Қазақстан өнімдері Ашхабад сөрелеріне орналасты. Түрікменстан астанасындағы ірі супермаркеттердің бірінде қазақстандық тауарларға арналған тұрақты сауда орны ашылды. Әзірге өнім түрлері шектеулі, ал алдағы жеткізілім көлемі жергілікті тұтынушылардың сұранысына байланысты болмақ, деп хабарлайды DKNews.kz.
8 қазанда Ашхабадтағы HALK МАРКЕТ супермаркетінде қазақстандық өнімдер сөресі ашылды. Жоба Қазақстан мен Түрікменстан премьер-министрлері орынбасарларының деңгейінде қол жеткізілген келісімдер аясында жүзеге асты. Оған «QazTrade» АҚ, отандық өндірушілер және түрікменстандық серіктестер қатысты.
Ашхабадта Қазақстанның 20-дан астам тауары сатылып жатыр
Түрікменстандық сатып алушыларға қазақстандықтарға жақсы таныс азық-түлік түрлері ұсынылды. Олардың қатарында ұн, макарон өнімдері, жарма, кондитерлік өнімдер, өсімдік майлары, сусындар, шай мен бал бар.
Сауда сөресіне азық-түлікке жатпайтын жекелеген тауарлар да қойылған. Бастапқы ассортиментте Қазақстанда өндірілген 20-дан астам өнім түрі бар.
HALK МАРКЕТ желісіне кіру отандық өндірушілерге өз өнімдеріне деген сұранысты тікелей бөлшек саудада тексеруге мүмкіндік береді. Түрікменстан тұрғындары тауарларды күнделікті баратын супермаркетінен сатып ала алады, ал жеткізушілер қай өнімге қызығушылық жоғары екенін анықтайды.
Дегенмен дүкен сөресіне шығу тұрақты сатылымға кепіл емес. Сондықтан жоба әзірге сынақ кезеңінде іске қосылып, сатып алушылардың талғамы мен сұранысы зерделенеді.
Қазақстандық өнімдерді сатуға жергілікті кәсіпкер көмектесті
Қазақстан тауарларының Түрікменстан нарығына шығуына HALK МАРКЕТ желісінің негізін қалаушы Хансахат Бегджанов атсалысты. Ол жобаның жергілікті бизнес-серіктесі болды.
Қазақстандық өндірушілер мен түрікменстандық серіктестер өнімдерді орналастыру шарттарын келісіп, бастапқы ассортиментті жасақтады және тауар жеткізуді ұйымдастырды.
Жұмыс QazTrade экспорттық акселерация бағдарламасы аясында, Қазақстанның Түрікменстандағы елшілігінің қолдауымен және сауда өкілінің жәрдемімен жүргізілді.
Отандық кәсіпорындар үшін мұндай тәсілдің тиімді тұсы бар. Олар Түрікменстанда жеке дүкен ашпай-ақ, жұмыс істеп тұрған сауда желісі арқылы өз өнімдерін жергілікті тұтынушыларға ұсына алады.
QazTrade сұранысты зерттеп, тауар түрлерін көбейтпек
«QazTrade» АҚ бас директорының орынбасары Айнұр Әмірбекова компанияның неліктен бірден көп тауар жеткізуге және жаңа сауда орындарын ашуға асықпай отырғанын түсіндірді.
«Ашхабадта қазақстандық өнімдер сөресінің ашылуы – тауарларымыздың Түрікменстан нарығында тұрақты орын алуына бағытталған нақты қадам. Жобаның пилоттық форматы түрікменстандық тұтынушылардың сұранысын зерттеп, қай тауарлардың бәсекеге қабілетті екенін анықтауға мүмкіндік береді. Сондықтан қазір өнімдер сынақтан өткізіліп, нәтижелері талданып жатыр. Сатылым өскен сайын ассортиментті кеңейтіп, жаңа қазақстандық өндірушілерді тартамыз және кезең-кезеңімен басқа сауда желілерінің сөрелеріне шығамыз», – деді «QazTrade» АҚ бас директорының орынбасары Айнұр Әмірбекова.
Компания өнім түрлерін біртіндеп көбейтуді көздеп отыр. Алдымен қандай тауарлардың жақсы өтетіні анықталады. Содан кейін ғана қосымша жеткізілімдер туралы шешім қабылданады.
Бұл Түрікменстан нарығына шығуға мүдделі қазақстандық кәсіпорындар үшін келесі кезеңдерде жобаға қосылу мүмкіндігін білдіреді. Алайда ассортиментті кеңейтудің нақты мерзімі мен жаңа сауда орындарының саны әзірге жарияланған жоқ.
Неліктен Қазақстан азық-түлікке басымдық беріп отыр?
Алғашқы ассортиментке енгізілген тауарлардың басым бөлігі екі ел арасындағы сауданың қалыптасқан бағыттарына сәйкес келеді.
Қазақстан Түрікменстанға ұн, өсімдік майлары, макарон және басқа да өңделген өнімдерді экспорттайды. Бұған дейін екі мемлекет ауыл шаруашылығы тауарларының өзара жеткізілімін кеңейту мәселесін талқылаған.
Бұрын жарияланған мәліметтерге сәйкес, 2025 жылдың қаңтар-қыркүйек айларында Қазақстанның Түрікменстанға экспорты 221,7 миллион долларды құраған. Бұл 2024 жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 6,8 пайызға көп.
Алайда көтерме сауда мен супермаркеттегі бөлшек сауданың айырмашылығы бар. Біріншісінде өнімді сауда компаниялары сатып алса, екіншісінде өндіруші өз тауарын тікелей тұтынушыға ұсынады.
Ашхабадтағы қазақстандық сөре қай өнімдердің тек көтерме жеткізілімде емес, күнделікті бөлшек саудада да сұранысқа ие бола алатынын анықтауға көмектеседі.
Қазақстан тауарлары Түрікменстанның басқа дүкендеріне шыға ма?
Жобаның алғашқы практикалық кезеңі аяқталды. Қазақстан өнімдері Ашхабадтағы жұмыс істеп тұрған супермаркетке орналастырылып, жеткізу тетігі іске қосылды.
Ендігі міндет – нақты сатылым нәтижелерін бағалау. Осы көрсеткіштер қандай тауарларды ассортиментте қалдыру, қай өнімдерді көбірек ұсыну және жобаны қаншалықты кеңейту керегін анықтауға негіз болады.
Сұраныс артқан жағдайда QazTrade Қазақстанның жаңа өндірушілерін тартып, Түрікменстандағы басқа сауда желілеріне кезең-кезеңімен шығуды жоспарлап отыр.
Бұған дейін біз Қазақстан мен Түрікменстан арасындағы сауда байланыстары, азық-түлік жеткізілімдері және екіжақты экономикалық ынтымақтастықты кеңейту мәселелері туралы жазған едік.
Енді сол келісімдердің алғашқы нақты нәтижесі дүкен сөресінен көрініп отыр. Қазақстанда өндірілген 20-дан астам тауар Ашхабадта сатылымға шықты. Олардың Түрікменстан нарығында қаншалықты кең таралатынын жергілікті тұтынушылардың сұранысы шешеді.
