Парламент Мәжілісінің депутаты Айдос Сарым Конституциялық реформа аясында ұсынылған түзетулерге қатысты өз ұстанымын білдірді. Ол бұл туралы бүгін Астанада өткен Конституциялық реформа жөніндегі комиссияның үшінші отырысында айтты, деп хабарлайды DKNews.kz.
Депутаттың сөзінше, ұсынылып отырған өзгерістер елдегі мемлекеттік басқару жүйесін жаңғыртуға және билік тармақтары арасындағы тепе-теңдікті күшейтуге бағытталған.
Үш негізгі бапқа басымдық берілді
Айдос Сарым жаңа Парламент – Құрылтайдың қызметіне тікелей қатысты 50, 51 және 53-баптарға ерекше назар аударды. Дәл осы нормалар болашақ Парламенттің құрылымы мен өкілеттігін айқындайды.
Сонымен қатар ол барлық ұсыныстар Мемлекет басшысының Қызылорда қаласында өткен Ұлттық Құрылтайдың V отырысында берген тапсырмаларын ескере отырып әзірленгенін атап өтті.
Құрылтай қандай болады
Депутаттың айтуынша, ұсынылып отырған модельге сәйкес, болашақ Құрылтай пропорционалды өкілдік жүйесі бойынша сайланатын 145 депутаттан тұрады. Ал депутаттардың өкілеттік мерзімі қазіргі Мәжіліспен бірдей – бес жыл болып қала береді.
«Бұл өзгеріс толық қолдау табады. Сонымен қатар, Құрылтай депутаттығына кандидаттарға қойылатын қосымша талаптар арнайы Конституциялық заңдарда көзделуі мүмкін», – деді Айдос Сарым.
Ең үлкен өзгерістер – 53-бапта
Айдос Сарымның айтуынша, ең мазмұнды әрі тұжырымдамалық өзгерістер 53-бапта қамтылған. Дәл осы бап жаңа Құрылтайдың рөлін күшейтіп, мемлекеттік басқару жүйесінің архитектурасын қайта қалыптастырады.
Бұл өзгерістер өкілді, атқарушы және сот билігі арасындағы тежемелік әрі тепе-теңдік қағидаттарын нақты іске асыруға бағытталған.
Өкілеттіктер көлемі айтарлықтай артады
Депутат нақты сандарға да тоқталды. Оның айтуынша, қолданыстағы Конституцияда 53-бап 13 тармақтан тұрған. Ал жаңа редакцияда бұл көрсеткіш 23 тармаққа дейін ұлғаяды.
«Яғни, өкілеттіктер көлемі бір жарым еседен астам артады. Бұл жаңа өкілеттіктердің барлығы жалпыұлттық референдумда мақұлданған жағдайда тиісті Конституциялық заңдар аясында нақтыланып, жүзеге асырылатын болады», – деді ол.
Ұсыныстар бұрыннан талқыланған
Айдос Сарым бұл өзгерістердің тосыннан ұсынылмағанын да атап өтті. Оның айтуынша, бастамалар әртүрлі қоғамдық алаңдарда бірнеше рет көтеріліп, жұмыс топтарының отырыстарында жан-жақты талқыланған.
Сондай-ақ бұл тұжырымдамалық өзгерістер Қызылордада өткен Ұлттық Құрылтайда Мемлекет басшысының тарапынан қолдау тапқан.
«Сондықтан бұл тұжырымдамалық өзгерістерді біз қолдаймыз», – деп түйіндеді депутат.
Бұл неліктен маңызды
Ұсынылып отырған түзетулер Парламенттің рөлін күшейтіп, мемлекеттік басқару жүйесінің тұрақтылығын арттыруға бағытталған. Жаңа Құрылтай моделі билік тармақтары арасындағы тепе-теңдікті сақтай отырып, өкілді органның ықпалын арттыруды көздейді.
