Үкіметте шекара маңындағы автожол өткізу пункттерінің өткізу қабілетін арттыру мәселесі қаралды. Кеңесті Премьер-министрдің орынбасары – ұлттық экономика министрі Серік Жұманғарин өткізді, деп хабарлайды DKNews.kz.
Жиын барысында шекара инфрақұрылымына түсетін жүктеменің күрт артуы және оны тиімді басқару жолдары талқыланды.
Қытай бағыты: жүк ағыны бірнеше есе өсті
Қазақстан – Қытай бағытында автокөлік арқылы өтетін жүк тасымалы қарқынды өсіп келеді. Соңғы үш жылдағы динамика бұл үрдістің қаншалықты жылдам екенін көрсетеді.
- 2022 жылы шекарадан 639,6 мың автокөлік өткен
- 2025 жылы бұл көрсеткіш 1,68 млн-ға жеткен
- Үш жылда жүк ағыны 2,5 еседен астам өскен
Екі ел арасындағы тауар айналымын жылына 100 млрд долларға жеткізу міндеті қойылғанын ескерсек, шекаралық инфрақұрылымға түсетін жүктеме алдағы уақытта одан әрі арта түспек.
Жұмыс уақытын үйлестіру – негізгі шешім
Қаржы министрлігі өткізу қабілетін арттыруға бағытталған шаралар кешенін ұсынды. Оның басты тетіктерінің бірі – Қазақстан мен Қытайдағы өткізу пункттерінің жұмыс уақытын толық үйлестіру.
Бұған дейін шекарадағы пункттер қысқартылған режимде жұмыс істеген. Кейін кезең-кезеңмен уақыт ұзартылып, бүгінде қазақстандық пункттер:
- Сағат 07:00-ден 19:00-ге дейін жұмыс істейді
- Ең ірі «Нұр Жолы» пункті тәулік бойы пилоттық режимде қызмет көрсетуде
Алайда қытай тарапы жұмысты 16:00-де аяқтайды. Бұл уақыт айырмашылығы дайын инфрақұрылымды толық пайдалануға мүмкіндік бермей отыр.
Алдын ала бағалауға сәйкес, екі елдегі жұмыс уақытын сәйкестендіру өткізу қабілетін кемінде 20 пайызға арттыруы мүмкін.
Шекарадан тыс рәсімдеу моделі
Тағы бір маңызды бағыт – ілеспе операцияларды өткізу пункттерінен сыртқа шығару. Бұл модель бойынша:
- Жүк рәсімдеу
- Брокерлік қызметтер
- Қосымша құжаттық процедуралар
мемлекеттік шекарадан 1–10 шақырым қашықтықтағы логистикалық орталықтар мен уақытша сақтау қоймаларына көшіріледі.
Осының нәтижесінде өткізу пункттерінде тек бақылау функциялары ғана қалып, көліктердің шекарада тұру уақыты қысқарады.
Қазіргі таңда бұл жүйе:
- «Нұр Жолы»
- «Алакөл»
- «Бақты»
- «Қалжат»
- «Б.Қонысбаева»
- «Қазығұрт»
- «Атамекен»
өткізу пункттерінде толық енгізілген.
Жаңа логистикалық инфрақұрылым
Бүгінде Қытай бағытында үш көлік-логистикалық орталық жұмыс істейді. «Нұр Жолы» маңында ірі жүк көліктеріне арналған арнайы уақытша сақтау қоймасы іске қосылған.
Сонымен қатар бірқатар бағыттарда жаңа нысандар салынды:
- «Б.Қонысбаева»
- «Бақты»
- «Қазығұрт»
- «Атамекен»
Бұл жобалар шекарадағы логистикалық жүйені кешенді жаңғыртуға бағытталған.
Инфрақұрылымды толық жаңарту
Кеңесте шалғайдағы өткізу пункттерін:
- Тұрақты электр энергиясымен
- Жоғары жылдамдықты интернетпен
- Қажетті инженерлік инфрақұрылыммен
қамтамасыз ету мәселелері де қаралды.
Сонымен қатар Бақты – Аягөз теміржол құрылысы бойынша Абай облысындағы жұмыстарды үйлестіру жайы талқыланды.
Қандай шешім қабылданды
Кеңес қорытындысы бойынша екі негізгі міндет айқындалды:
- Қытай тарапымен өткізу пункттерінің жұмыс уақытын үйлестіру жөніндегі келіссөздерді жалғастыру
- Шекара маңындағы жол және логистикалық инфрақұрылымды жаңғыртуды жеделдету
Сарапшылардың пікірінше, бұл шаралар шекарадағы кептелісті азайтып қана қоймай, Қазақстанның транзиттік әлеуетін едәуір күшейтуге мүмкіндік береді.
