Қазақстанның мұнай-газ саласында үлкен өзгерістер болуы мүмкін.
Премьер-министрдің бірінші орынбасары Нұрлыбек Нәлібаев әлемдегі ең ірі мұнай компанияларының бірі — ExxonMobil өкілдерімен кездесіп, ел үшін стратегиялық маңызы бар жобаларды талқылады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Кездесу ресми форматта өткенімен, көтерілген мәселелер Қазақстан экономикасына тікелей әсер етеді.
Әңгіме қандай жобалар туралы болды?
Кездесудің басты тақырыптары — Теңіз, Қашаған және Каспий құбыр консорциумы. Бұл жобалар Қазақстан мұнайының негізгі тірегі саналады.
Теңіз бен Қашаған неге маңызды?
Бұл екі кен орны Қазақстанға миллиардтаған доллар кіріс әкеліп отыр.
Сарапшылардың айтуынша, дәл осы жобалар алдағы жылдары да ел экономикасының негізгі драйвері болады.
Бірақ мәселе тек мұнай өндіруде емес.
Қазір әлемде энергетикалық нарық қатты өзгеріп жатыр. Геосаяси тәуекелдер, логистика мәселелері, санкциялық қысым — мұның бәрі экспорт бағыттарының тұрақтылығын маңызды ете түсті.
Сондықтан тараптар:
- мұнай өндірісін арттыруды,
- экспорттық инфрақұрылымды күшейтуді,
- Каспий құбыр консорциумының тұрақты жұмысын,
- жаңа инвестициялық жобаларды талқылады.
ExxonMobil Қазақстанға не үшін қызығып отыр?
ExxonMobil — әлемдегі ең ықпалды энергетикалық компаниялардың бірі. Компания Қазақстан нарығында ұзақ жылдан бері жұмыс істейді және ірі мұнай жобаларына қатысып келеді.
Кездесу барысында ExxonMobil өкілі Юрия Ким Қазақстанмен серіктестікті әрі қарай дамытуға қызығушылық бар екенін айтты.
Бұл нені білдіреді?
Қарапайым тілмен айтқанда:
Қазақстан әлі де халықаралық инвесторлар үшін маңызды нарық болып отыр.
Үкімет инвесторларға қандай сигнал берді?
Нұрлыбек Нәлібаев кездесу кезінде Үкіметтің негізгі мақсаты — тұрақты әрі болжамды инвестициялық климат қалыптастыру екенін айтты.
Себебі мұнай-газ саласындағы ірі жобалар бір күнде жүзеге аспайды. Кейбір келісімдер ондаған жылға есептеледі.
Сондықтан инвесторлар үшін ең маңыздысы:
- тұрақтылық,
- инфрақұрылым сенімділігі,
- ұзақмерзімді кепілдер.
Қазақстан дәл осы бағытта жұмыс істеп жатқанын көрсетуге тырысып отыр.
Қазір неге бұл тақырып қайта өзекті болды?
Соңғы жылдары әлемде «мұнай дәуірі аяқталады» деген пікір жиі айтылды. Бірақ шындық басқаша болып шықты.
Энергетикалық дағдарыстардан кейін көптеген елдер қайтадан мұнай мен газ қауіпсіздігіне назар аудара бастады.
Осындай жағдайда Қазақстан:
- өз позициясын сақтап қалуға,
- ірі инвесторларды жоғалтпауға,
- жаңа жобаларды іске қосуға мүдделі.
Ал ExxonMobil секілді алпауыт компаниялармен келіссөздер — осы стратегияның маңызды бөлігі.
Ең бастысы
Бұл кездесу жай ғана протоколдық шара емес.
Әңгіме Қазақстанның энергетикалық болашағы, миллиардтаған инвестициялар және әлемдік нарықтағы позициясы туралы болып отыр.
Қазір басты сұрақ — Қазақстан жаңа геосаяси жағдайда өзінің мұнай-газ әлеуетін қаншалықты тиімді пайдалана алады?
