Қазақстанның Жаңа Конституциясының жобасы бүгінде тек заңгерлер мен саясаткерлердің ғана емес, бүкіл қоғамның назарында. Мәжіліс отырысында сөз сөйлеген депутат Ирина Смирнова бұл құжаттың кең қоғамдық талқылауға түскенін және азаматтарды бейжай қалдырмай отырғанын атап өтті, деп хабарлайды DKNews.kz.
Депутаттың айтуынша, Жаңа Конституция – жай ғана құқықтық нормалар жиынтығы емес. Бұл елдің алдағы ондаған жылдағы даму бағытын айқындайтын мағыналық бағдар.
Преамбула – болашаққа бағытталған бағдаршам
Ирина Смирнова Конституция жобасының преамбуласына, әсіресе алғашқы тұжырымына – «Біз – біртұтас Қазақстан халқымыз» деген сөздерге ерекше тоқталды. Оның пікірінше, бұл жолдар формалды кіріспе емес, ел болашағына қатысты түбегейлі ұстанымды білдіреді.
«Бұл – заң мәтініне жасалған жай ғана кіріспе емес. Бұл – біздің болашағымыздың компасы. Преамбула ұлттық бірегейлік, тарихи сабақтастық және ел дамуының стратегиялық бағыты туралы негізгі сұрақтарға берілген ұжымдық жауап», – деді мажилисвумен.
Оның айтуынша, дәл осы преамбула Конституцияның бүкіл мазмұнына құндылықтық негіз береді.
Әділетті қоғам – сөз жүзінде емес, іс жүзінде
Депутат Конституция жобасы Әділетті қоғам құруға деген ұмтылысты бекітетінін атап өтті. Бұл жерде биліктің халыққа тиесілі болуы декларация түрінде ғана емес, нақты тетіктер арқылы жүзеге асуы тиіс.
Смирнова преамбуланы мемлекеттің азаматтар алдындағы серті ретінде қарастыруға болатынын айтты – ел бірлігін сақтау, тарихқа құрметпен қарау және әлеуметтік әділеттілікке қол жеткізу жөніндегі серт.
Адам – ең жоғары құндылық
Депутат Конституция жобасының бірінші бабында Қазақстанның демократиялық, зайырлы, құқықтық және әлеуметтік мемлекет ретінде бекітілетінін еске салды. Бұл ретте адамның өмірі, құқықтары мен бостандықтары ең жоғары құндылық деп танылады.
Алайда әділеттілік, оның пікірінше, тек мәтінде ғана қалмауы керек. Ол азаматтардың мүмкіндіктерге тең қол жеткізуінен, заңмен қорғалуынан және ұлттық байлықтың әділ бөлінуінен көрініс табуы тиіс.
Білім мен ғылымға алғаш рет басымдық берілді
Ирина Смирнова Жаңа Конституциядағы тағы бір маңызды жаңалыққа – білім, мәдениет, ғылым және инновациялар құндылықтарының преамбулада алғаш рет нақты көрсетілуіне назар аударды.
Сонымен қатар, Конституция жобасының 3-бабында адами капиталды дамыту, білім, ғылым және инновациялар мемлекеттің стратегиялық бағыты ретінде айқындалған. Бұл ел болашағы білім мен технологияға тікелей байланысты деген түсініктің көрінісі екенін депутат атап өтті.
Конституция – жұмыс істеуі тиіс құжат
Сөз соңында Ирина Смирнова Конституцияның күші әдемі тұжырымдарда емес, оларды әрбір азамат үшін нақты өмірлік шындыққа айналдыратын тетіктерде екенін айтты.
«Конституция формулировкалармен емес, оларды әрбір азамат үшін нақты іске айналдыратын механизмдермен мықты», – деп түйіндеді депутат.
Жаңа Конституция жобасының талқылануы құқықтық өзгерістерден де ауқымды процесс екенін көрсетіп отыр. Бұл – Қазақстанның болашағы, оның құндылықтары, әділеттілігі және адамға деген көзқарасы туралы жүріп жатқан кең қоғамдық әңгіме.
