Кедендік төлемсіз фуралар: Қазақстанда миллиардтаған схеманың беті ашылды

935
Мәдина Есенова Редактор
Фотосурет: Gov

Ақтөбе облысында жүк көліктерін заңсыз тіркеумен айналысқан қылмыстық топқа қатысты тергеу аяқталды, деп хабарлайды DKNews.kz.

Қаржылық мониторинг агенттігінің мәліметінше, бұл схема арқылы мемлекетке 705 миллион теңге көлемінде залал келген. Іс қоғам назарын аударды, себебі күдіктілер арасында автоинспектор мен нотариус та болған.

Тергеу прокуратураның үйлестіруімен жүргізілген. Ресми дерекке сәйкес, ұйымдасқан топ бірнеше облыстың аумағында ауыр жүк көліктері мен жеңіл автокөліктерді міндетті төлемдерден жалтарып, заңсыз есепке қойған.

Схема қалай жұмыс істеген?

Тергеу нұсқасы бойынша, күдіктілер клиенттерді мессенджерлер мен интернет арқылы іздеген. Оларға «арзан әрі тез тіркеу» ұсынылған. Әсіресе шетелден әкелінген жүк тартқыштарды заңдастыруға қызығушылық жоғары болған.

Көлік иесі келісім бергеннен кейін ұйымдастырушы көлік туралы мәліметтерді ішкі істер органдарындағы байланысы бар адамға жолдап отырған. Ол бұрын есептен шығарылған, бірақ техникалық сипаттамалары ұқсас көліктерді таңдаған.

Одан кейін жалған құжаттар рәсімделген. Сатып алу-сату келісімдері, сенімхаттар дайындалып, кей жағдайда бөтен адамдар пайдаланылған. Тергеу мәліметінше, нотариустық рәсімдер заңды иелердің қатысуынсыз жүргізілген.

Барлық құжат арнайы ХҚКО арқылы өткізіліп, көліктер ресми тіркелгендей көрінген.

82 көлік заңсыз тіркелген

Іс материалдарына сәйкес, Ақтөбе, Атырау және Батыс Қазақстан облыстарында жалпы саны 82 көлік заңсыз есепке қойылған.

Олардың арасында:

  • N3 санатындағы жүк тартқыштар;
  • M1 санатындағы жеңіл автокөліктер бар.

Сарапшылардың айтуынша, мұндай схемалар мемлекетке тек қаржылық шығын ғана емес, қауіпсіздік тұрғысынан да қатер төндіреді. Себебі нақты тарихы белгісіз немесе бұрын есептен шығарылған көліктер қайта айналымға түседі.

Күдіктілердің мүлкіне тыйым салынды

Қылмыстық топ құрамында тоғыз адам болғаны айтылды. Олардың ішінде:

  • автоинспектор;
  • нотариус;
  • делдалдар мен ұйымдастырушылар бар.

Сот санкциясымен күдіктілердің жалпы құны 2,4 миллиард теңге болатын мүлкіне тыйым салынған.

Қазіргі уақытта:

  • бес адам қамауға алынған;
  • үш күдікті үйқамақта отыр.

Қылмыстық іс сотқа жолданды.

Неліктен мұндай схемалар көбейіп жатыр?

Соңғы жылдары Қазақстанда шетелден әкелінетін жүк көліктерінің саны артты. Кәсіпкерлер үшін кәдеге жарату алымы, бастапқы тіркеу төлемі мен салықтар қомақты шығынға айналады. Осындай жағдайда «арзан тіркеу» ұсынатын көлеңкелі делдалдарға сұраныс пайда болады.

Алайда мұндай «үнем» кейін үлкен мәселеге әкелуі мүмкін. Заңсыз тіркелген көлік кез келген уақытта есептен шығарылып, иесі жауапкершілікке тартылуы ықтимал.

ҚМА мәліметінше, өзге ақпарат Қылмыстық-процестік кодекстің 201-бабына сәйкес жария етілмейді.

«DKnews.kz» халықаралық ақпараттық агенттігі Қазақстан Республикасының Мәдениет және ақпарат министрлігінде тіркелген. Есепке қою туралы куәлік № 10484-АА 2010 жылдың 20 қаңтарында берілді.

Тақырып
Жаңарту
МИА «DKnews.kz» © 2006 -