Ғалымдар алты валентті хромға назар аударды.
Қазақстандық және ресейлік зерттеушілер хром құрамды өндірістік қалдықтардың экологиялық қаупін азайтып, олардың құрамындағы құнды компоненттерді қайтадан өндіріс айналымына енгізудің тиімді жолдарын әзірлемек, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бірлескен жұмысты Ж. Әбішев атындағы Химия-металлургия институтының ғалымдары мен Ресей Ғылым академиясы Орал бөлімшесінің Металлургия институты бастады.
Негізгі назар — алты валентті хромға
Зерттеудің басты бағыты алты валентті хроммен байланысты. Ғалымдар алдымен өндірістік қалдықтардың құрамы мен қасиеттерін анықтап, хромның қандай түрде кездесетінін зерттемек.
Осы деректер негізінде Cr(VI) әсерін төмендетуге және қалдық құрамындағы пайдалы компоненттерді қайта өңдеуге бағытталған технологиялық шешімдер ұсынылады.
Бұл үшін құрамына техника ғылымдарының докторы Александр Ким, PhD докторы, қауымдастырылған профессор Руслан Сұлтанғазиев және техника ғылымдарының докторы Олег Заякин кірген бірлескен жұмыс тобы құрылды.
Зерттеулер Ақтөбе химия зауыты мен Қазақстандағы ферроқорытпа өндірісінің қалдықтарын қамтиды. Сонымен бірге Первоуральск және Новотроицк кәсіпорындарының техногендік материалдары да зерттелмек.
«Кездесу қорытындысы бойынша бірлескен жұмыстың нақты жоспарын айқындадық. Бірінші кезеңде қалдықтардың құрамы мен қасиеттерін егжей-тегжейлі зерттеп, хромның қандай түрде кездесетінін анықтау қажет. Соның негізінде алты валентті хромның әсерін төмендетуге және қалдықтардағы құнды компоненттерді қайта өңдеуге тартуға бағытталған неғұрлым тиімді технологиялық шешімдер негізделеді», — деді жұмыс тобының мүшесі Александр Ким.
Қалдықтарды қайтадан өндіріс айналымына енгізбек
Ғалымдар хром құрамды қалдықтарды тек экологиялық мәселе ретінде емес, қайта пайдалануға болатын техногендік шикізат ретінде де қарастырып отыр.
Тиімді технология әзірленсе, қалдықтардың құрамындағы құнды компоненттерді қайтадан өндірістік циклге қайтаруға мүмкіндік туады. Ал алты валентті хромның түзілуін бақылау өндірістің қоршаған ортаға ықтимал әсерін төмендетуге бағытталады.
Қазақстан үшін бұл бағыт хром және ферроқорытпа салаларындағы кәсіпорындармен тікелей байланысты. Мұндай өндірістерде едәуір көлемде техногендік шикізат түзіледі.
Минералдық шикізатты кешенді қайта өңдеу жөніндегі ұлттық орталық тау-кен металлургия кешеніне арналған технологияларды әзірлеу мен минералдық шикізатты қайта өңдеуді өз жұмысының негізгі бағыттарының бірі ретінде қарастырады.
Алдымен қалдықтардың нақты құрамы анықталады
Өнеркәсіптік технологияға көшпес бұрын зерттеушілер қалдықтардың химиялық және физикалық қасиеттерін анықтауы тиіс.
Хромның қалдық құрамында қандай формада кездесетіні ерекше мәнге ие. Өйткені кейінгі өңдеу тәсілі мен экологиялық белсенді қосылыстардың әсерін азайту жолдары осыған байланысты таңдалады.
Сондықтан қазіргі кезеңде дайын өндірістік технология туралы айтуға ерте. Алдымен жұмыс тобы тәжірибелік деректер жинап, солардың негізінде тиімді технологиялық шешімдерді негіздеуі керек.
Бірлескен жоба Қазақстан мен Ресейдің екі ғылыми ұжымының тәжірибесі мен эксперименттік мүмкіндіктерін біріктіреді.
Жұмыс сапары аясында ғалымдар профессор Владимир Жучковтың 95 жылдық мерейтойына арналған іс-шараға да қатысты.
Бұған дейін біз Қазақстанда өнеркәсіптік қалдықтарды қайта пайдалану тәжірибесі туралы жазған едік: Алматыда қайта өңделген шикізатты қолданатын құрылыс қоспаларын шығару өндірісі іске қосылған болатын.
