1 333 сайлау учаскесінде қосымша жағдай жасау керек. Қазақстан бойынша 9 015 учаскенің мүгедектігі бар адамдар үшін қолжетімділігі тексеріліп, дауыс беру күніне дейін анықталған кедергілерді жою жұмыстары жалғасады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Мониторингті Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі жергілікті атқарушы органдармен және сайлау комиссияларымен бірлесіп жүргізді.
9 мыңнан астам сайлау учаскесі тексерілді
Еліміздегі 9 015 сайлау учаскесі қолжетімділік картасына енгізілген. Әр нысанның мүгедектігі бар азаматтар үшін қаншалықты ыңғайлы екеніне жеке талдау жасалды.
Тексеру қорытындысы бойынша 1 333 учаскеде қосымша бейімдеу шаралары қажет екені анықталды.
Сайлау учаскесінің қолжетімділігі тек ғимарат кіреберісіндегі пандуспен шектелмейді. Азамат учаскеге өздігінен және кедергісіз кіріп, ғимарат ішінде еркін қозғалып, дауыс беруге қажетті құралдарды пайдалана алуы керек.
Сайлау учаскелерінде қандай жағдай жасалады
Мүгедектігі бар азаматтардың қажеттілігіне қарай сайлау учаскелерінде арнайы инфрақұрылым мен көмек құралдары қарастырылады.
Олардың қатарында:
- пандустар немесе көтергіш құрылғылар;
- көмек шақыру батырмалары;
- тактильді көрсеткіштер;
- белгіленген талаптарға сәйкес келетін есік ойықтары;
- жеткілікті жарықтандыру;
- арнайы автотұрақ орындары;
- көру және есту қабілеті бұзылған адамдарға арналған құралдар;
- Брайль қарпімен жазылған ақпараттық материалдар;
- ымдау тілі мамандары мен тифлосурдоаудармашылардың көмегі бар.
Бұл талаптар адамның сайлау учаскесіне кіруінен бастап, дауыс беру рәсімін аяқтағанға дейінгі барлық кезеңде кедергісіз орта қалыптастыруға бағытталған.
325 мыңнан астам азаматқа қатысты
Қазақстанда сайлауға қатысу жасына жеткен 325 мыңнан астам мүгедектігі бар азамат тұрады.
Олардың арасында тірек-қимыл аппараты, көру және есту қабілеті бұзылған адамдар, сондай-ақ кресло-арбамен жүріп-тұратын азаматтар бар.
Дауыс беру күні жергілікті атқарушы органдар инватакси қызметінің жұмысын қамтамасыз етуге тиіс.
Мүгедектігі бар азаматтар учаскеге бармас бұрын оның қолжетімділік деңгейі мен онда жасалған жағдайлар туралы ақпаратты алдын ала біле алады.
Учаскеге бара алмайтындар қалай дауыс береді
Қажет болған жағдайда сайлаушы өзі таңдаған адамның көмегін пайдалана алады.
Ал денсаулық жағдайына байланысты сайлау учаскесіне өздігінен келе алмайтын азаматтарға белгіленген тәртіппен үйінде дауыс беру мүмкіндігі қарастырылған.
Бұл шаралар адамның денсаулық жағдайы немесе қозғалыс мүмкіндігінің шектеулі болуы оның сайлау құқығын жүзеге асыруына кедергі келтірмеуі үшін қажет.
Қай қалаларда көрсеткіш жоғары
Сайлау учаскелерінің қолжетімділігі бойынша ең жоғары көрсеткіштер Астана мен Шымкент қалаларында тіркелген.
Алматыда да қолжетімділік деңгейі жоғары.
Қосымша бейімдеу шараларына қажеттілік ең алдымен:
- Қостанай облысында;
- Ақмола облысында;
- Солтүстік Қазақстан облысында байқалып отыр.
Анықталған кемшіліктерді дауыс беру күніне дейін жою жұмыстары жалғасады.
Министрлік күн сайын бақылау жүргізеді
Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің Әлеуметтік қорғау саласындағы реттеу және бақылау комитетінің аумақтық департаменттері сайлау учаскелерінің дайындығын тексеріп жатыр.
Мониторинг әкімдіктермен және сайлау комиссияларымен бірлесіп жүргізілуде. Тексеру кезінде анықталған кедергілерді жою бойынша тиісті шаралар қабылданады.
Дауыс беру күніне дейін министрлік учаскелердің дайындығын күнделікті бақылауда ұстайды.
Бұл не үшін маңызды
Сайлау учаскесінің физикалық қолжетімділігі – мүгедектігі бар азаматтардың конституциялық құқығын толық жүзеге асыруының негізгі шарттарының бірі.
Қазақстанда сайлау жасындағы 325 мыңнан астам мүгедектігі бар азамат бар екенін ескерсек, мәселе жүздеген мың адамның дауыс беруге тең жағдайда қатысу мүмкіндігіне тікелей қатысты.
Негізгі міндет – әр азаматтың денсаулық жағдайына немесе қозғалыс мүмкіндігіне қарамастан, сайлау құқығын өзгелермен тең дәрежеде пайдалануына жағдай жасау.
