Қазақстанда автомобиль жолдарын жобалау, салу және пайдаланудың барлық кезеңіне ортақ экологиялық талаптар енгізілмек. «Қазақстан жол ғылыми-зерттеу институты» АҚ (ҚазжолҒЗИ) әзірлеп жатқан жаңа ведомстволық норматив жол саласының қоршаған ортаға әсерін азайтып, табиғи ресурстарды тиімді пайдалануға бағытталған, деп хабарлайды DKNews.kz.
Құжатты 2026 жылдың соңына дейін бекіту, ал 2027 жылғы 1 қаңтардан бастап қолданысқа енгізу жоспарланып отыр.
Жол құрылысының барлық кезеңіне ортақ талаптар енгізіледі
Жаңа норматив автомобиль жолының өмірлік циклінің барлық кезеңін қамтиды.
Құжатта:
- жолдарды жобалау;
- салу;
- реконструкциялау;
- жөндеу;
- күтіп-ұстау;
- пайдалану процестеріне арналған бірыңғай экологиялық талаптар белгіленеді.
Бұл талаптар бұрынғыдай ұсынымдық сипатта емес, міндетті түрде орындалуы тиіс нормаға айналады.
Қандай экологиялық талаптар енгізіледі?
Норматив бірнеше негізгі бағытты қамтиды.
Олардың ішінде:
- топырақтың құнарлы қабатын сақтау;
- жерүсті және жерасты суларын қорғау;
- шаң мен зиянды шығарындыларды азайту;
- шу деңгейін төмендету;
- өндірістік және тұрмыстық қалдықтарды тиімді басқару;
- құрылыс аяқталғаннан кейін бүлінген аумақтарды қалпына келтіру талаптары бар.
Су ресурстарын қорғауға ерекше назар аударылады
Құжатта құрылыс жұмыстары кезінде су көздерін қорғауға арналған нақты талаптар көзделген.
Атап айтқанда:
- жерүсті суларын бұру жүйесін ұйымдастыру;
- ластанған суды тазарту;
- тазартылмаған ағын судың су айдындарына төгілуіне жол бермеу;
- мұнай өнімдері төгілген жағдайда жедел әрекет ету шараларын қабылдау міндеттеледі.
Топырақ пен табиғи ресурстар сақталады
Жер ресурстарын қорғау да жаңа нормативтің маңызды бағытының бірі болады.
Құжатқа сәйкес:
- топырақтың құнарлы қабатын міндетті түрде бөлек алу;
- оны арнайы сақтау;
- кейін рекультивация кезінде пайдалану талаптары енгізіледі.
Бұл құрылыс аяқталғаннан кейін бүлінген аумақтарды табиғи қалпына келтіруге мүмкіндік береді.
Жануарлар мен құстардың мекендеу ортасы ескеріледі
Норматив биоалуантүрлілікті қорғауға да басымдық береді.
Жол жобаларын әзірлеу кезінде:
- жануарлардың мекендеу орындары;
- көші-қон бағыттары;
- балықтардың уылдырық шашу аймақтары;
- құстардың ұя салатын орындары міндетті түрде ескеріледі.
Қажет болған жағдайда:
- арнайы қоршаулар орнатылады;
- ескерту белгілері қойылады;
- табиғатты қорғауға арналған қосымша шаралар қабылданады.
Неліктен бұл маңызды?
Жаңа экологиялық норматив Қазақстандағы жол құрылысының халықаралық экологиялық талаптарға жақындауына мүмкіндік береді. Міндетті стандарттардың енгізілуі табиғи ресурстарды тиімді пайдалануға, қоршаған ортаға түсетін жүктемені азайтуға және жол инфрақұрылымын тұрақты даму қағидаттарына сәйкес дамытуға ықпал етеді.
