Қазақстанның тау-кен металлургия кешенінде соңғы жылдары бұрын-соңды болмаған технологиялық жаңғыру жүріп жатыр.
Өндірістегі қауіпсіздік мәселесі қоғам назарында тұрған кезеңде ірі кәсіпорындар миллиардтаған инвестицияны жаңа жабдықтарға, цифрлық жүйелерге және жасанды интеллект негізіндегі шешімдерге бағыттауда, деп хабарлайды DKNews.kz.
Үкімет отырысында Өнеркәсіп және құрылыс министрі Ерсайын Нағаспаевтың мәліметінше, тау-кен металлургия кешенінің кәсіпорындары өндірісті жаңғырту мен техникалық қайта жарақтандыруға жалпы көлемі 530 млрд теңгеден астам инвестиция салған.
Бұл қаражат тек өндірістік қуатты арттыруға емес, ең алдымен адамдардың өмірі мен денсаулығын қорғауға бағытталған.
Министрліктің Төтенше жағдайлар министрлігімен бірлескен тексерулері барысында еліміздегі 55 шахта мен кеніш зерттелді. Нәтижесінде сегіз компанияға тиесілі 10 нысанда персоналды орналастыру және іздеу жүйелерінің жоқ екені анықталған.
Қазіргі уақытта үш компания қажетті жүйелерді орнату үшін инвестиция бөлуге келіскен. Қалған бес компания техникалық шешімдер мен жабдық жеткізушілерін анықтау жұмыстарын жүргізіп жатыр.
«Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес өндірістерді жаңғырту және техникалық қайта жарақтандыру тұрғысынан баса назар аударуды қажет ететін тау-кен металлургия кешенінің 50 ірі кәсіпорны айқындалды. Аталған кәсіпорындардың қызметін тиімді мониторингтеу үшін техникалық қайта жарақтандыруды бақылау картасы әзірленді. Осы бағдарлама қолға алынған сәттен бастап ТМК кәсіпорындары өндірістерді жаңғырту, техникалық жай-күйін жақсарту және кеңейту бойынша тиісті жұмыстарды жүзеге асырды. Бұған ТМК кәсіпорындары жалпы көлемі 530 млрд теңгеден асатын инвестиция салды», – деді Ерсайын Нағаспаев.
Жасанды интеллект шахтаға кірді
Қазақстандағы ірі өндірістік компаниялар қауіпсіздікті қамтамасыз етудің жаңа тәсілдеріне көшуде.
ERG құрамындағы Дон тау-кен байыту комбинатында шахтадағы қызметкерлер мен техниканы нақты уақыт режимінде бақылауға мүмкіндік беретін позициялау жүйесі енгізілген. Компания тәуекелдерді басқару және өндірістік оқиғаларды талдау үшін бірыңғай AI-платформа құрып жатыр.
Сонымен қатар қауіпті аймақтарды бақылау үшін машиналық көру технологиялары пайдаланылады. Бұл жүйелер қауіпсіздік талаптарының бұзылуын автоматты түрде анықтап, жауапты қызметкерлерге бірден хабар береді.
«Қазақмыс» 2031 жылға дейін ауқымды жаңғырту жүргізеді
«Қазақмыс» корпорациясы техникалық қайта жарақтандыру және цифрландыру бағдарламасын жүзеге асырып жатыр.
Жоспарға сәйкес алдағы жылдары тау-кен техникасы жаңартылып, желдету жүйелері жетілдіріледі және металлургиялық өндірістер модернизацияланады.
Компания жер астындағы радиобайланыс жүйелерін дамытып, қызметкерлердің орналасуын бақылау технологияларын енгізуде. Бұдан бөлек, автоматтандырылған медициналық бақылау, газ ортасын мониторингтеу, геомеханикалық және сейсмикалық бақылау жүйелері де цифрлық контурға біріктіріледі.
Qarmet өндірісті толық цифрландыруға бет алды
Qarmet кәсіпорындарында персоналды мониторингтеу және позициялау жүйелері жұмыс істейді. Конвейерлік көліктер автоматтандырылған өрт сөндіру кешендерімен жабдықталған.
Кеніштерде өндірістік цикл цифрландырылып, карьерлер мен өндірістік нысандардың цифрлық модельдерін жасау үшін ұшқышсыз ұшу аппараттары пайдаланылады.
Ал байыту фабрикаларында өндірістік роботтандыру элементтері мен технологиялық процестерді басқарудың заманауи жүйелері енгізілуде.
Қауіпсіздік енді адамның ғана емес, технологияның да жауапкершілігі
Сарапшылардың айтуынша, өндірістегі апаттардың едәуір бөлігі адами факторға байланысты болады. Сондықтан жасанды интеллект, бейнеаналитика және автоматтандырылған бақылау жүйелері тәуекелдерді азайтудың маңызды құралына айналып отыр.
Министр Ерсайын Нағаспаев цифрлық технологиялар өндірістік процестерді нақты уақыт режимінде бақылауға мүмкіндік беретінін атап өтті. Бұл кәсіпорындардың тиімділігін арттырып қана қоймай, қауіпсіздік мәдениетін жаңа деңгейге көтеруге жол ашады.
Өнеркәсіп және құрылыс министрлігі алдағы уақытта бұл тәжірибені өз құзыретіне кіретін барлық салаларда кеңейтіп, өнеркәсіптік қауіпсіздіктің заманауи стандарттарын кезең-кезеңімен енгізуді жалғастырмақ.
