Соңғы жылдары Қазақстанда жол инфрақұрылымы бұрын-соңды болмаған қарқынмен жаңарып жатыр.
Мемлекет басшысының қолдауымен жүзеге асырылып жатқан ірі бағдарламалардың нәтижесінде ел бойынша мыңдаған шақырым автожол салынып, қайта жаңартылды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл тек құрылыс емес — өңірлердің байланысын жақсартып, экономиканың қозғалысын жеделдететін стратегиялық өзгеріс.
25 мың шақырым жол жаңартылды
Соңғы жеті жылда Қазақстанда республикалық және жергілікті маңызы бар 25 мың шақырымнан астам автомобиль жолы салынды, реконструкцияланды немесе жөнделді.
Қазіргі таңда елдегі жалпы пайдаланымдағы жолдардың ұзындығы шамамен 96 мың шақырымды құрайды. Оның ішінде:
- 25 мың шақырым — республикалық маңызы бар жолдар
- 71 мың шақырым — жергілікті жолдар
Бұл көрсеткіштер Қазақстанды Еуразиядағы ірі көлік тораптарының біріне айналдыру бағытындағы жұмыстардың ауқымын көрсетеді.
Жол сапасы айтарлықтай жақсарды
Жолдардың жағдайы да айтарлықтай жақсарды.
- 2019 жылы жергілікті жолдардың нормативтік жағдайдағы үлесі 68% болса, қазір 91%-ға жетті.
- Республикалық жолдар бойынша бұл көрсеткіш 85%-дан 94%-ға дейін өсті.
Бұл өзгерістер әсіресе шалғай өңірлердегі тұрғындар үшін маңызды. Жақсы жол — тек жайлы сапар емес, ол жедел жәрдем, мектеп автобусы, жүк тасымалы мен туризм үшін де үлкен мүмкіндік.
Елдің негізгі бағыттары жаңартылды
Соңғы жылдары бірнеше стратегиялық трасса толық реконструкциядан өтті. Солардың бірі — Астана мен Алматыны байланыстыратын «Қарағанды – Алматы» автожолы.
Бұл жобаның аясында:
- жолдың кей учаскелері кеңейтілді
- жаңа көлік айрықтары салынды
- көпірлер мен жол өтпелері жаңғыртылды
Нәтижесінде еліміздің екі ірі мегаполисі арасындағы қозғалыс қауіпсіз әрі жылдам бола түсті.
Сондай-ақ бірнеше маңызды бағыттар жаңартылды:
- «Талдықорған – Өскемен» трассасы
- «Қалбатау – Майқапшағай» (Қытай шекарасына шығатын бағыт)
- «Қостанай – Денисовка»
- «Ақтөбе – Қандыағаш – Атырау»
- «Астана – Павлодар»
- «Ақтау – Жетібай»
- «Меркі – Бурылбайтал»
- «Атырау – Астрахань»
Бұл жолдар Қазақстанның ішкі логистикасын күшейтіп қана қоймай, халықаралық транзит үшін де маңызды.
Қытаймен шекараға шығатын жолдар жаңартылды
Шығыс бағытындағы транзитті дамыту үшін «Үшарал – Достық» автожолы жаңғыртылды. Бұл жол Қазақстан мен Қытай арасындағы маңызды логистикалық бағыттардың бірі саналады.
Сарапшылардың айтуынша, мұндай жобалар Қазақстанды Еуразиядағы транзиттік хабқа айналдыруға мүмкіндік береді.
Көп жыл бойы сынға ұшыраған жол да жаңартылды
Көптеген жүргізушілер ұзақ жылдар бойы айтып келген мәселелердің бірі — «Қызылорда – Жезқазған» трассасының жағдайы болатын.
Қазір бұл жол реконструкцияланып, қозғалыс айтарлықтай жақсарды. Ал Ұлытау облысы аумағындағы учаскелерде жұмыстар әлі де жалғасып жатыр.
Алматы маңындағы ең ірі жоба
Соңғы жылдардағы ең үлкен инфрақұрылымдық жобалардың бірі — Үлкен Алматы айналма автомобиль жолы (ҮАААЖ).
2023 жылы пайдалануға берілген бұл жол:
- кей учаскелерінде 6 жолақты
- кей бөліктерінде 4 жолақты
Жоба аясында:
- 7 көлік айрығы
- ондаған көпірлер
- көптеген жол өтпелері салынды.
Бұл жол транзиттік көліктерді Алматы қаласының сыртына шығарып, мегаполистегі көлік кептелісін айтарлықтай азайтты.
Бұқтырма көпірі мен Шақпақ-Баба тоннелі
Жол инфрақұрылымындағы маңызды нысандардың қатарында:
- Бұқтырма су қоймасы арқылы өтетін көпір
- Шақпақ-Баба асуындағы автомобиль тоннелі
бар.
Бұл нысандар күрделі табиғи аймақтардағы қозғалысты жеңілдетіп, жол қауіпсіздігін арттырды.
Тағы 10 мың шақырым жол жөнделеді
Қазір Қазақстанда республикалық жолдарды орташа жөндеудің ірі бағдарламасы жүзеге асырылып жатыр.
Жоба аясында шамамен 10 мың шақырым жол жаңартылады.
Жөндеу жұмыстары мына бағыттарда жүргізілуде:
- «Жезқазған – Петропавл»
- «Қарағанды – Қарқаралы»
- «Қостанай – Мамлютка»
- «Өскемен – Семей»
Тек биылдың өзінде 5 мың шақырым жолды жөндеу жоспарланған.
Қазақстан арқылы 8 халықаралық дәліз өтеді
Қазіргі уақытта Қазақстан аумағы арқылы жалпы ұзындығы 13 мың шақырым болатын 8 халықаралық автомобиль дәлізі өтеді.
Бұл бағыттар:
- Қытай
- Ресей
- Орталық Азия
- Еуропа
арасындағы негізгі көлік байланысын қамтамасыз етеді.
Жол экономикаға қалай әсер етеді?
Сарапшылардың айтуынша, сапалы жолдар ел экономикасына бірнеше бағытта әсер етеді:
- жүк тасымалы жылдамдайды
- бизнес шығындары азаяды
- өңіраралық сауда өседі
- туризм дамиды
- инвестициялық тартымдылық артады
Бүгінде жаңа автожолдар Қазақстан экономикасының «қаңқасына» айналып келеді.
Жаңғырту жалғасады
Жол инфрақұрылымын дамыту жұмыстары тоқтаған жоқ. Жаңа жобалар іске асырылып, жергілікті жолдарға да ерекше назар аударылып жатыр.
Мамандардың айтуынша, алдағы жылдары Қазақстанның жол желісі тек ішкі байланыс үшін ғана емес, Еуразиядағы басты транзиттік бағыттардың біріне айналуы мүмкін.