ОСК «Ақ жол» партиясының Құрылтай сайлауына арналған тізімін тіркеді

Астанада Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясының төрағасы Нұрлан Әбдіровтің жетекшілігімен Құрылтай депутаттарын сайлау науқаны аясындағы бесінші отырыс өтті. Жиында халықаралық байқаушыларды аккредиттеу және «Ақ жол» демократиялық партиясының партиялық тізімін тіркеу мәселелері қаралды, деп хабарлайды DKNews.kz.

Отырысқа «Ақ жол» партиясының басшылығы, ЕҚЫҰ ДИАҚБ халықаралық байқаушылары, Бас прокуратура, Сыртқы істер, Қаржы, Ішкі істер және Әділет министрліктерінің өкілдері, сондай-ақ бұқаралық ақпарат құралдары қатысты. Өңірлік сайлау комиссияларының мүшелері бейнеконференция арқылы қосылды.

Халықаралық байқаушыларды аккредиттеу жалғасуда

ОСК төрағасы Нұрлан Әбдіров халықаралық байқаушыларды аккредиттеу жұмыстары белгіленген кестеге сәйкес жалғасып жатқанын айтты.

«Сайлау науқаны аясында Сыртқы істер министрлігінің ұсынуы бойынша шет мемлекеттер мен халықаралық ұйымдардың байқаушыларын аккредиттеу жұмыстары жалғасуда. Бұл рәсім Құрылтай сайлауын дайындау мен өткізудің негізгі іс-шараларының күнтізбелік жоспарына сәйкес 17 тамыз күні сағат 18:00-де аяқталады», – деді Нұрлан Әбдіров.

Қанша халықаралық байқаушы тіркелді?

ОСК төрағасының орынбасары Мұхтар Ерманның айтуынша, халықаралық байқау институты ашылғаннан бері Орталық сайлау комиссиясы:

• 4 шет мемлекеттен;
• 3 халықаралық ұйымнан;
• барлығы 60 халықаралық байқаушыны аккредиттеген.

«2026 жылғы 17 шілдедегі жағдай бойынша Сыртқы істер министрлігі Орталық сайлау комиссиясына 4 шет мемлекеттен және 3 халықаралық ұйымнан 16 байқаушының кандидатурасын аккредиттеу үшін ұсынды. Атап айтқанда, ЕҚЫҰ Парламенттік Ассамблеясынан - 1 кандидатура, ҰҚШҰ Парламенттік Ассамблеясынан Ассамблеяның Жауапты хатшысын қоса алғанда - 6 кандидатура, ЕҚЫҰ ДИАҚБ Миссиясынан - 1 байқаушы, Грузиядан - 2 кандидатура, оның ішінде Грузия Орталық сайлау комиссиясының Төрағасы, Иран Ислам Республикасынан - 2 кандидатура, оның ішінде Иранның Қазақстандағы Елшісі, Швеция Корольдігінен - 2 кандидатура, оның ішінде Швецияның Қазақстандағы Елшісі және Қырғыз Республикасынан - 2 байқаушы ұсынылды», - деп хабарлады Мұхтар Ерман.

17 шілдедегі жағдай бойынша Сыртқы істер министрлігі тағы 16 байқаушының кандидатурасын ұсынды.

Олардың қатарында:

• ЕҚЫҰ Парламенттік Ассамблеясының өкілі;
• ҰҚШҰ Парламенттік Ассамблеясының делегациясы;
• ЕҚЫҰ ДИАҚБ миссиясының байқаушысы;
• Грузия;
• Иран;
• Швеция;
• Қырғыз Республикасының өкілдері бар.

ОСК жаңа ұсыныстардың келіп түсуіне қарай аккредиттелген байқаушылардың тізімі толықтырылатынын мәлімдеді.

«Ақ жол» партиясының 63 кандидаты тіркелді

Күн тәртібіндегі екінші мәселе бойынша ОСК мүшесі Ләззат Сүйіндік баяндама жасады.

Оның айтуынша, «Ақ жол» Қазақстанның демократиялық партиясы ОСК-ға 63 адамнан тұратын партиялық тізімді ұсынған.

Уәкілетті мемлекеттік органдар барлық кандидаттардың Конституция мен «Қазақстан Республикасындағы сайлау туралы» Конституциялық заң талаптарына сәйкестігін тексерген.

Тексеру нәтижесінде:

• барлық кандидат заң талаптарына сәйкес деп танылды;
• партиялық тізімдегі 22 кандидат әйелдер, жастар және мүгедектігі бар адамдар санатына жатады;
• бұл жалпы тізімнің 34,9 пайызын құрайды;
• заңда көзделген квота толық сақталған.

«Орталық сайлау комиссиясына «Ақ жол» Қазақстанның демократиялық партиясы 63 адамнан тұратын партиялық тізімін ұсынды. Орталық сайлау комиссиясы жіберген сауалға сәйкес уәкілетті мемлекеттік органдар партиялық тізімге енгізілген адамдардың Құрылтай депутаты болып сайлану үшін Конституция мен сайлау туралы Конституциялық заңның талаптарына сәйкестігіне тексеру жүргізді. Партиялық тізімдегі 22 кандидат - әйелдер, жастар және мүгедектігі бар адамдар болып табылады, олар жалпы тізімнің 34,9 процентін құрайды. Белгіленген квота сақталды. Партиялық тізімге енгізілген барлық адамдар Конституция мен сайлау туралы Конституциялық заңның талаптарына сәйкес келеді», – деді Ләззат Сүйіндік.

Партия сайлау жарнасын төлемейді

ОСК мәліметінше, қолданыстағы заңнамаға сәйкес, алдыңғы жоғары өкілді орган сайлауында сайлаушылардың кемінде 5 пайыз дауысын алған саяси партиялар қазіргі сайлау науқанында сайлау жарнасын төлемейді.

Осыған байланысты «Ақ жол» партиясы Мәжіліс депутаттарының VIII сайлауында 8,41 пайыз дауыс жинағандықтан, бұл талаптан босатылды.

Қаулы қабылданып, куәліктер табысталды

Отырыс қорытындысында ОСК мүшелері «Ақ жол» демократиялық партиясының партиялық тізімін ресми тіркеу туралы қаулы қабылдады.

Тіркелген кандидаттарға тиісті куәліктер табысталып, жиыннан кейін партия басшылығы дәстүрлі брифинг барысында журналистердің сұрақтарына жауап берді.

Неліктен бұл маңызды?

Партиялық тізімдерді тіркеу және халықаралық байқаушыларды аккредиттеу – Құрылтай депутаттарын сайлау науқанының негізгі кезеңдерінің бірі. Бұл рәсімдер сайлау процесінің ашықтығын қамтамасыз етіп, саяси партиялардың заң талаптарына сәйкес қатысуына және халықаралық бақылауды ұйымдастыруға мүмкіндік береді.