Алматыда балалардың құқығын қорғауға бағытталған маңызды бастама қолға алынды. Қала прокуратурасы мен Yandex Qazaqstan алимент төлеуден жалтару фактілеріне қарсы бірлесіп әрекет ету туралы меморандумға қол қойды. Бұл – мемлекет пен әлеуметтік жауапты бизнестің нақты әлеуметтік мәселені шешу жолындағы серіктестігінің айқын үлгісі, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қала прокуроры Серік Кәріпбеков атап өткендей, қабылданып жатқан шараларға қарамастан, тәжірибеде алаңдатарлық жағдайлар әлі де кездеседі. Кейбір азаматтар ресми түрде жұмыссыз ретінде тіркелгенімен, іс жүзінде сандық платформалар арқылы табыс тауып, алимент төлеуден жалтарып келген.
«Формальді түрде жұмыссыз болып көрінгенімен, мұндай тұлғалар цифрлық сервистер арқылы тұрақты табыс алып отыр. Бұл – алимент міндеттемелерінен саналы түрде жалтарудың бір түрі», – деп атап өтті қала прокуроры.
Сандар не дейді
2025 жылдың өзінде Алматыда алименттен жалтаруға байланысты 110 факт анықталған. Оның ішінде:
- 57 адамға әкімшілік ықпал ету шаралары қолданылған;
- 10 дерек бойынша сотқа дейінгі тергеп-тексеру басталған.
Бұл деректер мәселенің ауқымын және оны шешуде жаңа тетіктердің қажет екенін айқын көрсетеді.
Меморандум нені өзгертеді
Қол қойылған келісім жүйелі әрі заңды ақпараттық өзара іс-қимылды көздейді. Атап айтқанда:
- жедел мәлімет алмасу;
- кірістерді жасыру фактілерін анықтау;
- алименттік берешектің алдын алу;
- заң талаптарын сақтай отырып, тиімді бақылау орнату.
Маңыздысы – бұл жұмыс толықтай құқықтық алаңда жүргізіледі және дербес деректерді қорғау талаптары сақталады.
Баланың мүддесі – басты орында
Бұл меморандумның түпкі мақсаты – жазалау емес, балалардың заңды құқығын қорғау. Цифрлық экономика жағдайында табыстың жаңа көздері пайда болды, ал соған сай бақылау тетіктері де заман талабына сай болуы тиіс.
Мемлекет пен бизнестің мұндай өзара іс-қимылы алимент төлеуден жалтару «көрінбейтін» мәселе болып қала бермейтінін көрсетеді. Енді табыс цифрлық ортада алынғанымен, жауапкершіліктен қашу мүмкін болмайды.
Жаңа стандарт қалыптасуда
Алматыда басталған бұл тәжірибе алдағы уақытта басқа өңірлерге де үлгі болуы мүмкін. Технологиялар тек ыңғайлылық үшін ғана емес, әлеуметтік әділеттілікті қамтамасыз ету құралына айналып келеді.
Ал ең бастысы – бұл қадамдар қағаз жүзіндегі есеп үшін емес, нақты балалардың тағдыры үшін жасалып отыр.