Қазақстан мен Швейцария жаңа келісімдерге келді. Цюрихте өткен бизнес-форумның қорытындысы бойынша жалпы құны шамамен 46 млн доллар болатын меморандумдарға қол қойылды. Келісімдер сауда, коммерциялық жылжымайтын мүлік және өндірістік ынтымақтастық салаларын қамтиды. Бұдан бөлек, швейцариялық компаниялар Қазақстанның энергетикалық және коммуналдық инфрақұрылымын жаңғыртуға қызығушылық танытты, деп хабарлайды DKNews.kz.
Келісімдер Қазақстанның Сауда және интеграция министрі Арман Шаққалиевтің 2026 жылғы 20–22 қазанда Швейцарияға жасаған жұмыс сапары аясында жасалды. Форумды QazTrade компаниясы Қазақстанның Швейцариядағы елшілігімен бірлесіп, Switzerland Global Enterprise (S-GE) агенттігінің қолдауымен ұйымдастырды.
46 млн доллар: швейцариялық бизнес қай салаларға қызықты?
Қазақстан–Швейцария бизнес-форумына Швейцарияның 90-ға жуық компаниясының өкілдері қатысты. Қазақстандық делегация құрамында шетел нарығына шығуға және бірлескен жобаларды іске асыруға мүдделі тауар өндірушілер мен кәсіпкерлер болды.
Форумның басты нәтижесі жалпы құны шамамен 46 млн доллар болатын меморандумдарға қол қойылуы болды.
Құжаттар сауда байланыстарын кеңейтуді, коммерциялық жылжымайтын мүлік саласындағы ынтымақтастықты және бірлескен өндірісті дамытуды көздейді.
Алайда меморандумдарға қол қойылуы аталған қаржының Қазақстан экономикасына толық көлемде құйылғанын білдірмейді. Әзірге бұл нақты инвестиция немесе орындалған келісімшарттар емес, тараптардың өзара ынтымақтастық жөніндегі уағдаластықтары.
Қазақстандық кәсіпорындар үшін басты мүмкіндіктердің бірі — швейцариялық сатып алушылармен тікелей байланыс орнату.
Форум аясындағы B2B-келіссөздерде кәсіпкерлер өнім жеткізу, инвестиция тарту және бірлескен жобаларды жүзеге асыру мәселелерін талқылады.
Қазақстан мен Швейцария арасындағы сауда 19,3%-ға өсті
Цюрихтегі келіссөздер екі ел арасындағы тауар айналымы өсіп отырған кезеңде өтті.
2026 жылдың қаңтар–тамыз айларында Қазақстан мен Швейцария арасындағы тауар айналымы 1,12 млрд долларға жетті. Бұл 2025 жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 19,3%-ға жоғары.
Қазақстан үшін тауар айналымының көлемін ұлғайтумен қатар, шикізаттық емес өнім экспортын кеңейту де өзекті.
Бұған дейін Қазақстанның Сауда және интеграция министрлігі сегіз айда Швейцарияға экспорт 15,4%-ға өсіп, 820,5 млн долларға жеткенін хабарлаған.
Ведомствоның бағалауынша, 30 тауар позициясы бойынша экспортты ұлғайтуға мүмкіндік бар.
Олардың қатарында металлургия, тамақ өнеркәсібі, мұнай-химия, машина жасау және химия өнеркәсібінің өнімдері бар.
Атап айтқанда, Қазақстан Швейцария нарығына алюминий, болат прокаты, ферроқорытпа, күнбағыс майы, ұн, макарон және кондитерлік өнімдер жеткізу мүмкіндіктерін қарастырып отыр.
Форумда Сауда және интеграция министрі Арман Шаққалиев экспорттаушыларға көрсетілетін мемлекеттік қолдау шараларын таныстырып, швейцариялық кәсіпкерлерді Қазақстан тауарларының импортын кеңейтуге шақырды.
QazTrade бас директоры Нұрлан Құлбатыров қазақстандық өнімдердің экспорттық әлеуетіне тоқталып, Транскаспий халықаралық көлік бағытының, яғни Орта дәліздің мүмкіндіктерін таныстырды.
Бұл бағыт Еуропа мен Азия арасындағы сауда байланыстарын дамыту құралдарының бірі ретінде қарастырылып отыр.
Швейцариялық компаниялар электр желілері мен су жүйелерін жаңғыртуды талқылады
Сапар барысында Қазақстанның инфрақұрылымына қатысты келіссөздер де өтті.
