Арал теңізі өңіріндегі тұщы су тапшылығы мен экологиялық мәселелерді шешуге бағытталған жаңа халықаралық жоба іске қосылды. Бастама Қазақстан мен Өзбекстанның Арал маңындағы елді мекендерін қауіпсіз ауыз сумен қамтамасыз етуге және су ресурстарын тиімді пайдалануға бағытталған, деп хабарлайды DKNews.kz.
Жобаны БҰҰ Даму бағдарламасы (БҰҰДБ) Coca-Cola қорының қаржылай қолдауымен жүзеге асырады.
Жоба екі елде қатар іске асырылады
Жоба Қазақстан мен Өзбекстандағы БҰҰДБ кеңселерінің бірлескен жұмысы аясында жүзеге асырылып жатыр.
Оның басталғаны Ташкент халықаралық инвестициялық форумында:
- Қазақстанның Ауыл шаруашылығы министрлігі;
- Су ресурстары және ирригация министрлігі;
- Өзбекстанның Ауыл шаруашылығы министрлігі;
- Экология және климаттың өзгеруі жөніндегі ұлттық комитеті өкілдерінің қатысуымен ресми жарияланды.
4 мыңға жуық тұрғын таза ауыз суға қол жеткізеді
Жоба аясында заманауи су тазарту технологиялары енгізіледі.
2026 жылдың соңына дейін:
- Қызылорда облысындағы;
- Өзбекстанның Тақтакөпір ауданындағы шамамен 4 мың тұрғын қауіпсіз ауыз сумен қамтамасыз етіледі.
Сонымен қатар жоба жыл сайын миллиондаған литр суды үнемдеуге мүмкіндік береді деп күтілуде.
Су ресурстарын үнемдеуге басымдық беріледі
Жоба аясында су ресурстарын ұтымды пайдалану бағытында бірнеше технология енгізіледі.
Олардың қатарында:
- су үнемдейтін бау-бақша технологиялары;
- жер асты суларын тиімді пайдалану;
- жасанды су көздерін қалыптастыру;
- суды аз тұтынатын жабық үлгідегі жылыжайлар бар.
Бұл шешімдер ауыл шаруашылығының тиімділігін арттырып, су шығынын азайтуға мүмкіндік береді.
Жергілікті тұрғындар да оқытылады
Жоба тек инфрақұрылымды жаңартумен шектелмейді.
Сонымен қатар:
- жергілікті тұрғындарға;
- білім беру ұйымдарына су үнемдеу тәжірибелері үйретіледі;
- бау-бақша және балық шаруашылығында суды тиімді пайдалану тәсілдері таныстырылады.
Бұл су ресурстарын ұтымды пайдалану мәдениетін қалыптастыруға бағытталған.
БҰҰДБ мен Coca-Cola қоры жобаның маңызын атап өтті
БҰҰДБ-ның биоалуантүрлілік жөніндегі жобаларының үйлестірушісі Меруерт Сәрсембаева жобаның өңір үшін маңызын ерекше атап өтті.
«Бұл жоба Арал маңындағы су қауіпсіздігін нығайтып, жергілікті қауымдастықтардың климаттық сын-қатерлерге төзімділігін арттыруға ықпал етеді. Оның трансшекаралық сипатының маңызы ерекше, өйткені экологиялық мәселелер елдердің, халықаралық ұйымдардың және жеке сектордың бірлескен іс-қимылын, білім мен тәжірибе алмасуын әрі ұзақ мерзімді серіктестікті талап етеді. Coca-Cola қорының қолдауын, сондай-ақ Қазақстан мен Өзбекстандағы ұлттық және жергілікті серіктестерімізбен қалыптасқан ынтымақтастықты жоғары бағалаймыз.»
Coca-Cola қорының президенті Карлос Пагоага да жобаның негізгі басымдығына тоқталды.
«Қауіпсіз ауыз суға тұрақты қолжетімділікті қамтамасыз ету – Coca-Cola қорының басты басымдықтарының бірі. Біз БҰҰДБ секілді ұйымдарды қолдау арқылы су ресурстарына қатысты өзекті мәселелерді шешуге әрі жергілікті қауымдастықтардың орнықтылығын нығайтуға үлес қосамыз.»
Бұл жобаның маңызы қандай?
Арал өңіріндегі су тапшылығы мен климаттық өзгерістер халықтың өмір сапасына тікелей әсер етеді. Жаңа жоба қауіпсіз ауыз суға қолжетімділікті кеңейтіп қана қоймай, су ресурстарын үнемдеу мәдениетін қалыптастыруға, ауыл шаруашылығын тұрақты дамытуға және өңірдің экологиялық тұрақтылығын арттыруға мүмкіндік береді.
