Қазақстан мен Корея $19 млрд-қа келісімдер жасасты
Енді Қазақстан үшін негізгі мәселе — олардың нақты іске асуы. Үкімет бірлескен жобалардың орындалуын жеке бақылауға алмақ, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл туралы Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев 16 қыркүйекте Сеулде өткен «Орталық Азия – Корея Республикасы» алғашқы бизнес-саммитінде мәлімдеді.
80-ге жуық келісімнің құны — шамамен $19 млрд
Сапардың басты экономикалық нәтижелерінің бірі — Қазақстан мен Корея арасында жасалған 80-ге жуық коммерциялық келісім. Олардың жалпы құны шамамен $19 млрд.
Тоқаев бұл құжаттардың тек ниет туралы декларация болып қалмауы керектігін айтты. Үкіметке жобалардың уақытылы жүзеге асуын қадағалау міндеті жүктелмек.
«Менің сапарым аясында Қазақстан мен Корея арасында шамамен 19 миллиард доллар сомасына 80-ге жуық коммерциялық келісімге қол қойылды. Бұл жай ғана ниет туралы мәлімдеме немесе қазір айтылып жүргендей, бос қағаздар емес, нақты жоспарлар. Қалай болғанда да, Қазақстан Үкіметі тиісті бизнес-жобалардың уақытылы іске асырылуын мұқият қадағалайды», — деді Қасым-Жомарт Тоқаев.
Екі ел 2027–2030 жылдарға арналған Қазақстан мен Кореяның сауда-экономикалық және инвестициялық ынтымақтастығының кешенді бағдарламасын әзірлеуді жоспарлап отыр.
Қазақстан тарапы кореялық бизнеске бірлескен жобаларды жүзеге асыру кезінде жан-жақты қолдау көрсетілетінін де мәлімдеді.
Hyundai мен Kia локализацияны тереңдетуге негіз болды
Тоқаев өнеркәсіптік кооперацияны екі ел ынтымақтастығының негізгі бағыттарының бірі деп атады.
Қазір Қазақстан мен Корея құны $4 млрд-тан асатын 51 өнеркәсіптік жобаны жүзеге асырып жатыр.
Автоөнеркәсіпке ерекше назар аударылды. Президенттің айтуынша, 2025 жылы Қазақстанда 170 мыңнан астам автомобиль шығарылып, өндіріс көлемі шамамен 18 пайызға өскен. Бұл көрсеткішке Hyundai және Kia зауыттары елеулі үлес қосқан.
Келесі міндет — өндірісті жергіліктендіру деңгейін арттырып, қосылған құны жоғары технологиялық өнім шығаруға көшу.
«Локализация үдерісіне келсек, мен оны мұқият бақылап отырмын. Әрине, бұл бір күнде немесе бір түнде шешілетін мәселе емес, бірақ осы бағытта үнемі алға жылжу қажет», — деді Қазақстан Президенті.
Бизнес үшін мұндағы негізгі мәселе тек Қазақстанда автокөлік құрастыру емес. Мақсат — өндірістік тізбектің көбірек бөлігін ел ішінде орналастыру.
Кореяға критикалық минералдар бойынша жобалар ұсынылды
Келіссөздердің тағы бір ірі бағыты — заманауи өнеркәсіп үшін қажет стратегиялық шикізат.
Қазақстан мыс, хром, титан және Корея үкіметі басым стратегиялық ресурстар қатарына енгізген басқа да элементтерді өндіреді.
Тоқаев геологиялық барлау мен өндіруден бастап терең өңдеу және дайын материал шығаруға дейінгі толық циклді инвестициялық жобалар пулын құруды ұсынды.
«Кореяның озық технологиялық тәжірибесін ескере отырып, геологиялық барлау, өндіру, терең өңдеу және аса маңызды материалдар шығару бойынша толық циклді нақты инвестициялық жобалар пулын қалыптастыру ұсынылады», — деді Қасым-Жомарт Тоқаев.
Қазақстан үшін бұл модель шикізатты жай экспорттаудан өзгеше. Ұсыныс бойынша өңдеудің неғұрлым терең кезеңдері де ел ішінде орналастырылуы тиіс.
Орта дәліздің өткізу қабілетін 10 млн тоннаға жеткізбек
Кореялық компанияларға Қазақстанның көлік инфрақұрылымына инвестиция салу да ұсынылды.
