Қазақстанда жүріп жатқан Конституциялық реформа тек заң мәтіндерін жаңарту емес, елдің болашақ дамуына бағытталған құндылықтық таңдау екенін күн өткен сайын айқынырақ көрсетіп келеді. Әсіресе бұл өзгерістердің мәні жас ұрпақ үшін ерекше маңызды. Үшінші отырыста осы тақырыпқа «Келешек» жастар кеңесінің басшысы Гүлзира Атабаева арнайы тоқталып, ұсынылып отырған түзетулер Қазақстанның жасанды интеллект пен цифрлық технологиялар дәуірінде орнықты дамуына жол ашатынын айтты, деп хабарлайды DKNews.kz.
Оның сөзінше, Конституцияға енгізілетін өзгерістер бір-бірінен бөлек қаралатын нормалар емес, дүниетанымдық негіздерден бастап жеке тұлғаны қорғауға дейінгі тұтас конституциялық жүйені қалыптастырады.
Білім берудің зайырлы сипаты – жастар үшін нақты бағдар
Гүлзира Атабаеваның айтуынша, білім берудің зайырлы сипатын Конституция деңгейінде нақты бекіту – уақыт талабынан туындаған шешім.
«Жастар үшін бұл абстрактілі ұғым емес, күнделікті өмірге тікелей қатысты мәселе. Мектеп – тең мүмкіндіктер қалыптасатын, түрлі көзқарастарға құрмет көрсетілетін орта. Конституциядағы тікелей норма тәрбие мен білім беру жүйесі үшін айқын бағдар болады», – деді ол.
Бұл ұсыныс білім беру саласында бейтараптықты, ғылыми ойлауды және сыни көзқарасты сақтауға мүмкіндік береді. Цифрлық дәуірде дәл осы қасиеттер елдің бәсекеге қабілеттілігін айқындайды.
Дін мен мемлекет: айқын шекара – қоғамдық келісімнің кепілі
Жастар көшбасшысы дінді мемлекеттен бөлу қағидатын Конституцияда нақты бекіту де қоғам үшін маңызды екенін атап өтті. Оның пікірінше, бұл норма ең алдымен жастарға сенімділік береді.
«Бұл – мемлекеттің барлық азаматтарға, олардың көзқарасы мен наным-сеніміне қарамастан, тең әрі бейтарап екенін көрсететін кепіл. Осындай сезімтал салада нақты конституциялық норма қоғамдық келісімді нығайтып, билік институттарына деген сенімді арттырады», – деді Гүлзира Атабаева.
Айқын әрі түсінікті қағидаттар қоғамдағы тұрақтылық пен өзара құрметтің негізіне айналатынына назар аударылды.
Идеялар дәуірі: зияткерлік меншік неге негізгі құндылыққа айналуда
Конституциялық реформаның тағы бір маңызды бағыты – шығармашылық еркіндік, сөз бостандығы және зияткерлік меншікті қорғау кепілдіктерін күшейту. Бұл мәселе, спикердің айтуынша, қазіргі жастар үшін ерекше өзекті.
«Бүгінгі жастар идеялар, контент және инновациялар ортасында өмір сүреді. Егер зияткерлік еңбек нақты қорғалмаса, ғылымды, мәдениетті және креативті экономиканы дамыту мүмкін емес. Бұл қағидаттарды Конституцияда бекіту – елдің зияткерлік әлеуетіне салынған инвестиция», – деді ол.
Жасанды интеллект, цифрлық платформалар мен жаңа технологиялар кең тараған заманда авторлық құқық пен идеяны қорғау елдің ұзақмерзімді дамуы үшін шешуші факторға айналып отыр.
Конституция – болашаққа арналған құжат
Сөзінің қорытындысында Гүлзира Атабаева Конституцияға заманауи ұғымдарды енгізу Қазақстанға цифрландыру мен жасанды интеллект дәуірінде сенімді қадам жасауға мүмкіндік беретінін атап өтті.
Оның айтуынша, ұсынылып отырған түзетулер қоғамның айқын ережелерге, әділ әрі күшті, болашаққа бағдарланған мемлекетке деген сұранысын толық көрсетеді.
Бұл тұрғыда Конституциялық реформа – тек бүгінгі емес, ертеңгі Қазақстанды айқындайтын маңызды шешім. Ал жастардың дауысы бұл өзгерістердің қоғаммен үндес екенін көрсетіп отыр.
