негізгі факторлардың бірі. Әсіресе құрғақшылық қаупі жоғары аймақтарда агротехнологияны дұрыс сақтау аса маңызды.
Премьер-министр аграршыларды жанар-жағармаймен уақытылы қамтамасыз ету мәселесіне де ерекше тоқталды. Өйткені көктемгі науқан кезінде бірнеше күн кешігу де үлкен шығынға әкелуі мүмкін.
Фермерлерге ақша алу жеңілдей ме?
Үкімет фермерлер жиі көтеретін мәселенің бірі – жеңілдетілген несие алу кезіндегі бюрократия екенін мойындады.
Олжас Бектенов Ауыл шаруашылығы министрлігіне әкімдіктер және «Бәйтерек» холдингімен бірге қаржыландыру рәсімдерін жеңілдетуді тапсырды.
Премьер-министрдің сөзінше, шаруалар «артық қағазбастылыққа» тап болмауы керек. Өтінімдер тез әрі ашық қаралуы тиіс.
Сонымен қатар Солтүстік Қазақстан облысында қолданылып жүрген револьверлік қаржыландыру тәжірибесін басқа өңірлерге енгізу ұсынылды. Бұл жүйе фермерлерге айналым қаражатын жылдам алуға мүмкіндік береді.
Шегіртке қаупі қайта күшейді
Биыл Үкімет ерекше назар аударған мәселелердің бірі – шегіртке қаупі.
Ауыл шаруашылығы министрлігіне өңір әкімдіктерімен бірге зиянкестердің таралуына тұрақты мониторинг жүргізу тапсырылды. Сонымен қатар ведомствоаралық үйлестіруді күшейту қажеттігі айтылды.
Сарапшылардың айтуынша, соңғы жылдары ауа райының күрт өзгеруі шегірткенің таралу аймағын ұлғайтып жатыр. Егер алдын алу жұмыстары уақытылы жүргізілмесе, бұл егінге айтарлықтай зиян келтіруі мүмкін.
Оңтүстіктегі басты мәселе – су тапшылығы
Үкімет отырысында оңтүстік өңірлердегі су мәселесі де көтерілді. Кейбір аудандарда фермерлер қазірдің өзінде су жетіспеушілігіне шағымданып жатыр.
Премьер-министр Су ресурстары және ирригация министрлігіне өңірлерді тұрақты сумен қамтамасыз ету бойынша нақты шаралар қабылдауды тапсырды.
Сонымен қатар Үкімет су үнемдейтін технологияларға көшуді жеделдетпек. Әсіресе тамшылатып және жаңбырлатып суару жүйелерін енгізетін шаруаларға басымдық берілмек.
Мамандардың айтуынша, Қазақстанда су тапшылығы алдағы жылдары агросектор үшін ең үлкен сындардың біріне айналуы мүмкін. Сондықтан дәстүрлі суару тәсілдерінен бас тарту қажеттігі жиі айтылып жүр.
Қазақстандық техникаға сұраныс артқан
Үкімет отырысында ауыл шаруашылығы техникасын жаңарту мәселесі де талқыланды.
Соңғы үш жылда қазақстандық фермерлер шамамен 70 мың жаңа техника сатып алған. Оның 90 пайызы – отандық өндірістің өнімдері.
Премьер-министр бұл бағыттағы қолдауды жалғастыруды тапсырды. Үкімет отандық машина жасау саласын күшейту арқылы техника бағасын қолжетімді етуді көздейді.
Ауыл шаруашылығына жасанды интеллект енгізіледі
Үкімет агроөнеркәсіп кешенін цифрландыру мәселесіне де тоқталды. Енді цифрлық технологиялар тек есеп жүргізу үшін емес, егісті жоспарлау, өнімді бақылау және сату кезеңдерінде де қолданылуы тиіс.
Премьер-министр ауыл шаруашылығында жасанды интеллект элементтерін енгізудің сәтті тәжірибелерін кеңінен тарату қажет екенін айтты.
Сарапшылардың пікірінше, дрондар, цифрлық карталар және ЖИ технологиялары фермерлерге шығынды азайтып, өнімділікті арттыруға мүмкіндік береді.
Үкіметтің басты талабы – егіс науқанын кешіктірмеу
Отырыс соңында Олжас Бектенов барлық мемлекеттік органдар мен әкімдіктерге егіс жұмыстарын толық бақылауда ұстауды тапсырды.
Жалпы үйлестіру жұмысы Премьер-министрдің орынбасары – ұлттық экономика министрі Серік Жұманғаринге жүктелді.
Биылғы егіс науқаны Қазақстан үшін ерекше маңызға ие. Өйткені әлемде азық-түлік бағасы өсіп жатқан кезде, ішкі нарықты тұрақты өніммен қамтамасыз ету – ел экономикасының негізгі міндеттерінің бірі болып отыр.