Тоқаевтың айтуынша, Транскаспий халықаралық көлік бағыты арқылы қазір Азия мен Еуропа арасындағы құрлықтық тасымалдардың шамамен 85 пайызы өтеді.
2025 жылы Орта дәліз арқылы контейнерлік тасымал 36 пайызға өскен. Ал 2026 жылдың алғашқы сегіз айында өсім тағы 18 пайызды құраған.
Қазақстан алдағы екі жылда маршруттың өткізу қабілетін 6 млн тоннадан 10 млн тоннаға дейін арттыруды жоспарлап отыр.
Үкімет кореялық инвесторларға арналған инфрақұрылымдық жобалардың жеке портфелін қалыптастырмақ.
Бұл Қазақстанға транзит көлемінің өсуін тікелей инфрақұрылымдық инвестициялармен ұштастыруға мүмкіндік береді.
Қазақстан Кореяға ортақ технологиялық орталық құруды ұсынды
Сеулдегі саммитте Тоқаев жасанды интеллект саласындағы жаңа бастаманы да жариялады.
Ол «Орталық Азия – Корея» озық технологиялар орталығын құруды ұсынды. Орталық Астанадағы Alem.ai базасында орналасуы мүмкін.
Президент Қазақстанда қазірдің өзінде екі суперкомпьютер іске қосылғанын және Qazaq AI Research University жұмысын бастағанын айтты.
«Технологиялық әріптестігімізді сапалы жаңа деңгейге шығару үшін “Орталық Азия – Корея” озық технологиялар орталығын, мүмкін, Астанадағы Alem.ai базасында құруды ұсынамыз», — деді Тоқаев.
Қазақстанда бұдан бөлек қуаты бір гигаватт болатын «Деректерді өңдеу орталықтары алқабын» салу бастамасы жүзеге асырылып жатыр.
Кореялық компанияларға азық-түлік кластерін құру ұсынылды
Агроөнеркәсіп саласында Қазақстан өзінің жер ресурстарын Кореяның технологияларымен біріктіруге мүдделі.
Президент келтірген мәлімет бойынша, 2025 жылы Қазақстан шамамен 27 млн тонна астық жинаған.
Агроөнеркәсіп өнімдері әлемнің 70-тен астам еліне экспортталып, оның көлемі $7 млрд-қа жеткен.
Осыған байланысты Тоқаев өндіріс, терең өңдеу және сыртқы нарықтарға экспортқа бағытталған бірлескен азық-түлік өнеркәсібі кластерін құруды ұсынды.
Кореялық инвесторлар үшін ұсыныс бірнеше бағытты қамтиды: Қазақстанда өндіріс ашу, технология енгізу және дайын өнімді Еуразия нарықтарына шығару.
Орталық Азия экономикасының шамамен 60%-ы Қазақстанға тиесілі
Қазақстанды кореялық инвестициялар үшін өңірлік алаң ретінде таныстыра отырып, Тоқаев тағы екі көрсеткіш келтірді.
Оның айтуынша, Қазақстанның үлесіне Орталық Азияның жиынтық жалпы ішкі өнімінің шамамен 60 пайызы және өңірге тартылатын тікелей шетелдік инвестициялардың шамамен 70 пайызы тиесілі.
Президенттің мәліметінше, 2025 жылы Орталық Азия елдерінің жиынтық жалпы ішкі өнімі $550 млрд-қа жуықтаған, ал экономикалық өсім 6 пайыздан асқан.
Қазақстан мен Корея арасындағы ұсыныстардың бір бөлігі дәл осы өңірлік әлеуетке есептеліп отыр. Олардың қатарында көлік инфрақұрылымы, критикалық минералдар, жасанды интеллект және өңдеу өнеркәсібі бар.
Бизнес-саммитте Корея Республикасының Президенті Ли Чжэ Мён, Қырғызстан Президенті Садыр Жапаров, Тәжікстан Президенті Эмомали Рахмон, Түрікменстан Президенті Сердар Бердімұхамедов және Өзбекстан Президенті Шавкат Мирзиёев те сөз сөйледі.
Ендігі басты көрсеткіш — шамамен $19 млрд-қа бағаланған 80 келісімнің нақты іске асуы. Тоқаев Қазақстан Үкіметі тиісті жобалардың уақытылы орындалуын бақылауда ұстайтынын тікелей айтты.
Бұған дейін біз Қазақстанның халықаралық инвестициялық жобалары мен шетелдік бизнеспен жаңа ынтымақтастық бағыттары туралы жазған едік.
