Қазақстанда балаларға психологиялық көмек көрсету жүйесін кешенді түрде қайта іске қосуға дайындық жүріп жатыр — бытыраңқы шаралардан бірыңғай цифрлық сүйемелдеу моделіне көшу көзделуде, деп хабарлайды DKNews.kz.
2026–2030 жылдарға арналған «Қазақстан балалары» тұжырымдамасын іске асыру аясында елімізде балаларды психологиялық диагностикалау және сүйемелдеудің бірыңғай цифрлық платформасын құру жоспарланып отыр. Бұл платформа психологиялық және мінез-құлықтық қауіптерді ерте кезеңде анықтауға, көмектің қолжетімділігін арттыруға және баланы қорғау жүйесінде педагог-психологтардың рөлін күшейтуге бағытталады.
Реакциядан — ерте профилактикаға
Жаңа платформаның басты идеясы — дағдарысты күтпей, тәуекелдерді алдын ала анықтау. Жүйе баланың психологиялық жай-күйінің динамикасын бақылауға, жеке көмек маршрутын қалыптастыруға және қолдауды қажет ететін балаларға үздіксіз сүйемелдеу көрсетуге мүмкіндік береді.
Тұжырымдамада атап өтілгендей, үдерістерді цифрландыру арқылы:
- балаға көрсетілетін көмектің бірыңғай маршруты қалыптасады;
- ведомстволар арасындағы функциялардың қайталануы жойылады;
- мамандардың кәсіби жүктемесі азаяды;
- мектеп немесе тұрғылықты өңір ауысқан жағдайда сүйемелдеудің сабақтастығы қамтамасыз етіледі.
Мектептегі психолог — негізгі тұлға
Жалпы алғанда, «Қазақстан балалары» тұжырымдамасы педагог-психологтар институтын және балалардың психологиялық қауіпсіздігі жүйесін кешенді түрде күшейтуді көздейді.
Атап айтқанда, мынадай шаралар жоспарланған:
- білім беру ұйымдарында балалардың әлеуметтік-эмоциялық дағдыларын дамытуға арналған педагог-психологтың жеке сағатын енгізу;
- зорлық-зомбылықтан зардап шеккен балаларға арналған мамандандырылған көмек кабинеттерін ашу;
- бүкіл ел бойынша педагог-психологтарға арналған бірыңғай кәсіби стандарттар мен біліктілік талаптарын қайта қарау;
- дағдарыстық жағдайлар мен цифрлық тәуекелдерді қоса алғанда, заманауи сын-қатерлерді ескере отырып, мамандардың біліктілігін міндетті түрде арттыру;
- кейс-менеджмент институтын дамыту, мұнда педагог-психолог бала мен отбасының сүйемелдеуін үйлестіретін негізгі координаторға айналады;
- психологтардың ведомствоаралық әрекетке міндетті қатысуы, оның ішінде зорлық-зомбылықтан зардап шеккен балалар мен куәгерлерді сүйемелдеу, сондай-ақ қылмыстық процесс шеңберінде қолдау көрсету.
Барлық өңірге — бірыңғай ереже
Бұл шараларды іске асыру нәтижесінде бүгінде кәсіби психологиялық көмекке қолжетімділік деңгейі әркелкі болып отырған өңірлер арасындағы алшақтықты қысқарту күтіледі. Жаңа тәсіл әрбір балаға — тұрғылықты жеріне қарамастан — уақтылы әрі сапалы психологиялық қолдау көрсетуге бағытталған.
Нәтижесінде балаларды қорғау жүйесі жекелеген әрі кешігіп жасалатын әрекеттерден тұрақты профилактикаға көшуі тиіс, ал педагог-психолог мамандығының мәртебесі артып, нақты стандарттар мен институционалдық тұрақтылыққа ие болады.
Түптеп келгенде, әңгіме балалардың психологиялық қауіпсіздігінің жаңа архитектурасын қалыптастыру туралы болып отыр. Бұл жүйеде баланың ішкі жан дүниесіне көңіл бөлу оның физикалық денсаулығы мен білім алу құқығы сияқты негізгі басымдықтардың біріне айналмақ.