Солтүстік Қазақстан облысында көктемгі су тасқынының ең қауіпті кезеңдерінің бірі — екінші толқын — дәл қазір өтіп жатыр.
Ел назарындағы өңірге Премьер-министрдің орынбасары Қанат Бозымбаев арнайы барып, ахуалды өз көзімен көріп қайтты, деп хабарлайды DKNews.kz.
Оның жұмыс сапары өңірдегі басты су нысандарын тексерумен ғана шектелмей, елді мекендердің қауіпсіздігіне де тікелей қатысты болды.
Әуеден бақылау: өзен бойындағы ауылдар назарда
Вице-премьер Есіл өзенінің бойындағы бірқатар ауылдарды әуеден шолып шықты. Николаевка, Покровка, Чириковка, Боголюбово, Бескөл, Заречный сияқты елді мекендер — су тасқыны кезінде ең осал аймақтардың қатарында. Әсіресе, өзенге жақын орналасқан ауылдарда су деңгейінің өзгерісі сағат сайын бақылауда.
Бұл тек формалды тексеріс емес. Әуеден қарау — жағдайды толық бағалаудың ең тиімді жолы. Өзеннің арнасы, бөгеттердің беріктігі, су жайылу қаупі — бәрі бірден көрінеді.
Негізгі нысандар: су қоймасы мен бөгеттердің жағдайы
Жұмыс сапары барысында Сергеев су қоймасы, Ущев бөгеті және Петропавл гидроторабы тексерілді. Бүгінде Сергеев су қоймасы 120%-дан аса толған. Бұл — қалыпты деңгейден жоғары көрсеткіш.
Сарапшылардың айтуынша, мұндай жағдайда басты қауіп — су қысымының артуы. Сондықтан бөгеттердің сапасы мен беріктігі шешуші рөл атқарады.
112 елді мекен қауіп аймағында
Облыс әкімдігінің дерегіне сүйенсек, бүгінгі күні 112 елді мекен су тасқыны қаупі бар аймақ ретінде бақылауда тұр. Оларды қорғау үшін:
- 60 бөгет жұмыс істеп тұр
- Жалпы ұзындығы — 105,4 км
- Қосымша қорғаныс құрылыстары салынған
Петропавл қаласында екі бірдей бөгет жаңартылып, пайдалануға берілді. Ал Қызылжар ауданында бірнеше ірі жоба аяқталуға жақын.
Заречный тұрғындары көшіріліп жатыр
Су тасқыны қаупі жоғары аймақтардың бірі — Заречный кенті. Мұнда жоспарлы көшіру жұмыстары жалғасуда:
- 90 отбасы жаңа үймен қамтамасыз етілген
- Мамырда 72 пәтерлі үй тапсырылмақ
- Тағы бір тұрғын үйдің құрылысы басталады
Бұл — уақытша шара емес, ұзақ мерзімді қауіпсіздікке бағытталған шешім.
Қауіпті кезең: шарықтау шегі қашан?
Мамандардың болжамы бойынша:
- Ғабит Мүсірепов және Шал ақын аудандарында — дәл қазір шарықтау шегі
- Петропавлда — 30 сәуір мен 2 мамыр аралығы
Яғни, алдағы күндер — ең шешуші кезең.
Қауіптің алдын алу: қандай шаралар қабылданды?
Су тасқынына қарсы дайындық ауқымды:
- 24 мың м² аумақта мұз жару жұмыстары жүргізілген
- 23,6 мың тонна инертті материал дайын
- 549 мың қап әзірленген
- 2 223 адам, 1 428 техника жұмылдырылған
- 283 эвакуациялық пункт (15,5 мың адамға арналған)
Бұл көрсеткіштер өңірдің дайындық деңгейі жоғары екенін көрсетеді.
Қазір жағдай қандай?
24 сәуірдегі мәлімет бойынша:
- Сергеев су қоймасы — 120,58%
- Су деңгейі тәулігіне +12 см өсуде
- Петропавл гидроторабында су деңгейі керісінше төмендеп жатыр
Ең бастысы — бүгінге дейін тұрғын үйлерді су басу фактілері тіркелмеген.
Қорытынды: жағдай бақылауда, бірақ босаңсуға болмайды
Қазір Солтүстік Қазақстандағы жағдай тұрақты деп бағалануда. Барлық қызметтер тәулік бойы жұмыс істеп жатыр. Бірақ бұл — қауіп толық сейілді деген сөз емес.
Алдағы бір апта — шешуші кезең. Егер осы уақыт аман өтсе, мамандардың айтуынша, мамыр айының басында су тасқыны кезеңі қалыпты аяқталады.
Су — табиғаттың күші. Бірақ дайындық пен үйлесімді әрекет болса, оның қаупін азайтуға болады. Солтүстік Қазақстан дәл қазір осының нақты мысалын көрсетіп отыр.
