Қазақстанда мерзімді әскери қызметін өтеген 1 745 азамат мемлекеттік білім грантына ие болды.
Грант иегерлері арасында ең көп сұранысқа ие бағыт – ақпараттық технологиялар, ал жоғары оқу орындары арасында Қазақ ұлттық аграрлық зерттеу университеті көш бастап тұр, деп хабарлайды DKNews.kz.
Білім гранттары әскери қызмет кезінде қалыптасатын цифрлық рейтинг негізінде автоматты түрде бөлінеді.
Әскерден кейін қандай мамандықтарды таңдап жатыр
Грант иегерлерінің таңдауы цифрлық салаларға айтарлықтай ауған. Ақпараттық технологияларды 234 азамат немесе барлық грант иегерінің 13,4 пайызы таңдады.
Ең танымал бағыттар:
- ақпараттық технологиялар – 234 адам немесе 13,4%;
- орман шаруашылығы – 136 адам немесе 7,8%;
- коммуникациялар және коммуникациялық технологиялар – 134 адам немесе 7,7%;
- ақпараттық қауіпсіздік – 119 адам немесе 6,8%.
Бұл көрсеткіштер әскерден кейін білім алуды жалғастыратын жастар арасында IT, киберқауіпсіздік және технологиялық мамандықтарға сұраныстың жоғары екенін көрсетеді.
Қай университеттерді жиі таңдаған
Жоғары оқу орындары арасында Қазақ ұлттық аграрлық зерттеу университеті бірінші орында. Мұнда 156 грант иегері немесе олардың 8,9 пайызы білім алуды таңдаған.
Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетіне 144 азамат немесе 8,3 пайызы түседі.
Үшінші орынды екі жоғары оқу орны бөлісті:
- әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті – 134 адам;
- М. Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан университеті – 134 адам.
Әр университеттің үлесі грант иегерлерінің жалпы санының 7,7 пайызын құрайды.
«Әскери қызметтен кейін грант алу үлкен ынталандыру болды»
Мемлекеттік грант иегерлерінің бірі Әлихан Жамбылов ақпараттық қауіпсіздік мамандығын таңдады.
«Ақпараттық қауіпсіздік мамандығын саналы түрде таңдадым. Бүгінде цифрлық технологиялар барлық салада қолданылады. Сондықтан ақпаратты қорғау саласы маманына сұраныс жоғары. Әскери қызметті өтегеннен кейін грант алу мүмкіндігі мен үшін үлкен ынталандыру болды. Ендігі міндетім – сапалы білім алып, білікті маман атану», – деді Әлихан Жамбылов.
Грантты кім алатынын цифрлық жүйе анықтайды
Әскери қызметшілерді іріктеу «Срочники 2.0» цифрлық жобасы арқылы жүргізіледі.
Мерзімді әскери қызмет барысында әр сарбаздың цифрлық рейтингі қалыптасады. Оған:
- жауынгерлік даярлық нәтижелері;
- әскери тәртіп;
- қызмет барысындағы басқа да көрсеткіштер енгізіледі.
Осы рейтингтің қорытындысы бойынша ақпараттық жүйе білім беру гранттарын автоматты түрде бөледі.
Мұндай тәсіл гранттарды бөлу кезінде адами факторды азайтып, іріктеу үдерісінің ашықтығын қамтамасыз етуге бағытталған.
Әскерден келген жастарға тағы қандай мүмкіндік бар
2024 жылы мерзімді әскери қызметшілер үшін бірқатар білім беру жеңілдігі заңнамалық деңгейде бекітілді.
Олар шәкіртақы төленетін мемлекеттік білім грантын алуға және жатақханадан орын алу кезінде басым құқыққа ие бола алады.
Бұдан бөлек, мерзімді әскери қызметін өтеген азаматтар қызмет барысында өткізілетін іріктеу нәтижесі бойынша жоғары әскери оқу орындарына түсу мүмкіндігін пайдалана алады.
Бұл неге маңызды
Білім гранты әскерден оралған жастар үшін азаматтық өмірге бейімделудің және жаңа мамандық алудың нақты мүмкіндігіне айналып отыр.
Бір жағынан, мұндай жеңілдіктер мерзімді әскери қызметтің тартымдылығын арттыруға бағытталған. Екінші жағынан, жастар запасқа шыққаннан кейін еңбек нарығында сұранысқа ие мамандықтарды игеріп, кәсіби жолын жалғастыра алады.
Биыл 1 745 азаматтың грант алуы бұл тетіктің біртіндеп әскери қызмет пен жоғары білім арасындағы байланысты күшейтіп келе жатқанын көрсетеді.
