Қазақстандық компаниялар Шанхайда шамамен 100 млн долларға келісімдер жасасты. Бұл – 5 қарашада басталған 9-шы Қытай халықаралық импорт көрмесінің (CIIE) алғашқы күніндегі нәтиже. Биыл көрмедегі Қазақстан павильонында 40-қа жуық отандық өндіруші өз өнімдерін таныстырып жатыр, деп хабарлайды DKNews.kz.
Еліміздің қатысуына дайындық бұған дейін Қазақстанның Шанхайдағы Бас консулдығында өткен кездесуде талқыланған болатын.
Көрмеге Қазақстан Республикасының Сауда және интеграция министрі Арман Шаққалиев қатысуда. Ол ұлттық павильонды аралап, «Хунцяо» халықаралық экономикалық форумына қатысты және қытайлық серіктестермен экспорт, инвестиция және логистика мәселелері бойынша келіссөздер өткізді.

Қазақстан Қытайға қандай өнімдер ұсынды?
Шанхайдағы CIIE – шетелдік өндірушілерге Қытай нарығына шығуға және әлеуетті сатып алушылармен тікелей келіссөз жүргізуге мүмкіндік беретін ірі халықаралық сауда алаңдарының бірі.
Көрмеге жыл сайын 160-тан астам ел мен өңірден мыңдаған компания қатысады. Қазақстан бұл алаңды отандық өнімдерді таныстыру және жаңа экспорттық байланыстар орнату үшін тұрақты пайдаланып келеді.
Биыл ұлттық павильонда 40-қа жуық қазақстандық өндіруші ұсынылған. Олардың арасында тамақ өнеркәсібі кәсіпорындары басым.
Қазақстандық компаниялар көрмеге мынадай өнімдерді алып келді:
- Өсімдік майы және май өнімдері.
- Ұн және ұннан жасалған өнімдер.
- Кондитерлік өнімдер.
- Сүт өнімдері.
- Сусындар және басқа да отандық тауарлар.
Қытай нарығына шығу қазақстандық кәсіпорындар үшін тек өнім сатумен шектелмейді. Бұл тұрақты сатып алушылар табуға, жеткізу арналарын қалыптастыруға және өндіріс көлемін ұлғайту мүмкіндіктерін қарастыруға жол ашады.

Алғашқы күннің нәтижесі – шамамен $100 млн
Көрменің алғашқы күнінде қазақстандық компаниялар жалпы сомасы шамамен 100 млн АҚШ долларын құрайтын келісімдер жасасты.
Бұл көрсеткіш қытайлық серіктестердің қазақстандық өнімдерге қызығушылығын көрсетеді. Алайда келісімдердің жалпы сомасын нақты жеткізіліп, төлемі жасалған экспорт көлемімен теңестіруге болмайды.
Келісімдердің орындалуы жеткізу кестесіне, келісілген шарттарға және тараптардың міндеттемелерін орындауына байланысты болады.
Соған қарамастан алғашқы күннің нәтижесі Қазақстан кәсіпорындары үшін Қытай нарығындағы жаңа іскерлік байланыстарды дамытуға мүмкіндік беріп отыр.
Қазақстан мен Қытай арасындағы сауда $48,7 млрд-қа жетті
Шанхайдағы келіссөздер екі ел арасындағы сауда көлемі өсіп отырған кезеңде өтті.
2025 жылдың қорытындысы бойынша Қазақстан мен Қытай арасындағы тауар айналымы 48,7 млрд АҚШ долларына жетіп, бір жылда 11%-ға артқан.
Ал 2026 жылдың алғашқы тоғыз айында өзара сауда көлемі 43,3 млрд долларды құрады. Бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 21,9%-ға жоғары.
Осылайша, биылғы тоғыз айдағы тауар айналымы былтырғы толық жылдық көрсеткішке жақындады. Дегенмен бұл екі көрсеткіш әртүрлі кезеңдерді қамтитынын ескеру қажет.
Сауда көлемінің ұлғаюы қазақстандық экспорттаушылар үшін Қытай нарығының маңызын арттырып отыр. Сонымен қатар ірі нарыққа тұрақты жеткізілім ұйымдастыру өнім сапасына, логистикаға және серіктестермен ұзақ мерзімді жұмыс істеуге жоғары талап қояды.
Гонконгпен жаңа сауда-логистикалық байланыстар талқыланды
Сапар барысында Арман Шаққалиев Қытай Халық Республикасының Гонконг арнайы әкімшілік ауданының басшысымен кездесті.
