Италияның Монтесильвано қаласында 2026 жылғы классикалық шахматтан жасөспірімдер арасындағы әлем чемпионаты басталды. FIDE ұйымдастыратын ең беделді жастар турнирлерінің бірі 15–26 маусым аралығында Pala Dean Martin конгресс орталығында өтуде, деп хабарлайды DKNews.kz.

Биылғы әлем біріншілігіне 85 ел мен аумақтан келген 758 жас шахматшы қатысып жатыр. Бұл турнир қатысушылар саны бойынша рекорд орнатты.
Әлемнің үздік жас шахматшылары жиналды
Чемпионатқа қатысушылар арасында:
- 2 гроссмейстер
- 22 халықаралық шебер
- 1 әйелдер гроссмейстері
- 14 әйелдер халықаралық шебері
бар.

Турнир 11 турдан тұратын швейцар жүйесі бойынша өтеді.
Ойыншыларға:
- алғашқы 40 жүріске 90 минут;
- партия соңына дейін қосымша 30 минут;
- әр жүріске 30 секунд қосымша уақыт беріледі.
Қазақстан барлық жас санаттарында өнер көрсетуде
Қазақстан құрамасы U14, U16 және U18 жас санаттарының барлығында бақ сынауда.

Қыздар арасындағы U14 санатында:
- Ақнұр Мамакова
- Далия Диасқызы
- Ханзада Аманжол
- Ақерке Молдағали
- Адия Жеңіс
- Алима Өмірсерік
- Медина Жақенова
ел намысын қорғайды.
Ал ұлдар арасындағы U14 санатында қазақстандық шахматшылар фавориттер қатарында тұр.

Старттық рейтингтің алғашқы үш орнына қазақстандықтар жайғасқан:
- Марк Смирнов
- Алишер Абдсаттар
- Данис Қуандықұлы
Қазақстандық қыздар рейтинг көшін бастап тұр

U16 қыздар санатында Қазақстан атынан:
- Елназ Қалиахмет
- Мария Холявко
- Айару Алтынбек
- Асия Асылхан
- Малика Джаппарбекова
өнер көрсетеді.

Елназ Қалиахмет өз санатында бірінші нөмір болып тіркелсе, Мария Холявко алтыншы орында тұр.
Ал U18 қыздар арасында Зарина Нұрғалиева рейтингтің бірінші нөмірі ретінде жарысты бастады.
Эдгар Мамедов басты үміткерлердің бірі
Қазақстан құрамасының ең танымал өкілдерінің бірі — Эдгар Мамедов.

Ол U18 санатында өнер көрсетеді және турнирдегі екі гроссмейстердің бірі саналады.
Эдгар Мамедов — Қазақстан тарихындағы ең жас гроссмейстер және 16 жасқа дейінгі спортшылар арасындағы әлем чемпионы.
«Осындай мүмкіндік бергені үшін Қазақстан шахмат федерациясына зор алғысымды білдіргім келеді. Шахмат – өте күрделі ойын. Шеберлігіңді шыңдап, мықтырақ болу үшін үнемі жаттығып, еңбектену қажет. Барлық қарсыластарым өте мықты, сондықтан әрқайсысына тыңғылықты дайындалып, жақсы нәтиже көрсетуге үміттенемін. Мен өзімнен үлкен жас санатында өнер көрсетіп жатырмын. Осы жарыста мол тәжірибе жинап, тартысты әрі әдемі партиялар өткізіп, мүмкіндігінше жүлделі орынға ие болғым келеді», – деді Эдгар Мамедов.
Айару Алтынбек жоғары нәтиже күтеді
15 жастағы Айару Алтынбек үшін де Италиядағы әлем чемпионаты маусымның басты жарыстарының бірі саналады.

«Бұл әрбір шахматшы үшін өте маңызды турнир, өйткені бұл классикалық шахмат бойынша ең басты әлем чемпионаты. Мұнда жақсы нәтиже көрсету аса маңызды. Мен көп дайындалдым және жоғары нәтиже көрсетуге мүмкіндігім жақсы деп ойлаймын», – деді әйелдер арасындағы ФИДЕ шебері, Қазақстанның бес дүркін чемпионы және әлемнің үш дүркін чемпионы Айару Алтынбек.
Қазақстан делегациясы ең ірі құрамалардың қатарында
Жас шахматшылардың ата-аналары Қазақстан шахмат федерациясының қолдауын ерекше атап өтті.
Айару Алтынбектің анасы Индира Байтемірова:
«Бізді бұл турнирге Қазақстан шахмат федерациясы жіберді. Осындай дарынды жастарды қолдап, оларға осындай деңгейдегі жарыстарға қатысу мүмкіндігін беріп жүрген Тимур Турловқа алғысымызды білдіреміз», – деді шахматшы Айару Алтынбектің анасы Индира Байтемірова.
Турнирдің халықаралық арбитрі Марко Бьяджоли биылғы чемпионатты өзі қызмет еткен ең ауқымды жарыс деп атады.
«Биылғы көрсеткіштеріміз өте жоғары, қатысушылар саны рекордтық деңгейге жетті — 750-ден астам ойыншы жиналды. Сондай-ақ 80-нен астам елден келген делегациялар қатысып отыр. Сондықтан тамаша чемпионат өткізу үшін барлық мүмкіндік бар. Мен жасөспірімдер арасындағы әлем чемпионаттарында бұған дейін төрт рет жұмыс істедім — 2018, 2023 және 2024 жылдары. Қатысушылар саны жағынан бұл турнир мен көрген жарыстардың ішіндегі ең ауқымдысы екені сөзсіз», – деді халықаралық арбитр Марко Бьяджоли.

Оның айтуынша, Қазақстан құрамасы биыл АҚШ және Италиямен бірге ең ірі делегациялар үштігіне енген.
«Кей жылдары Қазақстан делегациясы тіпті Италия құрамасынан да көп болған. Биыл Қазақстан турнир қожайыны Италия және АҚШ-пен бірге ең ірі үш делегацияның қатарына енді. Бұл Қазақстанда шахматтың қаншалықты маңызды екенін және шахмат федерациясының балалар мен жасөспірімдер шахматын дамыту бағытында қаншалықты тиімді жұмыс істеп жатқанын көрсетеді деп ойлаймын. Сондай-ақ Қазақстанның көптеген медаль жеңіп алатынына сенемін», – деп атап өтті халықаралық арбитр.
Алғашқы турдағы нәтижелер
Әлем чемпионатының алғашқы турында қазақстандық көшбасшылардың басым бөлігі жеңіске жетті.
Тек:
- Айару Алтынбек
- Данис Қуандықұлы
- Сауат Нұрғалиев
өз партияларын тең нәтижемен аяқтады.

Бұл неге маңызды?
Соңғы жылдары Қазақстан жасөспірімдер шахматындағы әлемдік көшбасшылардың біріне айналды. Рейтинг көшін бастап тұрған бірнеше спортшының болуы және әлем чемпионатына ең үлкен делегациялардың бірімен қатысуы елдегі шахмат мектебінің қарқынды дамып жатқанын көрсетеді.
Монтесильванодағы әлем чемпионаты қазақстандық жас шахматшылар үшін халықаралық деңгейдегі маңызды сынақ қана емес, жаңа әлем чемпиондарын тәрбиелеуге жол ашатын алаң болмақ.
