Интернеттен «оңай табыс», «картаңызды жалға беріңіз», «бірнеше минутта ақша табыңыз» деген хабарландыруларды көргендер аз емес.
Көпшілік мұндай ұсыныстың артында ауыр қылмыс тұрғанын түсіне бермейді, деп хабарлайды DKNews.kz.
Ал шын мәнінде бірнеше мың теңге үшін өз банк картасын бөтен адамға берген азаматтың өзі халықаралық алаяқтық тізбегінің бір бөлігіне айналуы мүмкін.
Қазақстанда дәл осындай схемаларға қарсы күрес күшейіп келеді.
Қаржылық мониторинг агенттігінің мәліметінше, дропперлікпен күрес бүгінде елдің қаржылық қауіпсіздігін қамтамасыз етудегі негізгі бағыттардың біріне айналған.
Жыл басынан бері Агенттік қылмыстық кірістерді жылыстатумен айналысқан 33 дропперлік топтың қызметін тоқтатты. Тергеу барысында 40-тан астам ұйымдастырушы анықталып, 500-ден астам адамның заңсыз схемаға тартылғаны белгілі болды.
Ең алаңдатарлық көрсеткіштердің бірі — дропперлердің банктік шоттары арқылы 112 миллиард теңгеден астам заңсыз қаржылық операция жүргізілгені. Ал соңғы екі айдың өзінде 1000-нан астам дроп-карта бұғатталған.
Дроппер деген кім?
Сарапшылардың айтуынша, дроппер — өз банк картасын немесе шотын басқа адамдардың пайдалануына берген тұлға. Көп жағдайда олар жұмыс іздеп жүрген жастар, студенттер немесе оңай ақша табуды көздейтін азаматтар болады.
Ал қылмыстық топтар дәл осындай адамдардың шоттарын интернет-алаяқтықтан түскен ақшаны жасыру және заңдастыру үшін пайдаланады.
Бір қарағанда қарапайым қызмет сияқты көрінгенімен, оның салдары өте ауыр болуы мүмкін. Өйткені шот арқылы өткен барлық қаражат ең алдымен карта иесіне қатысты тексеріледі.
18 жастағы жігітке қысым көрсетілген
Осындай істердің бірі Батыс Қазақстан облысында анықталды.
ҚМА облыстық департаменті интернет-алаяқтықтан түскен қаражатты азаматтардың банктік шоттары арқылы заңдастырған халықаралық «дроповодтар» желісінің қызметін тоқтатты.
Тергеу мәліметінше, бұғатталған шоттар арқылы шамамен 17 миллион теңге өткізілген.
Ең сорақысы — ұйымдасқан топ мүшелері шот иесі болған 18 жастағы азаматты күштеп ұстап, күш қолданамыз деп қорқытып, банктік шоттарға қолжетімділікті қайта қалпына келтіруге мәжбүрлеген.
Бұл жағдай дропперлердің өздері де қылмыстық топтардың қысымына ұшырайтынын көрсетеді.
Әлеуметтік желідегі «жұмыс» қалай қылмысқа айналады?
Ұқсас схема Жетісу облысында да әшкереленді.
Тергеу деректеріне сәйкес, жергілікті тұрғын әлеуметтік желідегі жұмыс туралы хабарландыруға сеніп қалған. Кураторлардың тапсырмасы бойынша ол интернет-алаяқтықтан түскен қаражатты өз банктік шоттары арқылы қабылдап отырған.
Кейін бұл ақша криптовалютаға айырбасталып, ұйымдастырушылардың әмияндарына жіберілген. Әрбір операция үшін орындаушы комиссия алып отырған.
Көпшілік мұны заңды жұмыс деп ойлағанымен, іс жүзінде мұндай әрекет қылмыстық кірістерді жылыстатудың бір тәсілі саналады.
Telegram арқылы студенттерді тартқан
Тағы бір заңсыз схема Түркістан облысында анықталды.
Тергеу мәліметіне сәйкес, дропперлік желі Telegram мессенджеріндегі жасырын куратор арқылы басқарылған.
Ұйымдастырушылар студенттер мен кәмелетке толмағандарға сыйақы ұсынып, интернет-банкингке қолжетімділікті беруге көндірген.
Соның салдарынан 20-дан астам жас тергеуге тартылды.
Бұл интернеттегі жеңіл табыс туралы ұсыныстардың жастар үшін қаншалықты қауіпті екенін тағы бір мәрте көрсетті.
ҚМА ескерту жасады
Қаржылық мониторинг агенттігі азаматтарды банк карталарын, шоттарын немесе интернет-банкингке қолжетімділікті бөгде адамдарға бермеуге шақырады.
«Қаржылық мониторинг агенттігі ескертеді: дропперлік схемаларға қатысу қылмыстық жауапкершілікке әкеп соғады. Елдің қаржылық қауіпсіздігі әр азаматтың жеке жауапкершілігінен басталады.»
Мамандардың айтуынша, интернеттегі күмәнді жұмыс ұсыныстарына сақтықпен қарау, өз банк деректерін ешкімге бермеу және жеңіл табыс туралы жарнамаларға сенбеу — алаяқтардың құрбанына айналмаудың ең тиімді жолы.
Бүгінде дропперлік тек қаржы саласындағы заң бұзушылық емес, ұйымдасқан қылмыстың маңызды тетіктерінің біріне айналып отыр. Сондықтан бірнеше мың теңге үшін картаңызды бөтен адамға беру кейін өзіңізді қылмыстық істің фигурантына айналдыруы мүмкін.
«DKnews.kz» халықаралық ақпараттық агенттігі Қазақстан Республикасының Мәдениет және ақпарат министрлігінде тіркелген. Есепке қою туралы куәлік № 10484-АА 2010 жылдың 20 қаңтарында берілді.