Геологиялық зерттеуге 40,7 млрд теңге бөлінді. Қазақстанда алтын, мыс, литий, сирек жер элементтері және басқа да стратегиялық пайдалы қазбалардың перспективалы учаскелерін анықтауға бағытталған жаңа жобалар басталды, деп хабарлайды DKNews.kz.
2026 жылдың соңына дейін геологиялық-геофизикалық зерттелген аумақты 2,2 млн шаршы шақырымға дейін жеткізу жоспарланып отыр. Сонымен бірге 25 нысандағы жұмыстар аяқталуы тиіс.
Қазақстанда 20 жаңа геологиялық жоба басталды
Ел аумағын зерттеу мемлекеттік жер қойнауын геологиялық зерттеу бағдарламасы аясында жүргізілуде. Қазір 1:200 000 масштабындағы өңірлік зерттеулер жалғасып жатыр.
Негізгі өзгерістердің бірі – анағұрлым егжей-тегжейлі 1:50 000 масштабындағы геологиялық түсірілімге, яғни ГС-50 форматына көшу.
2026 жылы осы бағытта 20 жобаны іске асыру басталды. Зерттеу барысында перспективалы учаскелер бірнеше маңызды шикізат түрі бойынша іздестіріледі:
- алтын;
- мыс;
- полиметалдар;
- сирек жер элементтері;
- литий;
- вольфрам;
- молибден;
- басқа да стратегиялық пайдалы қазбалар.
Мұндай зерттеулер жер қойнауы туралы мәліметтерді нақтылап, кейін жеке инвесторлар үшін перспективалы учаскелерді анықтауға мүмкіндік береді.
Солтүстік Торғай мен Шу-Сарысуда сейсмобарлау жүргізіледі
Геологиялық зерттеулер қатты пайдалы қазбалармен ғана шектелмейді.
Солтүстік Торғай және Шу-Сарысу аз зерттелген шөгінді бассейндерінің аумағында 2Д сейсмобарлау жұмыстары бойынша алты жобаны іске қосу жоспарланған.
Бұл жұмыстар жер қойнауының терең құрылымын зерттеуге және бұрын жеткілікті деңгейде зерттелмеген аумақтардың геологиялық әлеуетін бағалауға мүмкіндік береді.
40,7 млрд теңге қалай бөлінеді
2026–2028 жылдары геологиялық түсірілім және сейсмобарлау жұмыстарын жүргізуге Үкімет резервінен 40,7 млрд теңге қарастырылған.
Қаражат екі негізгі бағытқа жұмсалады:
- 32,7 млрд теңге – ГС-50 геологиялық түсірілім жұмыстарына;
- 8 млрд теңге – сейсмобарлау жұмыстарына.
Жобалар тек жер үстіндегі геологиялық зерттеулерден тұрмайды. Заманауи технологиялар мен кешенді зерттеу әдістері пайдаланылады.
Геологтар қандай жұмыстар жүргізеді
Жобалар аясында Қазақстанның перспективалы аумақтары бірнеше әдіспен зерттеледі.
Олардың қатарында:
- аэрогеофизикалық зерттеулер;
- геохимиялық зерттеулер;
- зертханалық талдаулар;
- Жерді қашықтан зондтау деректерін дешифрлеу;
- бұрғылау жұмыстары;
- ұңғымаларды геофизикалық зерттеу бар.
Осы мәліметтерді біріктіру арқылы мамандар белгілі бір аумақта қандай пайдалы қазбалардың болуы мүмкін екенін дәлірек бағалай алады.
Геологиялық зерттеулерді қаржыландыру тәсілі өзгереді
Қазақстанда мемлекеттік геологиялық зерттеулерді тұрақты қаржыландырудың қосымша тетігі де бекітілді.
Енді аукцион қорытындысы бойынша алынатын қол қою бонустары түсімдерінің кемінде 50 пайызы мемлекеттік геологиялық зерттеу жұмыстарына бағытталады.
Бұл шешім геологиялық барлауды тек бюджеттен бөлінетін жекелеген қаражатқа тәуелді етпей, саланы ұзақ мерзімді қаржыландыруға мүмкіндік беруге тиіс.
Бұл не үшін маңызды
Литий, сирек жер элементтері, мыс және вольфрам сияқты шикізат түрлеріне әлемдік сұраныс энергетика, электроника, аккумулятор өндірісі және жоғары технологиялық өнеркәсіптің дамуымен бірге артып келеді.
Қазақстан үшін жаңа кен орындарын анықтау шикізат қорын толықтырумен ғана шектелмейді. Егжей-тегжейлі геологиялық деректер инвесторлардың тәуекелін азайтып, жаңа кен орындарын игеруге инвестиция тартуға және стратегиялық металдар нарығындағы елдің позициясын күшейтуге негіз бола алады.
