Шымкент қаласында өткен Digital Qazaqstan 2026 халықаралық цифрлық форумында Қазақстан Республикасының Премьер-министрі Олжас Бектенов сөз сөйледі. Бұл форум «Индустрия 5.0: Өзара әрекеттесудің күші» тақырыбында өтіп, ел экономикасын цифрландыру мен өңірлерді бірыңғай технологиялық кеңістікке тартуға ерекше назар аударды. Форумға ЕАЭО елдерінің үкімет басшылары, IT-индустрия өкілдері, халықаралық компаниялардың өкілдері, инвесторлар мен сарапшылар қатысуда. Жалпы, форумға 3 мыңнан астам делегат келген, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қазақстан цифрландыруға бағыт алған жаңа кезеңде
Қазақстан Республикасы Премьер-министрі Олжас Бектенов өз сөзінде жасанды интеллектіні дамытуға басымдық берілетін жаңа кезеңді атап өтті. Форумда жасанды интеллект, цифрлық инфрақұрылым және адами капитал сынды маңызды мәселелер сөз болды.
«Бүгінде Қазақстан цифрландыру мен жасанды интеллект жаңа экономикалық модельдің негізіне айналатын кезеңге қадам басты. Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев 2026 жылды Цифрландыру және жасанды интеллект жылы деп жариялады. Бұл саланың еліміз үшін айрықша маңыздылығын айқындайды», — деп атап өтті Олжас Бектенов.
Қазақстанның цифрлық құқықтары мен даму стратегиясы
Бұған дейін Қазақстан азаматтары жаңа Конституцияны қабылдап, цифрлық құқықтарын конституциялық деңгейде бекіткен болатын. Бұл қадам цифрлық трансформацияның стратегиялық маңыздылығын арттырып, деректерді қорғау мен сенім принциптеріне негізделген құқықтық кепілдіктерді қалыптастырды.
«Цифрлық құқықтарды ең жоғары деңгейде бекіту біз үшін цифрлық трансформация тек технологияларды дамыту ғана емес, сонымен қатар нақты құқықтық кепілдіктер, деректерді қорғау және сенім принциптері туралы екенін айқындайды», — деді Премьер-министр.
Қазақстанның цифрлық жетістіктері
Қазақстан қазіргі таңда БҰҰ электрондық үкіметті дамыту индексінде 193 елдің ішінде 24-ші орында тұр. Сонымен қатар, еліміз онлайн қызметтер сапасы бойынша әлемдік көшбасшылардың жетекші ондығына кіреді. Мемлекет басшысы Үкіметке 3 жыл ішінде Қазақстанды толыққанды цифрлық елге айналдыру міндетін қойды.
Жасанды интеллект және экономикаға қосатын үлесі
2030 жылға дейін жасанды интеллектінің әлемдік экономикаға қосатын үлесі $22 трлн астам болады деп болжануда. Бұл Қазақстан үшін ЕАЭО елдерімен бірге сапалы экономикалық серпін жасауға мүмкіндік береді. Жасанды интеллект технологияларының экономика мен қоғамдық өмірдің барлық салаларына енгізілуі экономикалық өсу мен инновацияларды ынталандыруда маңызды рөл атқарады.
Цифрлық инфрақұрылым және өнеркәсіптік ЖИ
Форумда атап өтілгендей, цифрлық инфрақұрылымды дамыту — Қазақстанның басты стратегиялық бағыттарының бірі. Осы мақсатта Alem.Cloud және Al-Farabium сияқты суперкомпьютер кластерлері іске қосылды. Сонымен қатар, Павлодар облысында қуаты 1 ГВт болатын «ДӨО алқабы» жобасы жүзеге асырылады. Бұл жоба өңірдегі деректерді сақтау мен өңдеудің ірі инфрақұрылымдық тораптарының біріне айналмақ.
Сенімді цифрлық ортаны дамыту мақсатында Қазақстан шет елдердің цифрлық активтерін өз аумағында орналастыруды жоспарлап отыр. Data Embassy — деректердің цифрлық елшіліктері тұжырымдамасын енгізу осының бір бөлігі.
Индустриялық жасанды интеллект (Industry AI)
Форумда индустриялық жасанды интеллектіні дамытуға да ерекше назар аударылды. Өнеркәсіп саласында автономды техника, пилотсыз шешімдер және өнеркәсіптік роботтар енгізіліп, еңбек қауіпсіздігі мен өнімділікті арттыруға бағытталған жобалар іске асырылуда.
Алдағы 2026 жылы энергетика, ауыл шаруашылығы, логистика сияқты негізгі салалар үшін салалық датасеттер қалыптастыру және мамандандырылған тілдік модельдер әзірлеу жоспарлануда.
Адами капиталды дамыту
Цифрлық трансформацияның басты компоненттерінің бірі — адами капиталды дамыту. Биылғы жылы Қазақстанда мамандандырылған ЖИ-университеті құру жоспарланған. Сонымен қатар, мектеп оқушыларына арналған инновациялық орталықтар мен ересектерді даярлау бағдарламаларын қамтитын көп деңгейлі білім беру экожүйесі құрылуда.
«Қазақстан объективті бәсекелік артықшылықтарға ие: қолжетімді электр энергиясы мен төмен сигнал кідірісі елімізді жоғары өнімді есептеу жүйелерін орналастыру үшін ең тартымды орындардың біріне айналдырады», — деп атап өтті Премьер-министр.
Халықаралық ынтымақтастық
Форумға қатысқан Беларусь, Қырғызстан, Ресей, Өзбекстан, Тәжікстан, Армения және Куба елдерінің үкімет басшылары цифрлық трансформация және жасанды интеллекттің мүмкіндіктері туралы сөз сөйледі. Халықаралық ынтымақтастықты кеңейту және цифрлық шешімдерді түрлі салаларға енгізу мәселелері талқыланды.
Қорытынды
Шымкентте өткен Digital Qazaqstan 2026 халықаралық цифрлық форумы еліміздің цифрлық трансформациясының жаңа кезеңіне жол ашты. Жасанды интеллект, цифрлық инфрақұрылым, адами капитал мен халықаралық ынтымақтастықты дамыту бойынша қабылданған шаралар Қазақстанды цифрлық технологиялар мен инновациялар бойынша аймақтық көшбасшы елге айналдыруға бағытталған маңызды қадам болып табылады.
