Шымкентте тозған шиналарды қайта өңдеу қуаты 67%-ға артты. Экология және табиғи ресурстар министрлігінің қолдауымен «ЭКО Шина» кәсіпорнын жаңғырту аяқталып, жылдық өндірістік қуаты 6 мың тоннадан 10 мың тоннаға жетті. Министрліктің жоба туралы ресми мәліметіне сәйкес, жаңғырту қалдықтарды қайта өңдеу көлемін ұлғайтуға және дайын резеңке бұйымдарының өндірісін кеңейтуге бағытталған, деп хабарлайды DKNews.kz.
Жобаны жүзеге асыруға «Жасыл даму» АҚ кәдеге жарату төлемдері есебінен 500 млн теңге бөлді. Қаражат толық игеріліп, жаңартылған өндіріс іске қосылды. Енді кәсіпорын жыл сайын бұрынғыдан 4 мың тоннаға көп тозған шинаны қайта өңдей алады.

500 млн теңге қандай мақсатқа жұмсалды?
Өндірісті жаңғыртуға арналған қаржы 2024 жылғы қыркүйекте бөлінген. Жобаның негізгі мақсаты – қолданыстағы қайта өңдеу желілерінің мүмкіндігін кеңейтіп, қайталама шикізаттан дайын өнім шығаруды арттыру.
Жаңғырту нәтижесінде кәсіпорынның өндірістік қуаты айтарлықтай өсті:
- Бұрынғы қуаты – жылына 6 мың тонна шина.
- Жаңартылған қуаты – жылына 10 мың тонна.
- Қосымша мүмкіндік – жылына 4 мың тонна.
- Қуат өсімі – шамамен 66,7%.
- Бөлінген қаржы – 500 млн теңге.
Бұл көрсеткіштер кәсіпорынның техникалық мүмкіндігін сипаттайды. Ал жыл ішінде нақты қанша тонна шина өңделетіні шикізат жеткізіліміне және өндірістік жүктемеге байланысты болады.

Ескі шиналардан қандай өнім жасалады?
«ЭКО Шина» кәсіпорны пайдаланылған автокөлік шиналарын қайта өңдеп, олардан резеңке түйіршіктерін өндіреді. Бұл материал балалар ойын алаңдарына арналған жабындар жасауға пайдаланылады.
Сонымен қатар кәсіпорында резеңке-техникалық бұйымдар, оның ішінде әртүрлі жабдықтарда қолданылатын тығыздағыштар шығарылады.
Мұндай өндірістің басты ерекшелігі – жарамсыз болып қалған шиналарды қайтадан экономикалық айналымға енгізу. Яғни қалдық ретінде жиналатын материал жаңа өнім жасауға арналған шикізатқа айналады.
Бұл тәсіл қалдықтарды полигондарға жіберу қажеттілігін азайтуға және өнеркәсіпте қайталама материалдарды пайдалануды кеңейтуге мүмкіндік береді.

Шымкент экологиясы үшін қандай пайдасы бар?
Тозған автомобиль шиналары – қайта өңдеуді қажет ететін қалдық түрлерінің бірі. Олар дұрыс жиналып, кәдеге жаратылмаса, ұзақ уақыт бойы қоршаған ортада сақталады.
Шиналарды арнайы кәсіпорындарда өңдеу олардың бақылаусыз жиналуын азайтуға және пайдалы материалдарды қайта пайдалануға жағдай жасайды.
Шымкенттегі өндірістің кеңеюі осы бағыттағы инфрақұрылымдық мүмкіндікті арттырады. Бұрын кәсіпорын жылына 6 мың тоннаға дейін шина өңдей алса, енді бұл көрсеткіш 10 мың тоннаға жетті.
Дегенмен қуаттың ұлғаюы қаладағы барлық тозған шиналар толық қайта өңделеді дегенді білдірмейді. Нақты экологиялық нәтиже қалдықтарды жинау жүйесіне, кәсіпорынның жүктемесіне және өңделген шикізат көлеміне байланысты.

Қазақстанда 116 млрд теңгеге 30 экологиялық жоба қаржыландырылды
Шымкенттегі кәсіпорынды жаңғырту – елімізде қалдықтарды басқару инфрақұрылымын дамытуға бағытталған инвестициялық бағдарламаның бір бөлігі.
«Жасыл даму» АҚ кәдеге жарату төлемдері есебінен жалпы сомасы шамамен 116 млрд теңгеге 30 жобаны қаржыландырды.
Бұл бастамалар бірнеше міндетті шешуге бағытталған:
- Қалдықтарды қайта өңдейтін жаңа кәсіпорындар құру және қолданыстағыларын жаңғырту.
- Қалдықтарды сұрыптау және жинау инфрақұрылымын дамыту.
- Полигондарға көмуге жіберілетін қалдықтардың көлемін қысқарту.
- Қайталама шикізатты өнеркәсіптік өндіріске кеңінен тарту.
Бұл жобалар Қазақстанның Экологиялық кодексінде көзделген қалдықтарды басқару қағидаттарына сәйкес жүзеге асырылады.
Қалдықтарды қайта өңдеу экономиканың бір бөлігіне айналып келеді
Шымкенттегі жобаның маңызы тек тозған шиналарды кәдеге жаратумен шектелмейді. Кәсіпорын қалдықты өңдеп қана қоймай, одан нарықта пайдаланылатын дайын өнім шығарады.
Осылайша қайта өңдеу саласы қоршаған ортаны қорғау міндетімен қатар өндірістік шикізат базасын кеңейтуге де ықпал етеді.
Жылына қосымша 4 мың тонна шина өңдеу мүмкіндігі кәсіпорынға қайталама материалдар өндірісін ұлғайтуға жағдай жасайды. Ал мұндай жобалардың экономикалық тиімділігі дайын өнімге сұранысқа, өндірістік шығындарға және шикізаттың тұрақты жеткізілуіне тәуелді.
Қазақстанда қалдықтарды қайта өңдеу саласын дамытуға бағытталған бастамалар жалғасып жатыр. Бұған дейін біз Қазақстанда тұрмыстық қалдықтарды басқару жүйесін жаңғырту, қайта өңдеу деңгейін арттыру және экологиялық инфрақұрылымды дамыту жұмыстары туралы жазған едік.