Брюссель Қазақстанның күш-жігерін атап өтті. Еуропалық Одақ 23 тамыздағы парламенттік сайлаудың дайындалуы мен ұйымдастырылуын оң бағалап, Қазақстанмен стратегиялық серіктестікті одан әрі нығайтуға дайын екенін растады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл туралы ЕО-ның Сыртқы істер және қауіпсіздік саясаты жөніндегі ресми өкілінің мәлімдемесінде айтылды.
ЕО сайлаудың қысқа мерзімде ұйымдастырылғанын атап өтті
Брюссель сайлаудың Қазақстандағы ауқымды саяси өзгерістерден кейін өткеніне жеке назар аударды.
2026 жылғы наурызда референдум арқылы жаңа Конституция қабылданып, ел бір палаталы Парламент — Құрылтай моделіне көшті.
Сайлауды жариялау мен оны өткізу арасындағы мерзім қысқа болғанына қарамастан, Еуропалық Одақ Қазақстан билігінің дауыс беруді дайындау және ұйымдастыру жөніндегі күш-жігерін мойындады.
«ЕО сайлауды жариялау мен оны ұйымдастыру арасындағы қысқа мерзімге қарамастан, Қазақстан билігінің осы сайлауды дайындығы жағынан да, тәртіпке сай болуы жағынан да лайықты деңгейде өткізу бойынша күш-жігерін мойындайды», — делінген мәлімдемеде.
Сонымен бірге ЕО саяси партиялар мен азаматтардың сайлау процесіне қатысуын құптады.
Қазақстан үшін бұл баға жаңа парламенттік жүйеге көшу аясында ерекше мәнге ие: конституциялық реформадан кейінгі алғашқы сайлау қысқа мерзімде ұйымдастырылды.
Құрылтай саяси реформаның жалғасы ретінде бағаланды
Еуропалық Одақ сайлауды жеке оқиға ретінде емес, соңғы айлардағы саяси реформалардың жалғасы ретінде қарастырып отыр.
Брюссель 23 тамыздағы дауыс беруді жаңа Конституцияның қабылдануымен және бір палаталы Парламенттің енгізілуімен тікелей байланыстырады.
Яғни халықаралық бағалау сайлау күнімен ғана шектелмейді. Ол Қазақстандағы саяси институттардың өзгеру процесін де қамтиды.
Сонымен бірге Еуропалық тарап Астанамен диалогты жалғастыруға дайын екенін ашық білдірді.
ЕО Қазақстандағы реформаларды қолдауды жалғастырады
Еуропалық Одақ Қазақстанды демократиялық реформалар бағытындағы жұмысты жалғастыруға шақырды.
Әңгіме адам құқықтары, заң үстемдігі және демократиялық басқару туралы болып отыр.
«Біз ортақ құндылықтар мен өзара құрметке негізделген стратегиялық серіктестігімізді одан әрі нығайту мақсатында Қазақстанмен ынтымақтастығымызды жалғастыруға дайынбыз», — делінген ЕО мәлімдемесінде.
Бұл құжаттағы негізгі саяси сигналдардың бірі.
Халықаралық байқаушылардың кейбір ескертулеріне қарамастан, Брюссель оларды Қазақстанмен қатынасты әлсірететін фактор ретінде көрсеткен жоқ.
Керісінше, ЕО стратегиялық әріптестікті сақтап қана қоймай, оны одан әрі нығайтуға дайын екенін растады.
ЕҚЫҰ/ДИАҚБ ескертулері де назарға алынды
Сонымен бірге Еуропалық Одақ мәлімдемесі тек оң бағалардан тұрмайды.
ЕО ЕҚЫҰ/ДИАҚБ-ның алдын ала қорытындыларын назарға алғанын айтты. Онда саяси және БАҚ плюрализміне, құқықтық базаға қатысты ескертулер айтылған.
Сондай-ақ қоғамдық консультациялар мүмкіндігінің шектеулі болғаны және сайлау күні дауыс санау рәсімдеріне қатысты мәселелер көтерілген.
Бақылаушылар байқалған сайлаушылар белсенділігі мен жарияланған дауыс беру көрсеткіштері арасындағы сәйкессіздікке де назар аударған.
Алайда бұл — алдын ала қорытындылар. Сондықтан олар сайлауға берілген түпкілікті халықаралық баға болып саналмайды.
ЕО ұстанымының ерекшелігі де осында: Брюссель Қазақстанның сайлауды ұйымдастырудағы күш-жігерін мойындай отырып, реформаларды әрі қарай жалғастыру қажет екенін де көрсетіп отыр.
Қазақстан ЕО үшін стратегиялық серіктес болып қала береді
Мәлімдеменің ең маңызды бөлігі оның соңында айтылған.
Еуропалық Одақ Қазақстанмен ынтымақтастықты жалғастыруға дайын екенін растады.
Бұл саяси реформалар, адам құқықтары мен заң үстемдігі екіжақты қатынастардың маңызды бөлігі болып қала беретінін көрсетеді.
Жаңа Конституция қабылданып, Құрылтай сайлауы өткеннен кейін Қазақстан үшін келесі кезең басталады — жаңа институттардың іс жүзінде қалай жұмыс істейтініне назар аударылады.
Осы нәтижелер ел ішіндегі бағалауға ғана емес, Қазақстанның халықаралық серіктестермен саяси диалогына да әсер етеді.
Бұған дейін біз Құрылтай сайлауынан кейінгі ЕҚЫҰ/ДИАҚБ-ның алдын ала бағасы туралы жазған едік. Енді халықаралық реакцияға Еуропалық Одақтың ресми ұстанымы қосылды: Брюссель сайлаудың ұйымдастырылуын атап өтіп, Қазақстанмен стратегиялық серіктестікті жалғастыруға дайын екенін растады.