Келіссөздердің негізгі тақырыптарының бірі – «Hub-to-Hub» бастамасы. Бұл жоба өзара байланысқан сауда және логистика орталықтарын дамытуға бағытталған.
Тараптар Қазақстанның транзиттік әлеуетін пайдалану, халықаралық тасымал бағыттарын кеңейту және тауарларды сыртқы нарықтарға жеткізу мүмкіндіктерін талқылады.
Қазақстан үшін мұндай ынтымақтастықтың мәні – ел аумағы арқылы өтетін жүк ағындарын тиімді ұйымдастыру және экспорттаушылардың халықаралық логистикалық желілерге қолжетімділігін жақсарту.
Алайда «Hub-to-Hub» аясындағы нақты жобалар, инвестиция көлемі және оларды іске асыру мерзімдері туралы мәлімет жарияланған жоқ.
Қытай инвесторлары Қазақстанда қандай жобаларды қарастыруда?
Қытай бизнесінің өкілдерімен өткен кездесулерде ынтымақтастық тек саудамен шектелген жоқ. Тараптар Қазақстан аумағында жаңа өндірістік және инфрақұрылымдық жобаларды дамыту мүмкіндіктерін де қарастырды.
Келіссөздер бірнеше бағытты қамтыды:
- Қазақстанда жоғары технологиялық өндірістерді орналастыру.
- Робототехника саласындағы ынтымақтастықты дамыту.
- Заманауи көлік-логистикалық кешендер салу.
- Қоймалар мен тауар тарату орталықтарын дамыту.
- Коммерциялық жылжымайтын мүлікке инвестиция тарту.
Бұл бағыттар өндіріс, сауда және логистика арасындағы байланысты күшейтуге арналған. Мысалы, жаңа қойма және тарату инфрақұрылымы экспорттық тауарларды жинақтау мен жеткізуді ұйымдастыруға көмектесуі мүмкін.
Ал жоғары технологиялық өндірістер мен робототехника саласындағы ынтымақтастық Қазақстанға жаңа технологиялық құзыреттер тартуға мүмкіндік береді.
Дегенмен аталған бастамалар әзірге келіссөздер деңгейінде. Оларды іске асыру жөніндегі нақты шешімдер мен қаржыландыру шарттары бөлек айқындалуы тиіс.
Қазақстан Қытаймен сауданы қалай кеңейтпек?
Арман Шаққалиев келіссөздер барысында Қазақстанның Қытай инвестицияларын тартуға, озық технологияларды енгізуге және бірлескен өндірістерді дамытуға мүдделі екенін атап өтті.
Бұл бағыттағы жұмыс отандық кәсіпорындардың халықаралық өндірістік тізбектерге қатысу мүмкіндігін кеңейтуге арналған.
Қазақстан үшін басты міндеттердің бірі – Қытайға тауар жеткізу көлемін арттырумен қатар, экспортқа шығарылатын өнім түрлерін көбейту және қосылған құны жоғары өндірістерді дамыту.
Ал көлік-логистикалық инфрақұрылымды жетілдіру тауарларды жеткізу уақытын және тасымал шығындарын азайтуға жағдай жасауы мүмкін.
Осы тұрғыдан алғанда, CIIE көрмесіндегі келіссөздер сауда, инвестиция және транзит мәселелерін бір алаңда талқылауға мүмкіндік беріп отыр.
Шанхайдағы көрме 10 қарашаға дейін жалғасады
9-шы Қытай халықаралық импорт көрмесі 5–10 қараша аралығында өтеді.
Қазақстандық компаниялар үшін алдағы күндері әлеуетті сатып алушылармен және дистрибьюторлармен келіссөздерді жалғастыруға мүмкіндік бар.
Алғашқы күндегі шамамен 100 млн долларлық келісімдер көрменің бастапқы нәтижесі ғана. Іс-шара аяқталғаннан кейін жасалған келісімдердің жалпы көлемі мен олардың құрылымы нақтылануы мүмкін.
Қазақстанның CIIE көрмесіне қатысуы отандық тауарларды Қытай нарығында таныстырумен қатар, жаңа инвестициялық және логистикалық серіктестіктер қалыптастыруға бағытталған.
Бұған дейін біз Қазақстанның халықаралық электрондық сауда алаңдары арқылы отандық брендтерді ілгерілетуі туралы жазған болатынбыз. Бұл бағытта Қытайдағы онлайн сауда платформалары мен CIIE сияқты халықаралық көрмелер қазақстандық өнімдерді шетелдік сатып алушыларға таныстырудың маңызды арналарына айналып отыр.