Арман Шаққалиев Швейцарияның экспорттық сақтандыру агенттігі (SERV) бас директоры К. Шульце-Бергманнмен және Team Switzerland Infrastructure (TSI) платформасының өкілдерімен кездесті.
Тараптар швейцариялық компаниялардың Қазақстандағы энергетикалық және коммуналдық инфрақұрылымды жаңғырту жобаларына қатысу мүмкіндіктерін талқылады.
Келіссөздерде бірнеше бағыт қамтылды:
- Ақылды электр желілерін дамыту.
- Энергияны үнемдейтін жылумен жабдықтау жүйелерін енгізу.
- Ресурстарды есепке алудың цифрлық технологияларын пайдалану.
- Суды дайындау және тазарту технологиялары.
- Ағынды суларды тазарту жүйелерін жаңғырту.
Бұл технологиялар Қазақстанның энергетика, жылумен жабдықтау және су шаруашылығы салаларында қолданылуы мүмкін.
Дегенмен кездесуден кейін нақты қандай нысандар жаңғыртылатыны, жобалардың құны мен іске асыру мерзімдері жарияланған жоқ.
Швейцария тарапы SERV агенттігінің экспорттық тәуекелдерді сақтандыру және жобалық қаржыландыруды қолдау құралдарын таныстырды.
Мұндай тетіктер швейцариялық жабдықтар мен технологияларды пайдаланатын халықаралық жобаларды қаржыландыруда қолданылуы мүмкін.
Кездесу қорытындысында тараптар диалогті жалғастырып, швейцариялық компаниялардың Қазақстандағы мемлекеттік органдармен және инфрақұрылымдық жобалардың операторларымен байланыс орнатуына жәрдемдесуге келісті.
QazTrade пен сауда палатасы ынтымақтастықты кеңейтпек
Форумның тағы бір нәтижесі QazTrade пен Біріккен сауда палатасы (JCC) арасындағы меморандум болды.
Құжат екі елдің сауда-экономикалық байланыстарын нығайтуға және кәсіпкерлер арасындағы тікелей ынтымақтастықты дамытуға бағытталған.
Швейцария тарапынан форумға халықаралық сауда мен инвестиция тартуды қолдайтын Switzerland Global Enterprise агенттігі қатысты.
S-GE атқарушы комитетінің мүшесі, корпоративтік қызметтер және даму жөніндегі басшысы С. Лалив д'Эпине Қазақстанды Швейцарияның Орталық Азиядағы негізгі экономикалық серіктесі ретінде атап, швейцариялық бизнестің елге қызығушылығы артып келе жатқанын жеткізді.
Бұл қызығушылықтың қаржылық негізі де бар.
Қазақстанның Сауда және интеграция министрлігінің мәліметінше, соңғы 20 жылда Швейцариядан Қазақстан экономикасына тартылған инвестиция көлемі 36 млрд доллардан асты. Елде швейцариялық капиталдың қатысуымен 400-ге жуық компания жұмыс істейді.
46 млн долларлық келісімдер қашан нақты жобаларға айналады?
Цюрихтегі форум аяқталғанымен, қол қойылған құжаттардың іс жүзінде қалай орындалатыны әзірге ашық мәселе.
46 млн доллар — меморандумдардың жалпы болжамды құны. Жекелеген келісімдердің сомасы, қаржыландыру кестесі және жобалардың басталу мерзімі туралы толық ақпарат жарияланған жоқ.
Сондықтан сауда миссиясының нәтижесін тек қол қойылған құжаттардың жалпы сомасымен бағалау ертерек.
Соған қарамастан келіссөздер швейцариялық бизнесті қызықтыратын нақты бағыттарды көрсетті. Олар — қазақстандық өнімдерді сатып алу, өндірістік кооперация және инфрақұрылымдық технологиялар.
Бұған дейін біз Қазақстан мен Швейцария арасындағы тікелей әуе қатынасын дамыту жөніндегі келіссөздер туралы да жазған едік. Сол кезде тараптар аптасына 28 жолаушылар рейсін орындау мүмкіндігін келіскен, алайда нақты бағыттар мен ұшу күндері жарияланбаған болатын.
Енді көлік саласындағы келіссөздерге 46 млн долларлық сауда және өндірістік ынтымақтастық жөніндегі меморандумдар қосылды.
Бұл бастамалардың нақты нәтижесі алдағы уақытта қол қойылған құжаттардың санымен емес, жүзеге асқан жобалар мен орындалған келісімшарттардың көлемімен айқындалады.
