Қазақстанда мал шаруашылығының өндірісі өсіп келеді. 2026 жылдың алғашқы тоғыз айында елімізде 846,5 мың тонна ет өндіріліп, көрсеткіш өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 3,7%-ға артты. ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігінің мәліметінше, мал шаруашылығы өнімдерінің жалпы құны 3 трлн 226 млрд теңгеден асты.
Ең жоғары өсім жұмыртқа өндірісінде байқалды. Сонымен қатар сиыр, қой және жылқы етінің көлемі ұлғайып, елдегі мал саны да артқан, деп хабарлайды DKNews.kz.
Мал шаруашылығы 3,2 трлн теңгеден астам өнім өндірді
2026 жылдың қаңтар-қыркүйек айларында Қазақстанның мал шаруашылығы тұрақты өсім көрсетті. Саланың жалпы өнім көлемі 3 трлн 226 млрд теңгеден асып, нақты көлем индексі 103,5%-ды құрады.
Бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда өндірістің нақты көлемі 3,5%-ға артқанын білдіреді.
Мал шаруашылығы еліміздің агроөнеркәсіптік кешеніндегі маңызды бағыттардың бірі болып қала береді. Оның дамуы ішкі нарықты ет, сүт және жұмыртқамен қамтамасыз етуге, ауылдық жерлердегі экономикалық белсенділікті сақтауға тікелей әсер етеді.
Қазақстанда қандай ет көбірек өндірілді?
Тоғыз айда елімізде барлық ет түрлерінің өндірісі 846,5 мың тоннаға жетті. Бұл былтырғы сәйкес кезеңнен 3,7%-ға көп.
Негізгі өсім сиыр еті өндірісінде байқалды. Оның көлемі 2025 жылдың тоғыз айындағы 282,3 мың тоннадан биыл 301,6 мың тоннаға дейін ұлғайды.
Яғни бір жыл ішінде сиыр еті өндірісі 19,3 мың тоннаға немесе шамамен 6,8%-ға артты.
Қалған ет түрлері бойынша да оң динамика сақталды. Қой еті өндірісі 88,6 мың тоннадан 91,2 мың тоннаға, жылқы еті 115,3 мың тоннадан 119,9 мың тоннаға дейін өсті.
Құс еті өндірісі 276,1 мың тоннадан 277 мың тоннаға жетті. Бұл бағытта да өсім бар, бірақ оның қарқыны сиыр және жылқы етімен салыстырғанда төмен.
Сүт пен жұмыртқа өндірісі қаншаға өсті?
Қазақстанда сүт өндірісі де ұлғайды. 2026 жылдың алғашқы тоғыз айында 3,04 млн тонна сүт өндірілді.
Бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 2,1%-ға жоғары.
Ал жұмыртқа өндірісі мал шаруашылығының негізгі көрсеткіштері арасында ең жоғары өсімнің бірін көрсетті.
Елімізде тоғыз айда 3 млрд 659,8 млн дана жұмыртқа өндірілді. Өсім 7,4%-ды құрады.
Сүт пен жұмыртқа өндірісінің артуы ішкі нарықты отандық өніммен қамтамасыз ету үшін маңызды. Дегенмен өндіріс көлемінің өсуі бөлшек саудадағы бағаның міндетті түрде төмендейтінін білдірмейді. Бағаға жемшөп, логистика, өңдеу және сауда шығындары да әсер етеді.
Қазақстанда жылқы саны 4,8 млн басқа жақындады
Өндіріс көлемімен қатар ауыл шаруашылығы жануарларының саны да артып келеді.
2026 жылдың тоғыз айының қорытындысы бойынша ірі қара мал саны 8 млн 778,4 мың басқа жетті. Бұл өткен жылдың сәйкес кезеңіндегі көрсеткіштің 103,4%-ына тең.
Қой мен ешкі саны 22 млн 609,5 мың басқа жетіп, 2,3%-ға көбейді.
Ең жоғары өсім жылқы шаруашылығында тіркелді. Жылқы саны 7,3%-ға артып, 4 млн 787 мың басқа жетті.
Түйе саны да көбейді. Қазір елімізде 311,5 мың түйе бар, бұл өткен жылдың сәйкес кезеңінен 4%-ға жоғары.
Құс саны 49,2 млн басты құрап, 0,4%-ға өсті.
Неліктен жылқы шаруашылығының өсімі назар аудартады?
Мал басының динамикасына қарағанда, жылқы шаруашылығы ең жылдам дамып келе жатқан бағыттардың бірі болып отыр.
Жылқы санының 7,3%-ға өсуі ірі қара, қой-ешкі, түйе және құс санының өсімінен жоғары.
Бұл көрсеткіш жылқы шаруашылығының өндірістік әлеуеті кеңейіп жатқанын көрсетеді. Сонымен бірге жылқы етінің өндірісі де 115,3 мың тоннадан 119,9 мың тоннаға дейін ұлғайған.
Алайда мал басының көбеюі шаруашылықтардың тиімділігі автоматты түрде артты дегенді білдірмейді. Саланың ұзақ мерзімді нәтижесі жемшөппен қамтамасыз етуге, ветеринариялық қауіпсіздікке, асыл тұқымды мал үлесіне және өнімділікке де байланысты.
Мал шаруашылығының өсуі Қазақстанға не береді?
Ауыл шаруашылығы министрлігі саланың өндірістік әлеуетін арттыру, кәсіпорындардың тиімділігін күшейту және елдің азық-түлік қауіпсіздігін нығайту бағытындағы жұмыстарды жалғастырып жатыр.
Өндіріс көлемінің артуы ауыл шаруашылығы кәсіпорындарына өнім өткізу мүмкіндіктерін кеңейтуге, ал қайта өңдеу саласына қосымша шикізат алуға жағдай жасай алады.
Дегенмен алдағы кезеңде өндірістің сандық өсімін ғана емес, оның экономикалық тиімділігін де қамтамасыз ету маңызды.
Ол үшін мал өнімділігін арттыру, жемшөп базасын нығайту, заманауи фермаларды дамыту және ет пен сүтті терең өңдеу бағыттарына назар аудару қажет.
2026 жылдың тоғыз айындағы нәтижелер Қазақстанның мал шаруашылығында оң динамика сақталғанын көрсетеді. Ет, сүт, жұмыртқа өндірісі мен негізгі мал түрлерінің саны бір мезгілде өсіп отыр.
Бұған дейін біз Қазақстанның ет пен сүт өндірісін ұлғайту үшін 60 мың бас асыл тұқымды мал сатып алуды жоспарлап отырғаны туралы жазған едік. Бұл бастама 2026–2030 жылдарға арналған мал шаруашылығын дамытудың кешенді жоспары аясында жүзеге асырылмақ.
