Шай нарығы импортқа тәуелді.
2026 жылғы қаңтар–шілдеде Қазақстанда 3,8 мың тоннадан астам шай өндірілсе, елге 18,3 мың тонна шай өнімі импортталған, деп хабарлайды DKNews.kz.
Отандық шай өндірісінің басым бөлігі Алматыда шоғырланған. Қаланың үлесі 92,1%-ға жетті.
Қазақстанда 9,1 мың тонна шай мен кофе өндірілді
2026 жылғы қаңтар–шілде айларында елімізде жалпы 9 143 тонна шай және кофе өндірілген.
Оның ішінде шай өндірісінің көлемі 3 829 тоннаны құрады.
Шай өндірісінің өңірлік құрылымында Алматы айқын көш бастап тұр:
- Қазақстандағы шай өндірісі – 3 829 тонна;
- Алматыдағы өндіріс – 3 528 тонна;
- Алматының үлесі – 92,1%.
Осылайша Қазақстанда өндірілетін шайдың оннан тоғызынан астамы Алматыға тиесілі.
Шайдың 74,1%-ы импортқа тиесілі
Ішкі нарықта импорттың үлесі айтарлықтай жоғары болып отыр.
Қазақстанға 18,3 мың тонна шай өнімі әкелінген. Импорттың нарықтағы үлесі 74,1%-ды құрады.
Шай жеткізетін негізгі елдердің қатарында Кения бірінші орында тұр. Оның үлесіне импорттың 27,2%-ы тиесілі.
Қазақстанға шайдың едәуір көлемі:
- Кениядан;
- Үндістаннан;
- Ресейден;
- Италиядан;
- Қытайдан жеткізіледі.
Бұл көрсеткіштер Қазақстандағы шай нарығының сыртқы жеткізілімдерге айтарлықтай тәуелді екенін көрсетеді.
Қазақстан да шай мен кофені экспорттайды
Импорт көлемі жоғары болғанымен, Қазақстаннан сыртқы нарықтарға шай және кофе өнімдері де жөнелтіледі.
Алты ай ішінде экспорт көлемі 3,9 мың тоннаны құраған.
Ішкі нарықта барлығы 20,8 мың тонна өнім өткізілді.
Қазақстандықтар айына қанша шай ішеді
Орта есеппен бір қазақстандық айына шамамен 100 грамм шай тұтынады.
Жылдық есеппен алғанда бұл бір адамға шамамен 1,2 келі шайдан келеді.
Шайдың күнделікті тұтыну мәдениетіндегі орны жоғары болғандықтан, ішкі сұранысты қамтамасыз етуде импорт негізгі рөл атқарып отыр.
Бұл не үшін маңызды
Шай нарығындағы 74,1%-дық импорт үлесі ішкі бағаның сыртқы факторларға сезімтал болуы мүмкін екенін көрсетеді. Валюта бағамы, халықаралық шикізат бағасы, логистика мен негізгі жеткізуші елдердегі жағдай Қазақстандағы өнімнің түпкілікті құнына әсер етуі ықтимал.
Сонымен бірге отандық өндірістің 92,1%-ының бір қалада шоғырлануы саланың географиялық концентрациясын көрсетеді. Алматы іс жүзінде Қазақстандағы шай өндірісінің негізгі орталығы болып отыр.