Қазақстандық қаржыгер Шыңғыс Қанапиянов тәуелсіз equity research саласында жұмыс істейтін халықаралық European Equity Research Partners (EERP) компаниясының директорлар кеңесінің төрағасы болып тағайындалды. Компания Еуропа, Таяу Шығыс және басқа да халықаралық нарықтардағы жария компаниялар бойынша тәуелсіз зерттеулер әзірлеп, оларды әлемдегі институционалдық инвесторларға ашық түрде ұсынады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Жаңа бастама аналитикалық қамтылуы жеткіліксіз компанияларға халықаралық деңгейдегі кәсіби зерттеулерге қол жеткізуге мүмкіндік береді. Бұл өз кезегінде олардың жаһандық инвестициялық қорлардың назарына ілігуіне жол ашады.
Неліктен тәуелсіз аналитика маңызды?
Халықаралық капиталдың дамушы нарықтардағы компанияларға қызығушылығы көбіне сапалы аналитикалық зерттеулердің болуына байланысты. Алайда көптеген перспективалы компаниялар дәл осындай зерттеулердің жоқтығынан әлемдік инвесторлардың назарынан тыс қалып келеді.
Бұл жағдай 2018 жылы Еуропада MiFID II реттеуі енгізілгеннен кейін күрделене түсті.
Соның нәтижесінде:
- инвестициялық қорлар аналитика үшін брокерлік қызметтерден бөлек ақы төлей бастады;
- 300-ден астам еуропалық шағын және орта компания аналитикалық қамтудан толық айырылды;
- көптеген дамушы елдердегі жария компаниялар мұндай зерттеулерге мүлде қол жеткізе алмады.
2026 жылдың мамырында Еуропалық комиссия эмитент қаржыландыратын зерттеулерге арналған жаңа мінез-құлық кодексін қабылдап, осы бағыттағы зерттеулердің құқықтық негізін қалыптастырды. European Equity Research Partners дәл осы өзгерістер аясында құрылды.
Шыңғыс Қанапияновтың қаржы саласындағы тәжірибесі
Шыңғыс Қанапияновтың Қазақстан мен Орталық Азияның қаржы секторында 20 жылдан астам тәжірибесі бар.
Ол әр жылдары:
- дипломат және қаржы реттеушісі қызметтерін атқарды;
- Қазақстан Ұлттық банкінде басшылық қызметтерде жұмыс істеді;
- Halyk Global Markets және ICBC Almaty ұйымдарында еңбек етті;
- Алматыдағы Нидерланд Корольдігінің құрметті консулы болды.
Оның соңғы ірі жобаларының бірі – International Trading System (ITS) сауда алаңын құру және оған жетекшілік ету.
Қанапияновтың басшылығымен:
- Орталық Азиядағы алғашқы индекстік ETF іске қосылды;
- сауда-саттықтың жалпы көлемі 36 млрд АҚШ долларынан асты;
- 2025 жылы рекордтық 14 млрд долларлық сауда жасалып, бұл алдыңғы кезеңмен салыстырғанда 70 есе жоғары көрсеткішке жетті;
- платформадағы инвесторлар саны 1,2 миллионнан асты.
Компанияны халықаралық сарапшылар құрған
EERP-тің тең құрылтайшылары қатарында халықаралық капитал нарығында үлкен тәжірибесі бар мамандар бар.
Олар:
- бас директор, KZ Listed кітабының авторы әрі капитал нарығы бойынша халықаралық сарапшы Рамон Педроса;
- Jefferies компаниясының Лондондағы тақырыптық зерттеулер бөлімінің бұрынғы басшысы Саймон Пауэлл;
- OTC Markets компаниясының бұрынғы атқарушы вице-президенті Джейсон Палтровиц;
- Валенсия университетінің қаржы құқығы профессоры, БҰҰ-ның халықаралық салық ынтымақтастығы жөніндегі Сарапшылар комитетінің мүшесі Карлос Педроса Лопес.
«Мықты компаниялар әлемдік капитал үшін көрінбей қалады»
Жаңа қызметіне қатысты пікір білдірген Шыңғыс Қанапиянов тәуелсіз аналитиканың халықаралық инвестициялар үшін шешуші рөл атқаратынын айтты.
«Ірі қаржы орталықтарынан тыс орналасқан нарықтардың көпшілігінде мықты компаниялар әлемдік капитал үшін көзге көрінбейді — себебі оларды ешкім талдамайды. Тәуелсіз зерттеу — жетіспейтін қабат. Оны ашық түрде және кәсіби стандарттарға сай құру — мені EERP-ке алып келген нәрсе».
Ал компанияның тең құрылтайшысы әрі бас директоры Рамон Педроса Шыңғыс Қанапияновтың тәжірибесіне жоғары баға берді.
«Әлемде бағалы қағаздар нарығын нөлден бастап Шыңғыс сияқты құрған адамдар өте аз. Оның тәжірибесі EERP үшін әлемдік капитал әзірге жеткілікті бағаламай отырған нарықтарға жол ашады».
Неліктен бұл маңызды?
Тәуелсіз аналитикалық зерттеулер халықаралық инвесторлардың шешім қабылдауындағы негізгі құралдардың бірі саналады. European Equity Research Partners сияқты жаңа платформалардың пайда болуы Қазақстан мен басқа да дамушы елдердегі жария компаниялардың халықаралық капитал нарығына шығу мүмкіндігін кеңейтіп, инвестициялық тартымдылығын арттыра алады.
