Сайлауға қызығушылық жоғары.
Демократия институтының сауалнамасына қатысқан қазақстандықтардың 73,1%-ы Құрылтай депутаттарының сайлауында дауыс беруге ниетті екенін білдірген, деп хабарлайды DKNews.kz.
Зерттеу 2026 жылғы 20 шілде мен 6 тамыз аралығында жүргізілген. Оған еліміздің барлық өңірінен 8 мың адам қатысқан.
Төрт адамның үшеуі сайлауға баруға ниетті
Зерттеу барысында респонденттерге «Егер Құрылтайға (Парламентке) сайлау келесі жексенбіде өтсе, Сіз дауыс беруге барар ма едіңіз?» деген сұрақ қойылған.
Сауалнамаға қатысқандардың 73,1%-ы дауыс беруге баруға ниетті екенін айтқан. Яғни шамамен әр төрт респонденттің үшеуі сайлауға қатысуға дайын екенін білдірген.
Зерттеу параметрлері:
- сауалнама 20 шілде мен 6 тамыз аралығында жүргізілген;
- 8 000 респондент қамтылған;
- қатысушылардың жасы – 18-ден жоғары;
- зерттеу 17 облыс пен Астана, Алматы және Шымкент қалаларын қамтыған;
- статистикалық қателік шегі – ±1,1%;
- сенімділік ықтималдығы – 95%.
Іріктеме тұрғылықты жерінің түрі, жынысы және жасы бойынша Қазақстан халқының негізгі әлеуметтік-демографиялық сипаттамаларына репрезентативті екені көрсетілген.
Партиялар рейтингі қандай
Зерттеу барысында респонденттерден сайлауда қай саяси партияға дауыс беруге дайын екені де сұралған.
Демократия институты жариялаған нәтижелер мынадай:
- «Әділет» партиясы – 70,3%;
- «Ауыл» партиясы – 5,6%;
- «Ақ жол» партиясы – 5,0%;
- Respublica партиясы – 4,9%;
- Жалпыұлттық социал-демократиялық партия – 4,2%;
- Халық партиясы – 3,9%;
- «Байтақ» партиясы – 0,6%.
Осы көрсеткіштер бойынша «Әділет» партиясы сауалнамадағы электоралдық таңдаулар рейтингінде бірінші орында тұр.
5,5% респондент нақты таңдау жасамаған
Сауалнамада партиялардың бірін таңдамаған респонденттердің үлесі 5,5%-ды құраған.
Оның ішінде:
- 1,6%-ы барлығына қарсы дауыс беруге ниетті;
- 3,9%-ы қай партияны таңдайтынын әлі шешпеген.
Осылайша сайлау алдындағы кезеңде нақты таңдау жасамаған респонденттер де бар. Науқанның қорытынды кезеңінде партиялар үшін дәл осы топтың таңдауы маңызды болуы мүмкін.
Сауалнама нәтижесін қалай түсінуге болады
73,1% көрсеткіші сайлауға қатысуға ниет білдірген респонденттердің үлесін көрсетеді. Бұл сайлау күні дәл осындай қатысу деңгейі тіркеледі деген сөз емес: сауалнамадағы ниет пен нақты дауыс беру белсенділігі арасында айырмашылық болуы мүмкін.
Партиялық рейтингтерге де осы тұрғыдан қараған жөн. Олар 20 шілде – 6 тамыз аралығындағы сауалнама нәтижесін көрсетеді және сайлаудың ресми қорытындысы немесе дауыс беру нәтижесінің болжамы болып саналмайды.
Сонымен бірге 8 мың адамды қамтыған зерттеу сайлау алдындағы кезеңдегі электоралдық көңіл күйдің бір көрінісін береді.
Бұл не үшін маңызды
Сайлауға бір апта қалған кезеңде партиялар үшін екі көрсеткіш ерекше мәнге ие: дауыс беруге дайын азаматтардың үлесі және әлі нақты таңдау жасамаған сайлаушылар саны.
Сауалнама бойынша қатысуға ниеттілердің үлесі 73,1%-ға жеткен. Ал партиялық таңдауын әлі анықтамағандар 3,9%-ды құрайды. Сондықтан науқанның соңғы кезеңінде саяси күштердің назары өз жақтастарын сайлау учаскелеріне жұмылдырумен қатар, шешім қабылдамаған сайлаушыларға да бағытталуы ықтимал.
